Getypte circulaire/dienstbrief. 26 juni 1943. Bedrijfschap voor Groenten en Fruit, Afdeeling Conserveering. De Veilingen. No. /05/21/1 M. 1943 29/6

BEDRIJFSCHAP VOOR GROENTEN EN FRUIT
Laan Copes van Cattenburch 62.
's-Gravenhage.

Afd. Conserveering. 's-Gravenhage, 26 Juni 1943.
Dict. St. Typ. Hl.
No. G.99/ '43.
R.B.V.V.O.

                                                 AAN de Veilingen.
                                                 -----------------

Mijne Heeren,

Roode Bessen.

                Hierdoor deelen wij U mede, dat met ingang van Dinsdag, 29 Juni a.s., 30 % van den aanvoer van roode bessen beneden 10 m.m. doorsnee uit de markt dient te worden genomen en ter beschikking moet worden gesteld van den fabrikant-leider in Uw rayon.

                Mocht de aanvoer op Uw veiling minder dan 1.000 Kg. bedragen, dan behoeft hiervan geen 30 % te worden geblokkeerd, doch kan de geheele aanvoer voor consumptie worden verkocht.

Witte Bessen.

                Alle op Uw veiling aangevoerde witte bessen dienen ter beschikking van de industrie te worden gesteld.

                De indeeling van de witte bessen geschiedt door onze afdeeling Conserveering en wij verzoeken U zooveel mogelijk ons een dag tevoren de te verwachten aanvoeren op te geven.

                De prijs, waartegen de roode en witte bessen aan de fabrikanten moeten worden geleverd, bedraagt 22 1/2 ct. per Kg. en voor afwijkende bessen 80 % van dien prijs.

                                      Hoogachtend,
                     BEDRIJFSCHAP VOOR GROENTEN EN FRUIT,

                                     [Handtekeningen] *   **Doel van het schrijven:** Het document dient om veilingen te instrueren over de gedwongen afdracht van bessen aan de verwerkende industrie (conserveering). Het stelt quota vast voor rode bessen (30% van de kleine vruchten bij grote aanvoer) en een volledige opeising voor witte bessen.

• Prijsbeheersing: Er wordt een vaste prijs gedicteerd van 22,5 cent per kilogram voor standaardkwaliteit, wat duidt op een streng gereguleerde markt.
• Terminologie:
  • Fabrikant-leider: Een specifieke fabrikant die binnen een regio (rayon) was aangewezen om de distributie of verwerking te coördineren, een typisch kenmerk van de centraal geleide economie tijdens de bezettingsjaren.
  • Geblokkeerd: Het onttrekken van goederen aan de vrije handel voor specifieke (overheids)doeleinden.
  • R.B.V.V.O.: Afkorting voor het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De voedselvoorziening en de distributie van landbouwproducten stonden onder streng toezicht van de bezetter via organen zoals het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (R.B.V.V.O.) en de diverse Bedrijfsschappen.

In 1943 was er een toenemende schaarste en werd de controle op de voedselketen verder aangescherpt. De industrie (voor bijvoorbeeld de productie van jam of sap) had prioriteit om de voedselvoorraad voor de langere termijn (en deels voor de Duitse weermacht) veilig te stellen. Door kleine rode bessen (minder geschikt voor directe consumptie) en alle witte bessen op te eisen, stuurde de overheid de grondstoffenstroom direct naar de fabrieken, buiten de vrije markt om. De genoemde 'fabrikant-leiders' pasten binnen de nationaalsocialistische organisatiestructuur van de economie.