N. Nieuwmarkt

Register/Lijst van marktkooplieden.

* **Sociale structuur:** De lijst bevat een zeer hoog percentage Joodse namen (Cohen, Casseres, Gobetz, Goudeketting, Vischjager, Wijnschenk, Zwaaf), wat logisch is gezien de locaties (Uilenburg, Waterlooplein en Jodenbreestraat vormden het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt). * **Handelswaar:** De artikelen weerspiegelen een typische vroege 20e-eeuwse markt: veel textiel ("Stoffen", "2e hands kleeding", "Ondergoederen"), verse etenswaren ("Versche visch", "Fruit", "Gekookte harten") en specialiteiten ("Alc. vrije dranken", "Cons. ijs"). * **Geografie:** De kooplieden woonden vaak in de directe nabijheid van de markten (Jodenbreestraat, Rapenburgerstraat, Oude Schans), maar ook in de nieuwere wijken zoals de Pijp (v. Woustraat, Gov. Flinckstraat). * **Administratieve details:** Er zijn doorhalingen en correcties zichtbaar (bijv. bij Goudeketting en Wittenhuizen), wat wijst op een actief gebruikt werkdocument van een marktmeester of gemeentelijke instantie. ---

Register van marktkooplieden/standplaatshouders.

* **Ordening:** Het register lijkt alfabetisch geordend op de eerste letter van de achternaam (P op de linkerpagina, H t/m L op de rechterpagina). * **Geografische Spreiding:** De meeste kooplieden woonden in de toenmalige Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Rapenburgerstraat, Uilenburg) of in de opkomende wijken van Amsterdam-Oost (Transvaalkade, Retiefstraat). * **Marktlocaties:** De kolom 'Markt en Plaats No.' geeft aan op welke markt de handelaar stond. Veel handelaren hadden plekken op meerdere markten (bijv. zowel Waterlooplein 'W' als Uilenburg 'U'). * **Handelswaar:** Het assortiment is zeer divers, met een sterke nadruk op textiel (kousen, stoffen, tweedehands kleding) en voedsel (fruit, vis, koek). De vermelding "2e hands kleeding" en "2e hands schoenen" wijst op de belangrijke functie van deze markten voor de minder draagkrachtige bevolking. * **Demografie:** Gezien de namen (Pinto, Polak, de Hond, Lakmaker, Lesgever) en de woonlocaties, betreft dit een overzicht van voornamelijk Joodse marktkooplieden in Amsterdam.

Administratief register / Marktregister.

Het document is een ambtelijke registratie van standplaatshouders op verschillende Amsterdamse markten. De kolommen bevatten de volgende informatie: * **Naam:** De achternaam en voorletter van de koopman/koopvrouw. "Leijden v. Amstel" en "Lopes Dias" zijn de geregistreerde namen. * **Geb. datum:** Geboortedata (25 november 1891 en 20 augustus 1901). * **Adres:** Woonadres van de kooplieden. "1e Boerhaavestr 19 I" en "J. Breestraat 29 III" (Jodenbreestraat). Het Romeinse cijfer achter het huisnummer duidt op de verdieping. * **Marktplaats No.:** De locatiecode. De letters corresponderen met de legenda bovenaan de pagina (W = Waterlooplein, U = Uilenburg, Z = Zwanenburgwal). * **Artikel:** De handelswaar. Er is sprake van "ondergoederen" (ondergoed) en "Alc.vrije dranken, gez. eetwaren" (alcoholvrije dranken en gezouten eetwaren, zoals zuurwaren). * **Afkortingen:** "id" staat voor *idem*, wat betekent dat de gegevens in die rij hetzelfde zijn als de rij erboven.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in de rechterbovenhoek in zwarte inkt:] *M. Müller* [Met een rode streep door de handgeschreven naam] VP/HG. 15/9/4 M. n 3 12 December 1939. Verplaatsing paal der markt- verlichting Nieuwmarkt. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, A l h i e r . Onder terugzending van de met Uw kantbrief d.d. 9 dezer om advies ontvangen stukken no. 886 L.M. 1939 heb ik de...

# TRANSCRIPTIE 29/30/2 M. VB/RP. Marktplaats Nieuwmarkt. Verzonden 21/10 [handgeschreven in blauw] 21 October 1943. Aan den Heer Joh.J.Dubié Bellamystraat 12A III Amsterdam-West Wijk+12. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 22 September jl. bericht ik U, dat aan Uw verzoek niet kan worden voldaan. Zoodra Uw broer W.Dubié hersteld is, kan hij een verzoek indienen ten hoofdkantore van mij...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Administratief bijblad/notitiekaart betreffende markttoezicht. * **Instelling:** Waarschijnlijk de Marktdienst van de Gemeente Amsterdam (gezien de referentie naar de Nieuwmarkt). * **Datum:** Juli – Augustus 1939. * **Kenmerken:** Voorbedrukte kaart "Alg. Zaken Model No. 14", handgeschreven in inkt met diverse administratieve stempels en kleurpotloodno...

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven:] BIJBLAD VAN: M. No. 33/82/1 1940 DOORGEZONDEN: 17/9 [Tekst rechtsboven:] $7^{50}$ [Hoofdtekst:] N. Blaugrund pl. 91 Westerstraat (ook pl. 34/35 Nieuwmarkt) Westerstraat artikel volgens slip: Schoenen Nieuwmarkt " " " : ongeregeld Aan N. Blaugrund moet m.i. worden bericht, dat hij van heden- af zijn plaats op de markt Wester- straat geregeld, d.w.z. drie maal...

# TRANSCRIPTIE BIJBLAD VAN: M. No. 29/5/1 1939. DOORGEZONDEN: 21/1 Tegen inwilliging van het verzoek van de Wed. Schumacher & Zn. om voor den tijd van een maand een houten gebouwtje op de Nieuwmarkt te mogen plaatsen, bestaat m.i. geen bezwaar. Het gebouwtje komt op het gedeelte der markt waar geen kramen staan. Aangezien in het gebouwtje een winkel wordt gevestigd, zal m.i. marktgeld moeten wor...