[p. 2]

noordelijkste kantonnetje op het
Waterlooplein is om hygiënische
redenen minder verkieslijk.
Beter schijnt mij het pleintje
bewesten ter zijde van het huis
op het Jonas Daniël Meijerplein
voor dit doel aan te wijzen,
omdat dit beschut is door
boomen en in het centrum
van de jodenbuurt is gelegen.
Bovendien is er nog eene plaats,
waarheen de Politie reeds ge-
tracht heeft de venters te drijven,
maar welke gelegenheid zij
weder verlaten hebben wegens
de concurrentie hun aange-
daan door de vischverkoopers,
welke in de Houtkoopersdwarsgr.
[In de marge:] namens de politie betwist
achterblijven. Deze plaats is
de verbreede Batavierenstraat
waarin in het middengedeelte van de straat
een verhoogd trottoir is aan-
gelegd, hetwelk uitsluitend
geschikt is voor het beoogde doel.
Alleen ontbreken hier de beschutting
gevende boomen, maar indien
[In de marge:] volgens goedgekeurd model
wordt voorzien de karren
van een tent te voorzien, lijkt
mij de Batavierenstraat meer geschikt
dan het Jonas Daniël Meijer-
plein, wijl deze straat
meer in het drukke
verkeer en ook midden
in de zg. Jodenbuurt ligt.
[Doorgestreept: het is mij niet bekend of]
Het is mij niet bekend of
hier de bedoeling is in
de Batavierenstr. boomen
te planten, doch indien
de openbare vischmarkt, welke
daar zou kunnen ontstaan,
levensvatbaarheid heeft zou
later kunnen worden overwogen
[Ingevoegd:] dit alsnog te doen
[Meerdere doorgestreepte regels betreffende beschutting tegen regen]
Zoolang het venten
met visch nog duurt... * Inhoud: De auteur van het document weegt verschillende locaties in de Amsterdamse Jodenbuurt af voor het vestigen van een markt (specifiek visventers). Het noordelijke deel van het Waterlooplein wordt afgewezen vanwege hygiëne. Het Jonas Daniël Meijerplein is een goede optie vanwege de bomen (schaduw/beschutting), maar de Batavierenstraat krijgt de voorkeur omdat deze centraler ligt en een speciaal verhoogd trottoir heeft.
* Problematiek: Er wordt melding gemaakt van concurrentie tussen verschillende groepen verkopers (venters versus de gevestigde visverkoopers in de Houtkoopersdwarsgracht) en de pogingen van de politie om de marktstromen te reguleren.
* Staat van het document: Het betreft een werkdocument. De vele doorhalingen aan de onderzijde en de kanttekeningen in de marge wijzen op een tekst die nog in beraad was of diende als basis voor een definitief besluit.
* Taalgebruik: Formeel, ambtelijk Nederlands met de kenmerkende spelling van voor de grote spellingshervormingen (bijv. "eene", "boomen", "vischverkoopers"). Dit document biedt een inkijkje in de stedelijke vernieuwing van de Amsterdamse Jodenbuurt rond de eeuwwisseling. De Batavierenstraat en de omliggende stegen (zoals de Houtkoopersdwarsgracht) stonden bekend om hun extreme overbevolking en gebrekkige hygiëne. De gemeente probeerde de straathandel te kanaliseren naar aangewezen plekken om de doorstroming en de volksgezondheid te bevorderen. De discussie over "beschutting" (bomen versus tenten op karren) is interessant, omdat zonlicht de vis snel deed bederven, wat de hygiënische zorgen verklaart. De genoemde locaties vormen het hart van de historische Joodse marktcultuur in Amsterdam.