Archiefdocument
Origineel
3 februari 1942. De Wethouder voor de Kunstzaken (J. Smit). De Directeur van het Marktwezen, J. van Galenstraat 14, Amsterdam-West. [Paarse stempel rechtsboven]
№ 1/10/2 M. 1942 4/2
[Logo: Stadswapen Amsterdam met drie kruisen]
Gemeente Amsterdam
Raadhuis, O.Z. Voorburgwal
Telefoon 43130, 43321
Men wordt verzocht, bij het antwoord nauwkeurig den datum, het nummer en de afdeeling van dezen brief te vermelden
Aan den Directeur van het Marktwezen.
J.van Galenstraat 14.
W.
Afd. B.P.V. No. 18^P 1942. Bijlagen [blanco] Uw brief: [blanco] Datum: 3 Februari 1942.
Onderwerp: [blanco] [Handgeschreven in potlood: nv. opl.]
[Getypte tekst in blauwe inkt]
Onder verwijzing naar het besluit van den Burgemeester van 2 Januari 1942, No. 390 K. 1941, betreffende het affiche voor de huisvlijtactie, doe ik U hierbij 10 [handgeschreven] exemplaren van dit affiche toekomen.
Ik verzoek U, de affiches in Uw dienst of bedrijf op te hangen (wachtlokalen, cantines, werkplaatsen, enz.) op zoodanige wijze, dat zoowel het publiek als het personeel daarvan gemakkelijk kennis kan nemen.
De affiches kunnen den 15den April 1942 [handgeschreven en rood onderstreept] weder verwijderd worden.
[Stempel links:]
BD
C.S. Stadhuis.
A'dam 2-'42.
De Wethouder voor de Kunstzaken,
[Handgeschreven handtekening: J. Smit]
[Voetnoot:]
Model G.A. 5 - Stadsdrukkerij Amsterdam 24867-11-41-2500
[Handgeschreven aantekening onderaan in zwarte inkt:]
Opgehangen en gedistribueerd 4/2-'42 [Paraaf] Dit document betreft een instructie voor de distributie van propaganda- of voorlichtingsmateriaal binnen gemeentelijke diensten. De Wethouder voor Kunstzaken geeft opdracht aan de Directeur van het Marktwezen om tien affiches voor een "huisvlijtactie" op prominente plekken te hangen. De brief specificeert locaties zoals wachtkamers en kantines om een maximaal bereik onder zowel ambtenaren als het publiek te garanderen. De actie had een specifieke looptijd (tot 15 april 1942). Een handgeschreven notitie onderaan bevestigt dat de opdracht een dag na verzending reeds was uitgevoerd. De datum, februari 1942, plaatst dit document in het hart van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was het Amsterdamse gemeentebestuur "gelijkgeschakeld": burgemeester Edward Voûte en de ondertekenaar van deze brief, wethouder Johannes Smit (NSB), waren pro-Duitse functionarissen.
De "huisvlijtactie" was waarschijnlijk een door de overheid gestuurde campagne om de bevolking in tijden van toenemende schaarste aan te sporen tot zelfwerkzaamheid en productie binnenshuis. Dergelijke initiatieven waren vaak verweven met de bredere ideologie van de 'Winterhulp' of andere nationaalsocialistische zelfvoorzieningsprogramma's. Het document illustreert hoe de gemeentelijke bureaucreatie tot in de kleinste details werd ingezet voor de verspreiding van officiële boodschappen.