Archiefdocument
Origineel
14 augustus 1942. De Directeur (van de Centrale Markt). [In groen handschrift linksboven:]
Verzonden 14/8
[In paars/blauw handschrift rechtsboven:]
Per gezonden [onleesbare handtekening/paraaf]
[Getypt:]
VB/HB.
den Heer J. Welage,
Alkmaarscheweg 204,
Wijk aan Duin.
77/54/2 M. 14 Augustus 1942.
Mij is gerapporteerd, dat U op 11 Augustus j.l. op de Cen-
trale Markt een kist spercieboonen heeft verkocht aan den kooper
H.J. Knapen. U heeft zich hiermede schuldig gemaakt aan het onbe-
voegd uitoefenen van den groothandel op die markt, weshalve ik U,
wegens het verstoren van de goede orde, ingevolge artikel 35 van
het Reglement op de Centrale Markt, heb gestraft met ontneming van
het recht van toegang tot die markt voor den tijd van drie dagen,
namelijk van 17 tot en met 19 Augustus a.s.
De Directeur, Deze brief betreft een officiële strafoplegging aan de heer J. Welage wegens een overtreding van het marktreglement. De kern van de zaak is de verkoop van een enkele kist sperziebonen aan een specifieke koper op het terrein van de Centrale Markt. De directeur van de markt kwalificeert dit als het "onbevoegd uitoefenen van den groothandel" en het "verstoren van de goede orde".
De juridische basis voor de straf is artikel 35 van het Reglement op de Centrale Markt. De sanctie is administratief van aard: een tijdelijk marktverbod van drie dagen. De brief is strikt formeel en toont de nauwgezette controle op handelstransacties in die tijd. Het document is gedateerd op 14 augustus 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van een strikt geleide economie met vergaande distributiemaatregelen en prijsbeheersing. De overheid probeerde de zwarte markt in voedingsmiddelen met harde hand te onderdrukken.
De "Centrale Markt" verwijst naar de Centrale Markthallen (tegenwoordig het Food Center Amsterdam), dat destijds het centrale punt was voor de aanvoer en distributie van groenten en fruit voor een groot deel van Noord-Holland. Handelaren en kwekers uit omliggende plaatsen zoals Wijk aan Duin (Beverwijk) brachten daar hun producten. Omdat elke transactie geregistreerd moest worden in het kader van de distributieregels, werd een onderlinge verkoop van één kist bonen al gezien als een strafbaar feit dat de officiële kanalen omzeilde. De brief illustreert de bureaucratische strengheid waarmee zelfs de kleinste economische handelingen buiten de regels om werden aangepakt. H.J. Knapen J. Welage