Ambtelijk advies/memorandum. Getekend door een functionaris van het Marktwezen (waarschijnlijk S. Monnikendam). De Heer Inspecteur van het Marktwezen te Amsterdam. Advies op No 25/206/1 M35

Den Heer Inspecteur
v/h Marktwezen
Alhier.

In verband met bijgaand verzoek van R. Groeneman,
pl 331 AC, diene het volgende:
De heer Groeneman is vrijgesteld van marktgeld-
betaling sinds 10 Sept. 35, doch thans blijkt dat de
reden van vrijstelling sinds 12 Oct 39 is verstreken.
(zie ontslagbriefje N.V.H.).
Bedoeling van verzoeker is zich van het markt-
koopmanschap los te maken in verband met zijn
gezondheid en is thans werkzaam bij een film-
verhuurinrichting.
Thans verzoekt hij een termijn van drie maanden
voor vrijstelling van marktgeldbetalingen plaatsbe-
zetting.
M.i. dient verzoeker in de gelegenheid gesteld te worden
zich een andere werkkring te scheppen, zoodat hem
het gevraagde verlof dient te worden verleend.
Waar echter in dergelijke gevallen geen vrijstelling
van marktgeldbetaling plaats vindt en dit geval niet
behoort tot de groep, waarvoor vrijstelling wordt verleend,
kan hem m.i. geen ontheffing van marktgeldbetaling
worden verleend.

Amst. 6 Nov. 39
[handtekening: S. Monnikendam] Het document betreft een administratieve afhandeling van een verzoek door een marktkoopman, R. Groeneman (gevestigd op plaats 331 AC). Groeneman was sinds 1935 vrijgesteld van het betalen van marktgeld (waarschijnlijk vanwege arbeidsongeschiktheid of ziekte), maar deze medische reden is per oktober 1939 komen te vervallen.

Groeneman wil stoppen met de markt vanwege zijn gezondheid en heeft inmiddels werk gevonden in de filmverhuursector. Hij vraagt om een overbruggingsperiode van drie maanden waarin hij geen marktgeld hoeft te betalen terwijl hij zijn zaken op de markt afwikkelt.

De ambtenaar die het advies schrijft, bevindt zich in een spagaat:
1. Menselijk/Inhoudelijk: Hij vindt dat de man de kans moet krijgen een nieuwe carrière op te bouwen ("M.i. dient verzoeker in de gelegenheid gesteld te worden...").
2. Juridisch/Reglementair: Hij concludeert echter dat er voor deze specifieke situatie geen wettelijke grondslag is voor vrijstelling. Omdat het verzoek niet binnen de bestaande categorieën voor ontheffing valt, adviseert hij uiteindelijk negatief ("kan hem m.i. geen ontheffing... worden verleend"). Dit document stamt uit november 1939, de periode van de mobilisatie in Nederland, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in mei 1940. In Amsterdam was het Marktwezen een strak gereguleerde tak van de gemeentelijke overheid. De naam 'Groeneman' is een veelvoorkomende Joods-Nederlandse achternaam; in de context van Amsterdamse marktkooplieden in 1939 suggereert dit dat de verzoeker mogelijk deel uitmaakte van de grote Joodse gemeenschap die destijds in de Amsterdamse markthandel werkzaam was.

De overstap naar een "filmverhuurinrichting" is interessant, daar de filmindustrie en -distributie in de jaren '30 een groeiende sector was, ondanks de naderende oorlogsdreiging. Het document illustreert de starheid van de toenmalige bureaucratie: zelfs als een ambtenaar sympathie heeft voor de persoonlijke situatie van een burger, wegen de regels ("dergelijke gevallen") zwaarder dan de individuele redelijkheid.