Concept-brief of intern rapport. 27 september 1942. [Linksboven in de marge:]
outillage
Gem.
Vischhal

[Middenboven in rood potlood:]
Heden A'dam, 27/9 1942
gezien
W.P.M.

[Rechtsboven in een rood kader:]
in concept
typen

[Hoofdtekst:]
Naar aanleiding van den brief
van den Dir. der N.V.C. aan den Burg. [Burgemeester]
van A'dam dd. 10 dezer No. 21608 Afd. S/H
hebben ondergeteekenden de eer het navolgende te be-
richten.

De Gem. Vischhal aan de de Ruyterkade
is gevestigd in een grooten houten loods,
waarin de temperatuur des zomers, vooral op warme
dagen, dikwijls zeer hoog is; m.n. [met name] door het
ontbreken van goede ventilatiemogelijkheden
heerscht er dan een benauwde atmosfeer.
Desondanks deed zich de behoefte aan een
goede koelgelegenheid in de ± 40 jaren,
dat de Vischhal thans in gebruik is, nog
nimmer gevoelen en op het ontbreken
van zoo’n inrichting is dan ook door den
handel nimmer aangedrongen.

Het feit, dat er den laatsten tijd
vrij regelmatig visch door de keurmeesters
van de Keuringsdienst v. Waren (waaraan er
regelmatig twee op de markt aanwezig zijn)
moest worden afgekeurd, wordt, naar
het oordeel van de deskundigen op vischgebied
dan ook niet veroorzaakt door het ont-
breken van een koelinrichting op de vischmarkt, doch door
het feit, dat de inzenders-grossiers, aan
sedert de verschillende vischsoorten aan
maximumprijzen zijn gebonden, de interesse
hebben verloren, om ervoor zorg te dragen,
dat de visch in goede conditie op de
Vischmarkt wordt aangevoerd!

[In de linkermarge bij de laatste alinea:]
de visch
dikwijls
slecht
geconditioneerd
verzonden.
waarschijnlijk
met opzet
terwijl dat
het bij

[Onderste regel, gedeeltelijk afgesneden:]
Voordat de visch aan maximum-
prijzen was gebonden, hadden de grossiers...

--- Dit document is een conceptversie van een ambtelijk schrijven betreffende de kwaliteit van de visvoorziening in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van het betoog is een verweer tegen de suggestie dat er een koelinstallatie moet komen in de Gemeentelijke Vishal aan de De Ruyterkade.

De schrijver erkent dat de hal (een houten loods) in de zomer erg warm en benauwd wordt door gebrekkige ventilatie, maar voert aan dat dit in de afgelopen veertig jaar nooit een probleem is geweest voor de handel. De recente toename van afgekeurde vis door de Keuringsdienst van Waren wordt niet geweten aan de faciliteiten in de hal, maar aan een moreel probleem bij de grossiers. De tekst stelt expliciet dat sinds de invoering van maximumprijzen, de handelaren hun interesse in kwaliteit hebben verloren en mogelijk zelfs opzettelijk slecht geconditioneerde vis aanleveren.

De rode correcties en de instructie "typen" wijzen erop dat dit een concept is dat door een superieur (W.P.M.) is goedgekeurd om officieel uitgewerkt te worden.

--- De datum van het document (september 1942) is cruciaal voor het begrip van de tekst. Nederland bevond zich midden in de Duitse bezetting.

1. Distributie en Prijsbeheersing: De genoemde "maximumprijzen" waren onderdeel van de geleide economie die de bezetter had ingevoerd om inflatie en zwarte handel tegen te gaan. Dit leidde vaak tot kwaliteitsvermindering omdat handelaren bij vaste prijzen hun winst probeerden te maximaliseren door te besparen op transport en koeling.
2. N.V.C.: De afkorting N.V.C. staat vermoedelijk voor de Nederlandsche Visch Centrale, een overheidsorgaan dat tijdens de bezetting de regie voerde over de visvangst en -distributie.
3. Locatie: De Gemeentelijke Vishal aan de De Ruyterkade (achter het Centraal Station) was decennialang het kloppende hart van de Amsterdamse vishandel. Het feit dat men in 1942 nog steeds in een "houten loods" werkte zonder moderne koeling, illustreert de toenmalige staat van de infrastructuur.
4. Voedselschaarste: In 1942 begon de voedselschaarste nijpend te worden. Het feit dat vis "vrij regelmatig" werd afgekeurd terwijl er grote tekorten waren, wijst op een serieus conflict tussen de kwaliteitscontroleurs en de handelaren die probeerden te overleven onder het juk van prijsmaatregelen.