Archiefdocument
Origineel
25 juni 1943. NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE
BANKIER: DE TWENTSCHE BANK N.V.
'S-GRAVENHAGE
POSTREKENING No. 224314
DIRECTIE.
Dict. FA/HG.
No. 60/'43.
Rb.V.V.O.
[Handtekening/Paraaf]
AAN DE GEADRESSEERDE
VEILINGVEREENIGING.
No. 105/3/25 M. 1943 26/6 [Blauw stempel]
's-Gravenhage, 25 Juni 1943.
Met goedkeuring van den Secretaris-Generaal van het Departement van Landbouw en Visscherij en den Gemachtigde voor de Prijzen maakt de bestuurder der Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale bekend.
De prijzen voor export naar Duitschland zijn als volgt vastgesteld, met ingang van Dinsdag 29 Juni 1943:
| Product | Specificatie | Eenheid | Prijs (f.) |
|---|---|---|---|
| TOMATEN | I, II, III, IV | per 100 Kg. | f. 36.-- |
| PLATGLAS- | (groen, wit en geel). | ||
| KOMKOMMERS | Sort. IA vanaf 85 kg. per 100 st. | " " st. | " 15.-- |
| " I van 70-85 kg. per 100 st. | " " " | " 12.-- | |
| " II " 60-70 " " " | " " " | " 9.-- | |
| " III " 50-60 " " " | " " " | " 6.-- | |
| KASKOMKOMMERS | Sort. I vanaf 50 kg. per 100 st. | " " " | " 10.-- |
| (groen) | " II van 45-50 " " " | " " " | " 7.50 |
| " III " 35-45 " " " | " " " | " 5.-- | |
| KROPSLA | Sort. I boven 20 kg. per 100 st. | " " " | " 2.-- |
| BLOEMKOOL | Sort. IA boven 25 cm. o.d. kop gemeten | " " " | " 15.-- |
| " I van 20-25 cm. o.d. kop gemeten | " " " | " 12.-- | |
| " II van 16-20 cm. " " " | " " " | " 9.-- | |
| BOSPEEN | 0.5 Kg. peen | " " bs. | " 12.-- |
| RABARBER | (Paragon) | " " Kg. | " 7.-- |
| (overige soorten) | " " " | " 6.-- | |
| KOOLRABI m.lof | Sort. I boven 7 cm. Ø | " " st. | " 3.-- |
| " II van 5-7 cm. Ø | " " " | " 2.50 | |
| SPITSKOOL | " " Kg. | " 8.-- | |
| TUINBOONEN | " " " | " 10.-- | |
| LANDBOUWERWTEN | (Unica en Mansholt) | " " " | " 12.-- |
De hiervoor vermelde prijzen gelden tevens als maximumprijzen voor het binnenland.
Voor de afwijkende kwaliteit bedraagt de maximumprijs 80 % van den voor het goedgekeurde product vastgestelden prijs.
BINNENLANDSCHE MAXIMUM PRIJZEN. GOED | AFWIJKEND
:--- | :--- | :--- | :---
KROPSLA | Sort. II v. 17-20 kg 100 st. p. 100 st. | f. 1.50 | f. 1.20
SLA | dunsel, snij-, stoofsla | " Kg. " | " 7.-- | " 5.60
BLOEMKOOL | Sort. III vanaf 10-16 cm. | | |
| | over den kop gemeten | " " " | " 5.-- | " 4.--
POSTELEIN | | " " " | " 14.-- | " 11.20
BOSSELDERIJ | | " " bs. | " 3.-- | " 2.40
PETERSELIE EN KERVEL | | " " " | " 4.-- | " 3.20
TUINKERS | | " " Kg. | " 30.-- | " 24.--
SPINAZIE | blad | " " " | " 10.-- | " 8.--
| | struik | " " " | " 9.-- | " 7.20
BOSUILEN EN BOSSJALOTTEN | | " " " | " 7.-- | " 5.60
RADIJS | | " " bs. | " 2.50 | " 2.--
SNIJBIET | | " " Kg. | " 7.50 | " 6.--
PEEN ZONDER LOF | Sort. I | " " " | " 20.-- | " 16.-- Het document is een officiële prijslijst die de rigide controle op de voedselvoorziening in bezet Nederland illustreert. De prijzen zijn gespecificeerd per kwaliteitssortering (IA, I, II, III), gewicht en afmeting (bijv. de diameter van de koolrabi of de omtrek van bloemkool).
Opvallend is de directe koppeling tussen exportprijzen naar Duitsland en de binnenlandse maximumprijzen. Er wordt een strikt onderscheid gemaakt tussen 'goede' kwaliteit en 'afwijkende' kwaliteit, waarbij voor de laatste standaard een korting van 20% op de maximumprijs gold. Dit systeem was bedoeld om prijsopdrijving en zwarte handel tegen te gaan, terwijl tegelijkertijd de export naar Duitsland werd gefaciliteerd. Ten tijde van dit schrijven (juni 1943) stond de Nederlandse economie volledig in dienst van de Duitse oorlogsvoering (Arbeitseinsatz en de levering van goederen). De Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NGF) was een door de bezetter gecontroleerd orgaan dat de volledige regie voerde over de teelt en distributie van tuinbouwproducten.
De prijzen werden vastgesteld in overleg met de Secretaris-Generaal van Landbouw en Visscherij en de Gemachtigde voor de Prijzen. De schaarste in Nederland nam in deze periode toe, omdat een aanzienlijk deel van de oogst naar Duitsland werd getransporteerd. De vermelding van "export naar Duitschland" als primaire categorie in de prijslijst onderstreept deze prioriteitstelling. De datum van ingang, dinsdag 29 juni 1943, toont de snelheid waarmee deze centrale besluiten in de praktijk (via de veilingen) moesten worden doorgevoerd.