Ambtelijk rapport/brief betreffende een onderzoek naar aardappelopslag. 9 oktober 1942. [Linksboven]
klacht over
opslag
aardappelen

[Rechtsboven]
A’dam, 9/10 1942
W. h. M

[Linkermarge - in rood]
2/III-7/2

[Linkermarge - verticaal geschreven]
(omdat de wagons onmiddellijk
moeten worden gelost)

[Hoofdtekst]
Onder terugzending van
het met Uw kantbrief dd. 7/2 dezer
om advies ontvangen stuk No. 850
Z.M. 1942 heb ik de eer U te berichten,
dat mij bij onderzoek het volgende is gebleken.

In loods 4 der K.N.S.M.
worden (door de Vebena) voor korten duur aardappelen
opgeslagen, welke o.a. uit België
afkomstig zijn en die in open wagons
zijn aangevoerd; als gevolg hiervan zijn
enkele partijen bij die opslag nat ~~opgeslagen~~.

De aardappelen zijn gekeurd
door den heer Van Es voor het plaatselijk
verkoopkantoor der Vebena; den heer
W Waal, controleur der Akkerbouw-
centrale; den heer Bouwman als
vertegenwoordiger van de B.E.A. (bond
v. in- en export v. aardappelen, omdat
het Belgische aardappelen betrof) en
den heer Potjer, hoofdcontroleur
N. en Z.-Hollandsche Akkerbouwcentrale.

Ten stelligste wordt ontkend,
dat stinkende aardappelen zijn * Taal en spelling: Het document is geschreven in een formele, ambtelijke stijl met de destijds gebruikelijke spelling ("den heer", "aardappelen").
* Inhoud: De auteur rapporteert over een inspectie in Loods 4 van de K.N.S.M. in Amsterdam. Er was een klacht binnengekomen, vermoedelijk over "stinkende" (bedorven) aardappelen. Het onderzoek wijst uit dat er aardappelen uit België liggen die in open wagons zijn vervoerd, waardoor ze nat zijn geworden.
* Belangrijke observatie: De tekst eindigt abrupt onderaan de pagina, wat suggereert dat er een vervolgblad was. De conclusie van de genoemde experts (vertegenwoordigers van verschillende landbouworganisaties) is dat de bewering over "stinkende aardappelen" ten stelligste wordt ontkend.
* Logistiek: De kantlijnnotitie "(omdat de wagons onmiddellijk moeten worden gelost)" verklaart waarom de aardappelen in de havenloods terechtkwamen: er was tijdsdruk om de wagons weer vrij te maken voor het spoorwegnet. Dit document stamt uit oktober 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De voedselvoorziening was in deze periode strikt gereguleerd via een distributiesysteem en centrale instanties zoals de Akkerbouwcentrale.

Aardappelen waren het belangrijkste volksvoedsel en verspilling of bederf was een politiek gevoelige zaak. Dat er aardappelen uit België werden aangevoerd, duidt op de grensoverschrijdende logistiek binnen het door de Duitsers gecontroleerde gebied. De betrokkenheid van organisaties als de Vebena en de B.E.A. toont aan hoe complex en bureaucratisch de controle op de voedselkwaliteit was georganiseerd. Het gebruik van open wagons, wat leidde tot natte en mogelijk rottende partijen, wijst op de gebrekkige transportomstandigheden in oorlogstijd.