Brief op officieel briefpapier met getypte tekst en handgeschreven ambtelijke kanttekeningen. 23 september 1942. Astoria N.V. (gevestigd aan de Heerengracht 513, Amsterdam), een horecabedrijf met verschillende gelegenheden zoals de „Oud-Hollandsche Taverne”, „Restaurant-Rotisserie”, „Scotch-Bar” en „Aero-Bar”. De Weledele Heer Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. [Briefhoofd]
№ 46ª/715/1 M. 1942 6/10 [stempel en handgeschreven]
ASTORIA N.V. „OUD-HOLLANDSCHE TAVERNE” - FEESTZALEN
„RESTAURANT-ROTISSERIE” - „SCOTCH-BAR-AERO-BAR”

TELEFOON:
Restaurant . . . 33563
Taverne . . . . 37537
Aero-Bar . . . 30537
Inkoop . . . . 35611
Directie . . . . 31611

AMSTERDAM, 23 September 1942
Heerengracht 513

POSTGIRO 343174 [doorgehaald]

[Getypte tekst]
Den Weledelen Heer Directeur van het Marktwezen
A m s t e r d a m ,

Weledele Heer,

Wij richtten een verzoek aan de Nederlandsche Visscherijcentrale in Den Haag om een toewijzing te verkrijgen voor zoetwatervisch te kunnen koopen aan den afslag. Tevens zonden wij de gegevens dat wij in de jaren 1939 maandelijksch 190 à 200 pond paling betrokken. Doch onze leverancier buiten de stad kwam met een nieuwe regeling, dat het hem niet toegestaan was in de stad te verkoopen. Zoodoende zijn wij nu zonder leverancier.

Wij kregen nu bericht, dat het niet mogelijk is dat Hotels-Restaurants aan de afslag kunnen koopen en gaf men ons de raad zich tot U te wenden om een kleinhandelaar aan te wijzen die ons kan leveren.

Ik doe dan ook hiermede een beroep op Uw medewerking om ons in dezen behulpzaam te zijn.

U bij voorbaat beleefd dankend, teeken ik,

Hoogachtend,
[Onleesbare handtekening/stempel, mogelijk 'Van Duuren']

[Handgeschreven aantekeningen rechtsboven in potlood]
hulp [?]
mr. Corn. [?]
Verwey

[Handgeschreven aantekeningen onderaan in blauwe inkt en potlood]
Spoed

m.i. kan aan het verzoek
van Astoria niet worden
voldaan.
~~De directie~~
Busman, mr markt [?]
en indien Rienstra wordt toegestaan
aan instellingen te leveren, zijn - voor-
zoover door mij is na te gaan - de eenige
vischzaak, welke aan Hotels leveren.
Ik denk echter dat deze zaken er geen
nieuwe klanten zullen aannemen [?] 2-11-42 Het document is een zakelijk verzoek van de directie van Astoria N.V., een bekende Amsterdamse horecaonderneming, gericht aan de Directeur van het Marktwezen. De kern van de zaak is de haperende aanvoer van zoetwatervis (specifiek paling) als gevolg van nieuwe distributieregels tijdens de bezettingsjaren.

Astoria mocht voorheen vis betrekken van een leverancier buiten de stad, maar door nieuwe beperkingen is dit verboden. Omdat hotels en restaurants niet rechtstreeks op de visafslag mogen inkopen, vraagt het bedrijf aan de gemeente om een specifieke detailhandelaar aan te wijzen die hen mag bevoorraden. Het bedrijf refereert aan hun pre-oorlogse consumptie (1939) van 190 tot 200 pond paling per maand om het belang van de aanvraag te onderstrepen.

De handgeschreven kanttekeningen onderaan de brief tonen de ambtelijke afhandeling. De conclusie van de betreffende ambtenaar (mogelijk een heer Busman) is negatief: "m.i. [mijns inziens] kan aan het verzoek van Astoria niet worden voldaan." De ambtenaar merkt op dat er waarschijnlijk slechts één zaak (Rienstra) is die aan instellingen mag leveren, maar dat deze vermoedelijk geen nieuwe klanten meer aanneemt vanwege de schaarste. De brief dateert van september 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. Deze periode werd gekenmerkt door een steeds striktere distributie en rantsoenering van voedsel en goederen. De "Nederlandsche Visscherijcentrale", die in de brief wordt genoemd, was een door de bezetter gecontroleerd orgaan dat toezicht hield op de gehele vissector.

Voor luxe horecagelegenheden zoals Astoria (gelegen in het prestigieuze pand aan de Heerengracht 513) werd het steeds moeilijker om aan producten te komen die buiten het standaardrantsoen vielen. De brief illustreert de bureaucratische strijd die bedrijven moesten voeren om hun voorraden op peil te houden en hoe de overheid (het Marktwezen) een centrale rol speelde in het toewijzen van schaarse middelen. De uiteindelijke afwijzing op de brief laat zien dat zelfs voorheen grote, gevestigde namen in de Amsterdamse horeca te maken kregen met de onverbiddelijke realiteit van de oorlogseconomie en tekorten. Marktwezen