Zakelijke correspondentie (brief). 31 oktober 1944. Firma Gebr. van den Berg, Vischhandel en Rookery, Makkum. Gemeentelijke Vischmarkt, Ruyterkade, Amsterdam. FIRMA GEBR. VAN DEN BERG - MAKKUM (HOLLAND)
VISCHHANDEL EN ROOKERIJ
POSTREKENING No. 246418 BANKIER: KINGMA'S BANK N.V.
TELEFOONNUMMER 15 EXPORT / IMPORT TELEGR.-ADR.: BERG, MAKKUM

Debiteuren,
HV/GA/162. MAKKUM, 31 October 194 4.

                                             Gem. Vischmarkt,  [handgeschreven groen: muller]

No 46A/201/1 M.1944 9/11 Ruyterkade,
A M S T E R D A M
-----------------

Mijne Heeren,

      Hierbij deelen wij U mede, dat wij Uw giro overschrijving

f. 2777,48 hebben ontvangen.
U hebt 30 pond paling in mindering gebracht, welk niet in orde is
Wij hebben U op 14 October 1944 volgens factuur No. 6075,
1800 pond gerookte paling gestuurd in 180 dozen.
Ze zijn hier zorgvuldig geteld en abuis is dan ook ten eenenmale
uitgesloten. Wij verwachten dan ook, dat U de ontbrekende 30 pond @ f.1.62
f.48.60 per omgaande betaalt.
Met het Bedrijfschap voor Visscherijproducten zijn wij overeen-
gekomen, dat het risico voor de ontvanger is.
U begrijpt wel dat wij geen verdere leveringen kunnen voortzetten,
wanneer bij vervoer of ter vischmarkt voor ons oncontroleerbare tekorten
ontstaan.
De vervoerder controleert bij ontvangst alhier de ingeladen
hoeveelheid. Wij nemen verder dan ook geen enkele aansprakelijkheid, voor
gemelde gewichtstekort.
Hopende U naar genoegen te hebben ingelicht, teekenen wij,

                                                hoogachtend
                                                [handtekening]
                                                FIRMA GEBRS. VAN D. BERG *   **Inhoud:** De firma Van den Berg uit Makkum protesteert tegen een korting die de Gemeentelijke Vismarkt in Amsterdam heeft toegepast op een betaling. De afnemer claimde dat er 30 pond paling ontbrak in een levering van 1800 pond (180 dozen). De firma stelt dat hun telling foutloos is en dat volgens de sectorale afspraken het transportrisico bij de ontvanger ligt.

• Toon: De brief is zakelijk maar zeer beslist. Er wordt gedreigd met het stopzetten van leveringen als dit soort "oncontroleerbare tekorten" blijven voorkomen.
• Taalgebruik: Formeel Nederlands met de destijds gangbare spelling (bijv. deelen, visscherij, teekenen, ten eenenmale).
• Administratieve sporen: De rode puntjes en vinkjes bij bedragen en hoeveelheden wijzen op een nauwkeurige controle door de administratie van de ontvanger (de Vismarkt). De handgeschreven groene naam "muller" rechtsboven duidt waarschijnlijk op de behandelend ambtenaar. * Historische periode: De brief is gedateerd op 31 oktober 1944, midden in de Tweede Wereldoorlog. In deze periode kampte West-Nederland (waaronder Amsterdam) met extreme voedseltekorten, het begin van de "Hongerwinter".
• Voedselvoorziening: Vis uit Friesland was een cruciale bron van eiwitten voor de hongerende steden. Transport was echter zeer risicovol door de spoorwegstaking (sinds september 1944) en vorderingen door de bezetter. De levering verliep waarschijnlijk per binnenschip over het IJsselmeer.
• Schaars goed: In een tijd van extreme schaarste was diefstal tijdens transport of op de markt een groot risico. Dat de firma in Makkum elke aansprakelijkheid afwijst en direct met een leveringsstop dreigt, onderstreept de gespannen verhoudingen en de enorme waarde van het product in oorlogstijd.
• Ordening: De verwijzing naar het "Bedrijfschap voor Visscherijproducten" duidt op de strakke regulering van de economie onder toezicht van de bezettingsautoriteiten. Bedrijfschap