Archief 745
Inventaris 745-283
Pagina 51
Jaar 1939
Stadsarchief

Gedrukte officiële kennisgeving of uittreksel van een verordening.

Origineel

Gedrukte officiële kennisgeving of uittreksel van een verordening. Aan het Ventverbod, omschreven in de bijlage V der vent-
en/of opkoopersvergunning is toegevoegd punt E, luidende :
na 8 uur des vóórmiddags met andere artikelen dan ge-
drukte of geschreven stukken of afbeeldingen te venten
of voorwerpen of stoffen van welken aard ook op te koopen
in de Plantage Kerklaan, tusschen de Plantage Middenlaan
en de Plantage Doklaan, en op de Plantage Muidergracht,
eveneens tusschen de Plantage Middenlaan en de Plantage
Doklaan, of op den openbaren weg binnen een afstand
van 25 M. van de genoemde gedeelten van de Plantage
Kerklaan en van de Plantage Muidergracht. Dit document betreft een administratieve toevoeging (punt E) aan een bestaand 'Ventverbod'. De kern van de maatregel is het verbieden van straathandel (zowel verkopen als inkopen) na 8:00 uur 's ochtends in een specifiek omschreven gebied in de Amsterdamse Plantagebuurt.

De enige uitzondering op dit verbod zijn "gedrukte of geschreven stukken of afbeeldingen", oftewel kranten, tijdschriften en boeken. Voor alle andere goederen ("voorwerpen of stoffen van welken aard ook") geldt een strikt verbod in de genoemde straten en een bufferzone van 25 meter daarvandaan.

De tekst is opgesteld in een formele, juridische stijl en maakt gebruik van de spelling-Marchant, wat duidt op een publicatie van vóór 1947. Hoewel de tekst op het eerste gezicht een algemene marktregulerende maatregel lijkt, krijgt deze een beladen betekenis tegen de achtergrond van de Tweede Wereldoorlog. De Plantagebuurt in Amsterdam was een wijk met een zeer grote Joodse bevolking. Veel Joodse Amsterdammers waren voor hun levensonderhoud afhankelijk van de straathandel als venter of opkoper van oud ijzer, textiel en andere goederen.

Tijdens de Duitse bezetting werden dergelijke lokale verordeningen en "ventverboden" vaak aangescherpt of ingevoerd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen. Door de handel na 8:00 uur vrijwel onmogelijk te maken in deze specifieke straten (nabij belangrijke locaties zoals de Hollandsche Schouwburg, die later als verzamelplaats voor deportaties diende), werden Joodse handelaren direct in hun bestaanszekerheid getroffen en uit het straatbeeld geweerd. De uitzondering voor drukwerk was gebruikelijk om de verspreiding van (gecontroleerde) nieuwsbladen niet te hinderen.

Samenvatting

Dit document betreft een administratieve toevoeging (punt E) aan een bestaand 'Ventverbod'. De kern van de maatregel is het verbieden van straathandel (zowel verkopen als inkopen) na 8:00 uur 's ochtends in een specifiek omschreven gebied in de Amsterdamse Plantagebuurt.

De enige uitzondering op dit verbod zijn "gedrukte of geschreven stukken of afbeeldingen", oftewel kranten, tijdschriften en boeken. Voor alle andere goederen ("voorwerpen of stoffen van welken aard ook") geldt een strikt verbod in de genoemde straten en een bufferzone van 25 meter daarvandaan.

De tekst is opgesteld in een formele, juridische stijl en maakt gebruik van de spelling-Marchant, wat duidt op een publicatie van vóór 1947.

Historische Context

Hoewel de tekst op het eerste gezicht een algemene marktregulerende maatregel lijkt, krijgt deze een beladen betekenis tegen de achtergrond van de Tweede Wereldoorlog. De Plantagebuurt in Amsterdam was een wijk met een zeer grote Joodse bevolking. Veel Joodse Amsterdammers waren voor hun levensonderhoud afhankelijk van de straathandel als venter of opkoper van oud ijzer, textiel en andere goederen.

Tijdens de Duitse bezetting werden dergelijke lokale verordeningen en "ventverboden" vaak aangescherpt of ingevoerd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen. Door de handel na 8:00 uur vrijwel onmogelijk te maken in deze specifieke straten (nabij belangrijke locaties zoals de Hollandsche Schouwburg, die later als verzamelplaats voor deportaties diende), werden Joodse handelaren direct in hun bestaanszekerheid getroffen en uit het straatbeeld geweerd. De uitzondering voor drukwerk was gebruikelijk om de verspreiding van (gecontroleerde) nieuwsbladen niet te hinderen.

Locaties

Amsterdam de Plantagebuurt.

Kooplieden in dit dossier 10