A. Bouwmeester
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 23
A. Bouwmeester was een marktkoopman en -kooplier actief op diverse locaties in Amsterdam, waaronder Albert Cuypstraat, Uilenburg, Dapperstraat, Waterlooplein, Lindengracht en Westerstraat. Hij was bekend bij de werkverschaffing sinds november 1939. Na de Nederlandse capitulatie in mei 1940 werd hij op 10 juli 1940 opgeroepen voor een gesprek. In 1940 en 1941 vermeldt hij dat hij zijn standplaatsen bezet heeft sedert 9 maanden en verzoekt wederom uitstel. In 1942 zijn standplaatsen op Waterlooplein werden gemarkeerd als 'a.g.f.' (afgekeurd/verloren), waarbij zijn stand op Lindengracht op 22 juni 1942 werd vermeld.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Bijlage bij een ambtelijke brief (Bijlage I).
Dit document is een administratieve lijst van de Amsterdamse marktmeester aan het begin van de Duitse bezetting. De lijst bevat 13 marktkooplui die officieel hun staanplaats verliezen op basis van het marktreglement (artikel 11c). De redenen voor het verlies van de plek zijn divers, maar wijzen bijna allemaal op sociale nood en armoede: 1. **Langdurige afwezigheid:** Verschillende kooplui (Bouwmeester, Van Praag, Van Straten) hebben hun plek al maanden niet bezet en vragen om uitstel. 2. **Onvoldoende inkomsten:** Meerdere personen (Van Hofwegen, Kloos, Moffie Zwaaf) kunnen "hun brood niet verdienen" op de markt. 3. **Gezondheid en ouderdom:** Ziekte, doofheid of hoge leeftijd (Renes, Rooselaar, Van Straten, De Wolf) worden expliciet genoemd als reden waarom men niet meer op de markt kan staan. 4. **Negeren oproep:** In drie gevallen is er "aan oproeping geen gevolg gegeven", wat wijst op een gebrek aan motivatie of onmogelijkheid om de handel voort te zetten. De handgeschreven tekens (blauwe kruisjes bij de namen, rode strepen bij de markten) duiden op een administratieve controle of afvinking. De aantekening "uit rel. Aug '40" bij M. v. Praag suggereert dat deze persoon in die maand definitief uit de administratie van het marktwezen is geschrapt.
Administratieve indexkaart van de Gemeentelijke Werkverschaffing (GDW) te Amsterdam.
Dit document is een officiële oproepkaart voor de werkverschaffing, een systeem waarbij werklozen verplicht werden gesteld om arbeid te verrichten in ruil voor een uitkering. * **Procedure:** De heer/mevrouw Bouwmeester was al sinds november 1939 bekend bij de dienst (mogelijk de startdatum van de werkloosheid of een eerdere plaatsing). Op 10 juli 1940, kort na de Nederlandse capitulatie, volgt een nieuwe oproep. * **Verzoek:** De betrokkene vraagt om "een maand uitstel". Dit soort verzoeken kwam vaak voort uit persoonlijke omstandigheden of ziekte. * **Besluitvorming:** Er is een ambtelijk advies genoteerd om de zaak voor te leggen aan de wethouder met het doel de plaatsing te handhaven of stop te zetten ("intrekken"). Dit advies is echter doorgestreept. De uiteindelijke goedkeuring ("Accoord") door directeur Roos op 10 juli 1940 suggereert dat het verzoek om uitstel is ingewilligd of dat er ter plekke een andere beslissing is genomen die het eerdere advies overbodig maakte.
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels.
* **Kernonderwerp:** De brief handelt over de rechtmatigheid van het behoud van marktstandplaatsen voor kooplieden die (tijdelijk) gestopt zijn met hun handel. Dit wordt getoetst aan "artikel 11c van het reglement op de markten". * **Sociale context:** Er is een directe link tussen de economische positie van de kooplieden en de gemeentelijke sociale zorg. Kooplieden die in de "Werkverruiming" (werkverschaffing voor werklozen) terechtkwamen, verloren vaak hun standplaats. De brief adviseert wie zijn plek mag behouden en wie niet. * **Oorlogsinvloeden:** De term "distributiemaatregelen" verwijst naar de schaarste en rantsoenering tijdens de Duitse bezetting, waardoor vooral handelaren in manufacturen (textiel) hun werk niet konden uitoefenen. * **Beoordeling van individuen:** De ambtenaar velt een hard oordeel over H.H. Passchier, wiens falen niet alleen aan de oorlog maar ook aan een "gemis aan vakkennis" wordt toegeschreven. * **Handgeschreven toevoegingen:** De kanttekening "Niet afvoeren" bij H. Schouten duidt op een administratieve correctie; hoewel hij eerder "geweerd" was, mocht hij blijkbaar toch op de lijst blijven staan. ---
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst (Bijlage I).
| A. Bouwmeester | Lindengr. / Westerstr. | 3-11-'39 | bezet thans reeds sedert 9 maanden zijn plaatsen niet en verzocht wederom uitstel |
Bijlage bij een ambtelijke brief (Bijlage I).
| A. Bouwmeester | Lindengracht<br>Westerstraat | 3-11-1939 | Bezet thans reeds sedert 9 maanden zyn plaatsen niet en verzoekt wederom uitstel. |
Ambbtelijke lijst/bijlage bij een brief.
| A. Bouwmeester | 14-11-01 | 80374 | Lindengracht en Westerstraat | 21-10-40 | idem |
Administratieve lijst - Dapperstraat
| A.Bouwmeester | 14-11-01 | 2e Tuindwarsstr.14 I | Lindengracht | 22-6-42 | a.g.f. |
Administratieve lijst - Dapperstraat
| A.Bouwmeester | 14-11-01 | id. | Westerstraat | 29-6-42 | a.g.f. |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats A
Waterlooplein — standplaats A x
meerdere — standplaats Bezet thans reeds sedert 9 maanden zyn plaatsen niet en verzoekt wederom uitstel
Uilenburg — standplaats bezet thans reeds sedert 9 maanden zijn plaatsen niet en verzocht wederom uitstel
Uilenburg — standplaats Lindengracht en Westerstraat 21-10-40 idem
Uilenburg — standplaats Lindengracht en Westerstraat 21-10-40 idem
Waterlooplein — standplaats Lindengracht 22-6-42 a
Waterlooplein — standplaats esterstraat 29-6-42 a
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE Mvr L. Buckmeester Archimedeslaan 23. Alhier.
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]
# TRANSCRIPTIE <u>Haarlemmermeer</u> A. v.d. Assem Ruigehoek 26 Nieuw Vennep
M. de Haan.
(Bovenaan midden) @ A. Hegeman A. Lopes Dias L. Caransa