Handgeschreven brief (zakelijke correspondentie). 25 maart 1943. C. Braan en Co., gevestigd aan de Ferdinand Bolstraat 166, Amsterdam (Zuid). Waarschijnlijk een overheidsinstantie of inspectie belast met de voedselvoorziening (gezien de verwijzing naar de Visscherij Centrale). [Stempel linksboven:] No. 96 6/55/1 M. 1943 29/3
[Rechtsboven:] 606
[Handgeschreven aantekeningen rechtsboven:]
inl. Insp
dossier
A’dam 25 Maart ’43
afwijzen [doorgehaald]

WelEd. Hr.
Daar wij verleden jaar ook fijne zeevisch hebben betrokken van de fa Gebrs. de Jonge te IJmuiden, zouden wij nu ook weer gaarne een toewijzing daarvan hebben. Er is reeds een aanvraag ingediend bij de Visscherij Centrale, doch deze instantie verzoekt een bevestiging van bovengenoemde firma dat wij reeds eerder van hen fijne zeevisch hebben betrokken. Deze firma echter, weigert deze verklaring af te geven omdat zij dan verplicht is ook haar visch over de A’damsche markt af te zetten. Hopend dat U deze zaak voor ons zoudt willen onderzoeken, teekenen wij,

Hoogachtend,
[Handtekening:] Braan [en] Co

C. Braan en Co
Ferd. Bolstr. 166
A’dam (Zuid)

p.s. Tevens verzoeken wij een grootere toewijzing gekookte en gepelde garnalen, daar wij bij alle vischhandelaren achter staan.

[Rechtsonder:] 46 B Deze brief van de firma C. Braan en Co. uit Amsterdam werpt licht op de bureaucratische hindernissen en de schaarste-economie tijdens de Duitse bezetting in 1943. De kern van het probleem is een "toewijzing" (distributie-vergunning) voor "fijne zeevisch".

De Visscherij Centrale eist een bewijs van eerdere klandizie van de leverancier, Gebroeders de Jonge uit IJmuiden. De leverancier weigert deze verklaring echter af te geven. De reden die hiervoor wordt opgegeven is veelzeggend: als zij formeel bevestigen aan Braan te leveren, worden zij gedwongen hun handel via de gereguleerde Amsterdamse markt te laten lopen. Dit duidt op een poging van de groothandel om onder officiële prijs- of distributieregels uit te komen, of om rechtstreekse leveringen buiten de centrale markt om (die mogelijk strenger gecontroleerd werd) te vermijden. De afzender vraagt de geadresseerde om te bemiddelen in dit conflict tussen commercieel eigenbelang van de leverancier en de noodzaak tot officiële registratie voor de detailhandelaar. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was de voedselvoorziening in Nederland strikt gereguleerd door de Rijksbureaus. De Visscherijcentrale (opgericht in 1940) had de volledige controle over de aanvoer, distributie en prijsvorming van vis. Vanwege de oorlogsomstandigheden en de beperkte bewegingsvrijheid van de vissersvloot was vis een schaars goed geworden.

Om in aanmerking te komen voor voorraden, moesten winkeliers en handelaren aantonen dat zij in de vooroorlogse jaren of het voorgaande jaar vaste afnemers waren. Dit systeem van toewijzingen was bedoeld om de schaarse goederen eerlijk te verdelen, maar leidde in de praktijk tot een enorme papieren rompslomp en illegale handel. De Ferdinand Bolstraat, waar de afzender gevestigd was, ligt in de Amsterdamse volksbuurt De Pijp, een gebied waar de voedselvoorziening gedurende de oorlogsjaren een dagelijkse strijd was. De kanttekening "afwijzen" rechtsboven suggereert dat het verzoek van de firma Braan ondanks de formele toon mogelijk niet werd gehonoreerd. C. Braan