Handgeschreven verklaring op briefpapier/factuur van een onderneming. 29 mei 1942. [Gedrukt:]
M. DE GROOT
Vischhandel
MONNIKENDAM
Telef. 5 - Giro 353418
Nº 3299

[Handgeschreven:]
Ondergetekende ver-
klaart dat de heer —
J. v. Amstel te A'dam in
1939/1940 gerookte aal
van mij heeft gekocht
Hoogachtend
M de Groot

A. dam 29/5-42

[Gedrukt:]
K 823 Het document betreft een zakelijke getuigenverklaring. De vishandelaar M. de Groot uit Monnikendam verklaart hierbij dat een zekere heer J. van Amstel uit Amsterdam in de vooroorlogse jaren 1939-1940 gerookte aal (paling) bij hem heeft afgenomen. Het document is geschreven op een voorgedrukt formulier van de vishandel, maar ondertekend in Amsterdam. De schrijfstijl is formeel en direct. De datum van de verklaring (mei 1942) is cruciaal voor de context. Nederland bevond zich op dat moment midden in de Tweede Wereldoorlog onder Duitse bezetting. Er heerste een strenge rantsoenering en de controle op de handel was rigoureus. Dergelijke verklaringen werden in die periode vaak opgesteld als bewijslast voor officiële instanties (zoals de crisiscontrole-dienst of de belastingdienst). Het diende waarschijnlijk om aan te tonen dat bepaalde bezittingen, uitgaven of handelsrelaties stamden uit de tijd vóór de schaarste en de strikte distributieregels, om zo beschuldigingen van zwarte handel of illegale vermogensvorming te weerleggen. Monnikendam was destijds een belangrijk centrum voor de palingvisserij en -rokerij. J. van Amstel M. de Groot