1 mei 1944. Onbekend (waarschijnlijk een vertegenwoordiging van viskleinhandelaren of een ambtelijke afdeling). [Handgeschreven, bovenzijde midden:] Verzonden 2/5 th Insp t k a retour
[Handgeschreven, bovenzijde rechts:] Gezien 5-5-44 dEbHaan

46a/7b/1M. VD/SV.
1 Mei 1944.

versche visch
voor rookers.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.
===========

    Hiermede hebben de ondergeteekenden de eer voor het volgende Uw aandacht te vragen.
    Sedert eenige weken is de aanvoer van zeevisch te dezer stede zeer belangrijk toegenomen, als gevolg van de groote vangsten in Scheveningen. Deze aanvoer is voor den kleinhandel in versche visch een bijzonder extraatje.
    De kleinhandelaren in gerookte visch, ontvangen, als gevolg van het ontbreken van aanvoeren van aal, vrijwel geen toewijzing. Om deze reden zijn zij, zooals U bekend is, des winters ingeschakeld voor mosselen en des zomers voor spiering; toen destijds bevroren schol ter verdeeling werd aangevoerd, hetgeen ook als een extra aanvoer voor den kleinhandel werd beschouwd, zijn een groot aantal gerookte vischhandelaren (een zestigtal) met Uw toestemming in de verdeeling van deze vischsoort opgenomen.
    Thans verzoeken zij ook voor de zeevisch van Scheveningen in aanmerking te mogen komen.
    Zooals U weet, is meermalen de mogelijkheid onderzocht om de groep rookers en speciale gerookte vischhandelaren in de verdeeling van versche visch op te nemen; hiertegen is echter steeds door het Gemeentebestuur en door den Bedrijfschap van Visscherijproducten principieel bezwaar gemaakt.
    Wat het onderhavige verzoek betreft, diene nog het volgende. Van de rookers en de handelaren in gerookte visch zijn er een twintigtal, die uitsluitend van de toewijzing van de Vischmarkt moeten bestaan. Deze menschen zijn ook bij voortduring op de Vischmarkt aanwezig. hoewel er op verschillende dagen geen handel voor hen is. Onder de overigen van dezen groep bevinden zich verschillenden, die nog allerlei bij-artikelen -zooals zuurwaren, vischworst, croquetten en dergelijke- verkoopen. Deze zouden wij niet voor zeevisch uit Scheveningen in aanmerking willen laten komen. Daarnaast is er nog een groep scharrelaars, die zeer ongeregeld aan de markt verschijnen en waarvan bekend is, dat zij allerlei andere zaken doen. Volgens de leden der Verdeelingscommissie namen de menschen van deze groepen ook in de basisjaren 1939 en 1940 in den *   **Kern van het document:** Het document is een formeel verzoek aan de Wethouder van Levensmiddelen om handelaren in gerookte visch (rookers) mee te laten profiteren van de toegenomen aanvoer van verse zeevis uit Scheveningen.

• Probleemstelling: Door een gebrek aan aal (paling) hebben de visrokers nauwelijks handel. Zij zijn voor hun inkomen afhankelijk van seizoensproducten zoals mosselen en spiering.
• Nuancering in het verzoek: De opstellers maken een scherp onderscheid tussen verschillende groepen handelaren. Ze pleiten enkel voor steun aan de "echte" vakmensen (ca. 20 personen) die volledig afhankelijk zijn van de vismarkt, en adviseren expliciet om handelaren met bij-artikelen (zoals zuurwaren of kroketten) en "scharrelaars" buiten de regeling te laten.
• Tegenstand: Er wordt melding gemaakt van eerdere principiële bezwaren vanuit het Gemeentebestuur en het Bedrijfschap van Visscherijproducten tegen het mengen van de sectoren verse vis en gerookte vis. * Oorlogstijd: Het document dateert van mei 1944, de late fase van de Duitse bezetting van Nederland. De voedselsituatie was precair en de handel was strikt gereguleerd via distributiesystemen en "toewijzingen".
• Economische schaarste: Het tekort aan aal dwong gespecialiseerde handelaren naar alternatieven te zoeken. In een tijd van schaarste was elke "extra" aanvoer van groot economisch belang.
• Referentieperiode: Er wordt verwezen naar de "basisjaren 1939 en 1940". Dit was gebruikelijk in de oorlogsbureaucratie; toewijzingen van schaarse goederen werden vaak gebaseerd op de omzetcijfers of bedrijfsactiviteiten van net voor of aan het begin van de bezetting.
• Lokale geschiedenis: De tekst geeft een inkijkje in de Haagse vismarkt-hiërarchie en de overlevingstactieken van kleine ondernemers tijdens de bezetting. De vermelding van Scheveningen is cruciaal, daar de visserij aldaar gedurende de oorlog zwaar gehinderd werd door de Atlantikwall en mijnenvelden. Een plotselinge toename van de vangst was dus zeer opmerkelijk. Bedrijfschap