Officiële circulaire/brief. 23 januari 1943. NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE

DIRECTIE
Dict.: v. d. W.
No.: 11/'43

LAAN COPES VAN CATTENBURCH 62 — 'S-GRAVENHAGE — TEL. 557480

No. 105/5/2 M. 1943 23/1

AAN DE VEILINGEN

Naar aanleiding van onze circulaire d.d. 11 dezer No. 3, waarin werd medegedeeld, dat de grossiers een gedeelte der appelen die op dispensatie zijn gekocht, thans via de veilingen voor export moeten afleveren en waarbij werd bepaald, dat als vergoeding voor de hieraan verbonden werkzaamheden maximaal 1 % mag worden berekend, ontvingen wij van verschillende zijden de vraag, of over deze leveringen ook omzetbelasting en registratie-recht moet worden betaald. In verband hiermede deelen wij U het volgende mede:

A. Omzetbelasting.
In deze gevallen vindt door Uw bemiddeling geen eigendomsoverdracht plaats. Uw veiling werd slechts gekozen als centraal punt om voor de aangevoerde partijen de noodige werkzaamheden te verrichten. Over de door exporteur aan grossier te betalen prijs, behoeft de veiling dus geen omzetbelasting te betalen.
Anders is het echter met de 1 % vergoeding, die U ontvangt. Dit is een vergoeding voor bewezen diensten en hiervan zult U 2 % omzetbelasting moeten afstaan.

B. Registratie-recht.
Ook dit recht bent U niet verschuldigd, daar de appelen niet bij openbare verkooping worden verkocht.
Daar ten gevolge van den centralen aanvoer op de veiling aan vele exporteurs niet bekend zal zijn, van welke grossiers de appelen worden betrokken, achten wij het gewenscht dat door de veiling de factuur voor de exporteur wordt uitgeschreven en voor de incasseering hiervan wordt zorg gedragen.
Het te ontvangen bedrag kan dan onder aftrek van de 1 % vergoeding aan den grossier worden doorbetaald.
Wij willen nog wel opmerken, dat deze bedragen buiten de omzetcijfers moeten worden gehouden.
Tenslotte wijzen wij er nog op, dat de van grossiers te ontvangen partijen appelen niet in de weekstaten moeten worden opgenomen. Deze werden immers reeds in de weekstaten op het tijdstip, dat de appelen administratief geveild werden, vermeld en op deze wijze zouden betreffende partijen tweemaal geregistreerd worden.

Hoogachtend,
NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE:

[Handtekening]

'S-GRAVENHAGE, 23 Januari 1943.

(A) 27701 | 1-25 ' 3 K 1088 Dit document is een administratieve verordening die de fiscale afhandeling van een specifieke handelsstroom regelt. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden grossiers verplicht om een deel van hun voorraden (in dit geval appelen) via veilingen af te staan voor de export. De veilingen fungeerden hierbij enkel als logistiek en administratief doorgeefluik.

De kernpunten van de instructie zijn:
1. Vrijstellingen: Omdat de veiling geen eigenaar wordt van de goederen, hoeft er geen omzetbelasting over de productprijs of registratierecht (geen openbare verkoop) betaald te worden.
2. Belastbare diensten: De veiling mag 1% provisie rekenen voor de werkzaamheden, maar moet over die specifieke vergoeding wel 2% omzetbelasting afdragen.
3. Administratieve scheiding: Om dubbele telling in de statistieken te voorkomen, mogen deze partijen niet opnieuw in de reguliere weekstaten worden opgenomen, aangezien ze bij de eerste (administratieve) veiling al geregistreerd waren. Het document dateert uit januari 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NGF) was een door de bezetter gecontroleerd orgaan (onderdeel van de zgn. "bedrijfschappen") dat de volledige controle had over de productie, distributie en prijsvorming van tuinbouwproducten.

In deze periode was er sprake van een geleide economie en schaarste. Producten die "op dispensatie" (met ontheffing van de normale distributieregels) waren gekocht, konden door de centrale autoriteiten worden opgeëist voor export — in de praktijk vaak direct bedoeld voor de voedselvoorziening in Duitsland (de Wehrmacht of de Duitse burgerbevolking). De brief illustreert de verregaande bureaucratisering van de handel onder het bezettingsregime, waarbij zelfs de kleinste administratieve details en belastingafdrachten van gedwongen leveringen centraal werden vastgelegd.