Ambtsbrief / Memo. 11 juli 1939. Waarschijnlijk een ambtenaar van de Dienst der Markten (gezien de paraaf/handtekening "M. Sixma"). [Handgeschreven rechtsboven:] M. Sixma

[Getypt rechtsboven:] vP/G.

30/28/4 M
11 Juli 1939

Verplaatsing kantoortje
marktpersoneel Waterlooplein.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

Hiermede heb ik de eer U te berichten, dat van myn Ambtgenoot voor de Publieke Werken bericht is ontvangen, dat het houten gebouwtje van het marktpersoneel op het Waterlooplein moet verdwynen, in verband met de plannen tot voltooiing van den zoogenaamden binnenring. Dezerzyds is daarop nagegaan, waar het bedoelde kantoortje het beste kan worden gevestigd. Hierby kwamen drie mogelykheden ter sprake namelyk: a) vestiging in een voormalig schoolgebouw aan de Zwanenburgerstraat 27; b) verplaatsing van het huidige gebouwtje naar een ander punt van het Waterlooplein; c) stichting van een nieuw gebouwtje op een ander punt van het Waterlooplein.

By de beoordeeling van deze drie plannen dient te worden rekening gehouden met het feit, dat het bedoelde kantoortje in den regel bestemd is voor drie - en somtyds voor vier - ambtenaren, namelyk het personeel dienstdoende op de markten Waterlooplein, Zwanenburgwal, Nieuwmarkt en Dapperstraat; de volledige administratie van deze markten, benevens van de Zondagsmarkt Uilenburg, wordt in het kantoortje bewaard en daar door het marktpersoneel bygehouden op de tydstippen, waarop dit personeel niet voor contrôle op de markt behoeft te zyn. Bovendien wordt in dit kantoor dagelyks standplaatsgeld geïnd.

Het is op grond van het vorenstaande duidelyk, dat het bedoelde kantoortje by voorkeur op de markt Waterlooplein [tekst loopt onderaan door...] Dit document is een ambtelijke rapportage over de noodzakelijke verhuizing van een klein houten kantoortje dat door marktmeesters en controleurs werd gebruikt op het Waterlooplein in Amsterdam.

De kernpunten zijn:
* Aanleiding: Stadsvernieuwing. Het gebouwtje staat in de weg van de voltooiing van de "binnenring" (een verkeersproject van de Dienst Publieke Werken).
* Functie van het kantoor: Het is niet zomaar een keet, maar een administratief knooppunt voor meerdere belangrijke Amsterdamse markten (Waterlooplein, Zwanenburgwal, Nieuwmarkt, Dapperstraat en de Zondagsmarkt Uilenburg). Er wordt administratie bijgehouden en dagelijks standplaatsgeld geïnd.
* Opties: Er wordt getwijfeld tussen een bestaand stenen gebouw (school) of een (nieuw) houten gebouwtje op het plein zelf. De voorkeur gaat uit naar een locatie op het plein zelf vanwege de praktische noodzaak voor de ambtenaren om dicht bij hun werkterrein te blijven.

De tekst hanteert de spelling-Marchant (gebruik van 'y' in plaats van 'ij' op bepaalde plaatsen, zoals myn, mogelykheden), die in 1934 was ingevoerd. De brief dateert van juli 1939, slechts enkele weken voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was Amsterdam volop in ontwikkeling. Het genoemde project van de "binnenring" was bedoeld om de verkeersdoorstroming in de oude binnenstad te verbeteren.

Interessant is de vermelding van de markten. De markten op het Waterlooplein, de Zwanenburgwal en de Uilenburg bevonden zich in het hart van de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam. Het feit dat er specifiek gesproken wordt over de "Zondagsmarkt Uilenburg" is historisch relevant; dit was een markt die op zondag mocht plaatsvinden omdat de Joodse kooplieden op zaterdag (Sjabbat) hun nering niet mochten drijven.

De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was in die tijd verantwoordelijk voor de marktwezen, een cruciale taak voor de voedselvoorziening en economie van de stad. De genoemde "M. Sixma" is waarschijnlijk een referentie naar de toenmalige directeur van de Dienst der Markten.