Getypte statistische rapportage met handgeschreven correcties.
Origineel
Getypte statistische rapportage met handgeschreven correcties. 20 mei 1920. De Directeur van het Marktwezen. [Linksboven, handgeschreven:] No. 1277 M 1920
[Rechtsboven, getypt:] Amsterdam, 20 Mei 1920
Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen,
Aanvoer aardappelen
| Datum | Aardappelenmarkt | Groentenmarkt | Totaal aan- |
|---|---|---|---|
| Aanvoer in KG. | Pryzen per KG. | Aanvoer in KG. | |
| [doorgehaald: 3 Mei] | [doorgehaald: 95.550] | [doorgehaald: 8,5 - 9,2 cent] | [doorgehaald: 57.750] |
| 4 " | 78.400 | 8,6 - 10 " | 63.840 |
| 5 " | 286.440 | 8,9 - 9,8 " | 135.310 |
| 6 " | 141.050 | 8,9 - 9,9 " | 196.000 |
| 7 " | 259.840 | 8,9 - 9,9 " | 61.390 |
| 8 " | 93.100 | 8,8 - 9,7 " | 49.070 |
| 10 " | 150.710 | 8,5 - 9,8 " | 133.000 |
| 11 " | 202.720 | 8,7 - 10 " | 7.000 |
| 12 " | 123.270 | 8,3 - 9,7 " | 56.280 |
| 14 " | 198.660 | 8,5 - 9,3 " | 131.320 |
| 15 " | 101.500 | 8,5 - 10 " | 148.120 |
| 17 " | 19.600 | 8,6 - 10 " | 29.050 |
| 18 " | 240.520 | 8.5 - 11 [handgeschreven] | 71.190 |
[Handgeschreven toevoeging onderaan de tabel:]
Aanvoer op 19 Mei 1920
129.500 [prijskolom leeg] 43.050 [prijskolom leeg] 172.550
[Doorgehaalde regel:] 240.520 8,5 - 11 cent 71.190 9,3 - 11,7 cent 311.710
[Handgeschreven prijsaanpassing onder doorgehaalde regel:] 9.2 - 10.8
Prys van de bonten voor beide markten 18,5 cent per K.G.
" " " zandaardappelen [handgeschreven:] 5.7 [doorgehaald:] 5,5 " " "
" " " Zeeuwsche Bravo's 15 " " "
" " " Redstar [handgeschreven:] 11. [doorgehaald:] 10,7 " " "
" " " Zeeuwsche Industrie [handgeschreven:] 10.5 [doorgehaald:] 11 " " "
" " " Borgers [prijs doorgehaald] " " " / geen prijsnoteering /
" " " [doorgehaald: de Wet]
" " " de Wet [handgeschreven:] 10.8 " " "
De Directeur van het Marktwezen, * Inhoud: Het document is een formeel overzicht van de aardappelaanvoer in Amsterdam. Het splitst de data uit naar de gespecialiseerde 'Aardappelenmarkt' en de algemenere 'Groentenmarkt'. Per dag wordt het gewicht (in kg) en de prijsmarge (in centen per kg) vermeld. Onderaan staan specifieke prijsnoteringen voor verschillende rassen (o.a. Zeeuwsche Bravo's en Redstar).
* Vorm en Stijl: Het is een ambtelijk document, waarschijnlijk dagelijks of wekelijks opgesteld voor de betreffende wethouder. De vele handgeschreven wijzigingen en doorhalingen wijzen op een 'werkdocument' of een concept dat vlak voor verzending is geactualiseerd met de meest recente cijfers (zoals de toevoeging van 19 mei).
* Taalgebruik: Typisch begin 20e-eeuws Nederlands (bijv. "Pryzen", "Zeeuwsche", "Wethouder voor de Levensmiddelen"). De term 'bonten' verwijst naar een mengeling van verschillende aardappelsoorten. * Historische periode: Mei 1920, anderhalf jaar na het einde van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, had de oorlog geleid tot grote voedseltekorten en de invoer van een distributiestelsel. In 1920 was men bezig met de normalisering van de markt, maar de overheid (de Wethouder voor de Levensmiddelen) hield nog scherp toezicht op de prijzen en voorraden van basisvoedsel zoals aardappelen om inflatie en sociale onrust te beheersen.
* Marktwezen: Het 'Marktwezen' in Amsterdam was een cruciale gemeentelijke dienst die de groothandel in levensmiddelen reguleerde, met name gecentreerd rond de Centrale Markthallen (die overigens pas later in de jaren '30 op hun bekende plek aan de Jan van Galenstraat volledig operationeel werden; in 1920 vond veel handel nog plaats op diverse locaties in de stad).
* Economie: De prijzen schommelen rond de 8 tot 11 cent per kilo voor gewone partijen, terwijl specifieke kwaliteitsrassen (bonten) aanzienlijk duurder zijn (18,5 cent). Dit geeft inzicht in de koopkracht en levenskosten van de Amsterdamse bevolking in die tijd.