Handgeschreven brief (verzoekschrift). 26 maart 1943. H. K. Köhler, Javaplein 27, Amsterdam (O). [Linksboven, paars stempel:] No. 466/691, M. 1943 20/3
[Rechtsboven, handgeschreven:] A:dam 26-3-’43
[Rechtsboven, schuin over de tekst, handgeschreven met potlood/pen:] afwijzen [en daarnaast:] na dossier 1/4 43

WelEdele Heer,

De Ondergeteekende, H. K. Köhler, verzoekt hiermede beleefd zijn toewijzing te willen herzien en op breedere basis te willen stellen.
Gaarne tot nadere inlichtingen bereid zijnd en hopende dat U een gunstige beslissing zult willen nemen, Teekent inmiddels,

Hoogachtend,
H.K. Köhler

H. K. Köhler.
Javaplein 27
Amsterdam. O.

[Rechtsonder in de hoek, handgeschreven:] 46 B De brief is een formeel verzoek van een burger, H.K. Köhler, aan een niet nader genoemde instantie (waarschijnlijk de distributiedienst of een sociale dienst van de gemeente Amsterdam). De schrijver verzoekt om een "toewijzing" (waarschijnlijk van goederen, brandstof of een vergunning) te herzien en "op breedere basis" te stellen, wat impliceert dat de huidige toewijzing volgens hem ontoereikend is.

De toon is uiterst beleefd en conform de toenmalige etiquette ("WelEdele Heer", "beleefd", "Hoogachtend"). Opvallend is de ambtelijke verwerking bovenin de brief: er staat groot "afwijzen" geschreven met een streep eronder, gevolgd door een datum ("1/4 43") waarop de brief naar het dossier is gegaan. Dit geeft aan dat het verzoek zeer snel (binnen een week) en negatief is afgehandeld. Het document dateert uit maart 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er een nijpend tekort aan vrijwel alles, van voedsel tot brandstof en textiel. Alles was streng gerantsoeneerd via een complex systeem van distributiestamkaarten en toewijzingen.

Het Javaplein 27 bevindt zich in de Indische Buurt in Amsterdam-Oost. In deze buurt woonden veel arbeidersgezinnen die het tijdens de oorlogsjaren zwaar hadden. Dergelijke verzoekschriften kwamen destijds massaal binnen bij overheidsinstanties van burgers die probeerden extra middelen te verkrijgen om te overleven. De korte aantekening "afwijzen" weerspiegelt de bureaucratische en vaak onverbiddelijke aard van het distributieapparaat in oorlogstijd. Gemeente Amsterdam