Formele waarschuwing (doorslag of archiefkopie). 6 november 1939. De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen-afdeling van de Gemeente Amsterdam). [Handgeschreven rechtsboven:] bev. Mr. de Boer.

[Handgeschreven bovenaan, midden:] extra

[Getypt linksboven:] HG.

[Getypt middenlinks:] 26/70/4 M.

[Getypt rechtsboven:] 6 November 1939.

[Adresblok:]
den Heer M. Goedel,
Pieter Nieuwlandstraat 15 hs,
Amsterdam-Oost.
Wijk 18.

[Inhoud:]
Mij is gerapporteerd, dat U op 28 October jl. op
de markt aan het Dapperplein meer ruimte inname, dan waarop
U recht had.
Ik waarschuw U hierbij ernstig dit voortaan na
te laten.

[Ondertekening:]
De Directeur, Dit document is een officiële berisping gericht aan een marktkoopman, de heer M. Goedel. De kern van de klacht is een overtreding van de marktvoorschriften: Goedel zou op 28 oktober 1939 op de Dappermarkt meer ruimte hebben ingenomen dan hem was toegewezen.

De toon van de brief is strikt en bureaucratisch ("Ik waarschuw U hierbij ernstig"). Dergelijke waarschuwingen waren de eerste stap in een handhavingstraject; herhaalde overtredingen konden leiden tot boetes of het intrekken van de marktvergunning. De aanduiding "Wijk 18" onder het adres diende voor de interne administratieve sortering binnen de Amsterdamse gemeentelijke diensten. De handgeschreven notitie "bev. Mr. de Boer" wijst waarschijnlijk op een accordering of gezien-melding door een specifieke ambtenaar of jurist (Mr. staat voor Meester in de Rechten). Het document dateert van november 1939, een gespannen tijd in Nederland. Hoewel Nederland nog neutraal was, was de Tweede Wereldoorlog in de omringende landen al begonnen en was het Nederlandse leger gemobiliseerd. De markt op het Dapperplein was (en is) een vitaal sociaal en economisch hart van Amsterdam-Oost.

Achter deze ogenschijnlijk alledaagse bureaucratische waarschuwing gaat een tragischer verhaal schuil. De geadresseerde, Maurits Goedel, was een Joodse marktkoopman. In de jaren na deze brief zouden Joodse ondernemers door de Duitse bezetter steeds verder worden beperkt in hun handelingsvrijheid, totdat zij geheel van de markten werden verbannen. Uit historisch onderzoek blijkt dat Maurits Goedel de Holocaust niet heeft overleefd; hij werd in 1943 vermoord in Sobibor. Documenten als deze vormen tastbare bewijzen van zijn dagelijkse leven en werk in Amsterdam vlak voor de bezetting. M. Goedel Gemeente Amsterdam Marktwezen