Proces-verbaal (politierapport).
Origineel
Proces-verbaal (politierapport). 3 juni 1942 (betreft gebeurtenissen op 30 mei en 1 juni 1942). Desgevraagd gaf verdachte op te zijn: Anne Boon, geb te Adam 20 Sept 1899,
Nederl. sedert geboorte van beroep groentenhandelaar, wonende te Adam, Adm.
de Ruijterweg 395. Na de inbeslagname zijn door mij verbalisant op
de centrale markt informaties ingewonnen, waarbij het personeel van de ned.
veiling mij mededeelde dat op Vrijdagmiddag aan een detailhandelaar drie
kratten over kistjes spinazie waren verkocht en dat de winkeliers
de grossiers wel kennen. Hierop is J. Boon, door mij, verbalisant,
om 7.30 uur in politiebewaring geplaatst op de Tolsteeg 30 Mei en om 13.30 uur
op last van de commissaris v politie in de IIe sectie te Amsterdam in verzekering
gesteld. Bij het verhoor, hetwelk ik J. Boon op Maandag 1 Juni 1942 om ±
10 uur v.m. afnam verklaarde hij: "Ik blijf bij mijn vroegere verklaring
en weiger verder te antwoorden daar U het toch beter weet. Dat
duurt tel 6 maanden, dat ik hier blijf, ik zeg verder niets."
Op last vd commissaris van politie en de [onleesbaar] te Adam is
J. Boon op [onleesbaar] om [onleesbaar] uur in vrijheid gesteld.
J. Boon is aangesloten bij Centraal Belang onder No. 8439.
Terwijl ik, verbalisant, op diens Zaterdag 30 Mei jl omstreeks 6.15 met
het onderzoek tegen J. Boon bezig was voegde zich bij deze verdachte
de groentenhandelaar Hendrik Platje, geb. te Sloten, 1 Sept 1901
Nederl. sedert geboorte, wonende te Adam, Spaarndammerdijk 565.
Desgevraagd verklaarde Platje bovennoemd als volgt: "Deze kistjes spina-
zie afkomstig van mijn vader. 5 kistjes heb ik tegen minimum
prijs verkocht aan Janne Boon, de overige kistjes wil ik trachten
op de centrale markt te verkoopen." Toen ik, verbalisant, H. Platje
om 10.30 uur nogmaals verhoorde, zei hij: "Ik heb niet gezegd
dat die kistjes van mijn vader afkomstig waren. U jokt."
Zowel Platje als Boon zijn door mij met hun overtreding
in kennis gesteld en is hen deswege p.v. aangezegd.
Naamsopgave en conform persoonsbewijzen.
Aldus op afgelegde ambtseed opgemaakt, gesloten en geteekend te
A'dam den 3 Juni 1942 dit proces-verbaal.
De controleur L.C.W.S.
[Signatuur]
A. Herburg
C. Dirksbosch 13-II
A'dam W. * Juridische context: Het document beschrijft een onderzoek naar onregelmatigheden in de groentehandel. In 1942 was de handel in levensmiddelen streng gereguleerd door de Duitse bezetter om de zwarte markt tegen te gaan. De "Centrale Markt" in Amsterdam was de plek waar deze handel gecontroleerd moest plaatsvinden.
* Verklaringen: De verdachte Anne Boon toont zich recalcitrant ("ik zeg verder niets"), wat mogelijk wijst op een wantrouwen jegens de autoriteiten of de angst voor lange opsluiting ("Dat duurt tel 6 maanden").
* Tegenstrijdigheid: De tweede verdachte, Hendrik Platje, spreekt zichzelf tegen. Eerst beweert hij dat de spinazie van zijn vader komt, maar later ontkent hij dit en beschuldigt hij de verbalisant zelfs van liegen ("U jokt").
* Administratieve details: Er wordt expliciet verwezen naar het "Centraal Belang" (een belangenorganisatie voor de handel) en de controle van persoonsbewijzen, wat typerend is voor de bureaucratische controle tijdens de bezetting. Dit proces-verbaal is een tijdsdocument van de 'voedseloorlog' in bezet Nederland. Door de schaarste werden prijzen en distributie van groenten zoals spinazie strikt gecontroleerd. Handelaren die probeerden buiten de officiële veiling om te verkopen, of tegen andere prijzen dan vastgesteld, riskeerden arrestatie door de Crisis Controle Dienst (CCD) of de reguliere politie. De locatie "Tolsteeg" verwijst waarschijnlijk naar een tijdelijke plek van bewaring of een specifiek bureau in Amsterdam. De opmerking over het persoonsbewijs herinnert aan de invoering van de legitimatieplicht in 1941.