Dienstverslag / Rapport 30 december 1942 H. de Haan (Inspecteur Marktzaken) en ondertekenaar [Bonger?] H. de Haan.
Insp. Marktzaken.

Rapport.

Op 18 Dec. '42 ontvingen van den Voedselcommissaris van de provincie
Limburg 330 vaatjes gezouten schar. Deze visch was volgens den keuringsdienst
slecht en alleen geschikt voor dierlijk voedsel. Zoodoende is deze partij
verkocht aan Artis à f 0,10 per kg. en het bedrag à f 109,81 (adv. 2396)
is reeds op 23 Dec. '42 aan bovengenoemden commissaris uitbetaald.
Wanneer deze vaatjes door Artis geledigd zijn zullen zij zoo spoedig
mogelijk worden geretourneerd en weder verkocht à f 0,50 per stuk
aan C. v. Santen waarna overmaking geschiedt.

A'dam, 30 Dec '42
[Handtekening: Bonger] Dit rapport beschrijft een economische transactie tijdens de Tweede Wereldoorlog waarbij een partij vis (gezouten schar) uit Limburg bij aankomst in Amsterdam door de keuringsdienst werd afgekeurd voor menselijke consumptie.

• Bestemming: Omdat de vis "slecht" was bevonden, werd deze voor een laag bedrag (10 cent per kilo) verkocht aan de Amsterdamse dierentuin Artis om als diervoeder te dienen.
• Financiële afwikkeling: De opbrengst van f 109,81 is reeds teruggestuurd naar de verzendende instantie in Limburg.
• Hergebruik: Interessant is de nadruk op de "vaatjes" (emballage). In een tijd van grote schaarste (1942) waren de houten vaten zelf waardevol. Er wordt specifiek vermeld dat deze na gebruik door Artis moeten worden teruggegeven en voor 50 cent per stuk worden doorverkocht aan een handelaar (C. v. Santen). De waarde van een leeg vat (f 0,50) staat in schril contrast met de lage prijs van de bedorven inhoud. Het document dateert uit december 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening stond onder strikt toezicht van de overheid via de Provinciale Voedselcommissarissen en de Rijksbureaus.

In deze periode was er een nijpend tekort aan alles, inclusief transportmiddelen en verpakkingsmaterialen. Dit verklaart de nauwkeurige administratie van de 330 lege vaatjes. Het feit dat bedorven vis niet simpelweg werd weggegooid maar als veevoer (of voor de roofdieren in Artis) werd ingezet, is typerend voor de "alles-benutten"-mentaliteit van de oorlogseconomie. De afdeling "Marktzaken" van de gemeente Amsterdam hield hierbij toezicht op de eerlijke prijsvorming en de hygiënevoorschriften.