Handgeschreven brief (verzoekschrift om schoolverzuim).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift om schoolverzuim). 21 november 1939. S. de Groot-Glasbeek. Onbekend, geadresseerd als "Weled. Heer" (mogelijk een schooldirecteur of inspecteur). A’dam 21 Nov. ’39
Weled. Heer
[Stempel: No 27/133/1 M. 1939] [Bijgeschreven: 22/11 ni Insp.]
Hiermede wilde ik U ed.
beleefd verzoeken voor
asisentie [absentie] te verleenen
voor mijn zoontje, omrede
ik absoluut asisentie [assistentie/hulp]
noodig heeft voor de
markt ten Katestraat
Hopende als dat U aan mijn verzoek
voldoet Hoogachtend
S. de Groot-Glasbeek
Mijn zoontje
Joseph de Groot
~~oud~~ geb. 24 November 1923
[Bijgeschreven: ??]
Weesperstraat 21 II * Inhoud: Mevrouw De Groot-Glasbeek verzoekt om verlof voor haar zoon Joseph. De reden die zij opgeeft is economische noodzaak: zij heeft zijn hulp ("asisentie", waarschijnlijk bedoeld als assistentie) "absoluut nodig" op de markt in de Ten Katestraat.
* Taalgebruik: De brief bevat verschillende spelfouten en archaïsche/dialectische zinsconstructies (zoals "asisentie" voor absentie/assistentie, "omrede" voor om reden, en "Hopende als dat"). Dit wijst erop dat de schrijfster mogelijk een beperkte formele scholing heeft genoten.
* Administratieve verwerking: Het stempel en de handgeschreven aantekeningen duiden op een officiële afhandeling. Het vraagteken bij de geboortedatum (1923) is interessant; Joseph was in november 1939 bijna 16 jaar oud. In die tijd was de leerplicht doorgaans tot 14 of 15 jaar, wat de vraag oproept waarom er nog een officieel verzoek voor absentie nodig was (mogelijk voor vervolgonderwijs of een specifieke regeling).
* Locatie: De Weesperstraat in Amsterdam was destijds het hart van de Joodse buurt. De Ten Katestraat is een bekende marktlocatie in Amsterdam-West. Dit document biedt een aangrijpend inkijkje in het dagelijks leven van een Amsterdams gezin vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. De Weesperstraat was een straat waar voornamelijk Joodse gezinnen woonden die vaak in precaire economische omstandigheden leefden.
Uit historische bronnen (zoals het Joods Monument) blijkt dat dit document een tragische lading heeft. Joseph de Groot (geboren 24-11-1923) en zijn moeder Sara de Groot-Glasbeek woonden inderdaad op Weesperstraat 21 II. Beiden zijn tijdens de Holocaust weggevoerd en vermoord: Joseph in Auschwitz op 30 september 1942, en zijn moeder Sara in Auschwitz op 13 november 1942. Dit schijnbaar alledaagse briefje over markthulp is een van de weinige tastbare herinneringen aan hun leven voor de deportaties. De Groot (Mevrouw) S. de Groot