J. Brandenburgh
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Dienstverslag / Rapportage.
* **Kernboodschap:** Het rapport doet verslag van een klacht van vishandelaar J.J. Brandenburgh. Hij geeft aan dat hij na een officiële gemeentelijke keuring van zijn vis is achtervolgd door illegale handelaren ("beunhaas bootjes") die probeerden zijn snoekbaars buiten de officiële kanalen om op te kopen voor 65 cent per pond. * **Terminologie:** De term *"beunhaas bootjes"* duidt op ongeautoriseerde handelaren die op het water opereerden om schaarse goederen te bemachtigen voor de zwarte handel. * **Handel:** De vermelding van *"Gemeentelijke keuring"* is cruciaal; het toont aan dat Brandenburgh een legale handelaar was die zich aan de vigerende regels hield. Het feit dat hij melding maakt van de "beunhazen" suggereert een mate van intimidatie of frustratie over de oneerlijke concurrentie en illegale praktijken op het water. * **Prijs:** Er wordt een specifieke prijs genoemd: 0,65 gulden per pond voor snoekbaars. In de context van 1941 was dit een aanzienlijk bedrag, wat de waarde van verse vis in oorlogstijd onderstreept.
Handgeschreven lijst op geruit papier (folio-formaat).
* **Structuur:** De lijst is systematisch opgezet met een volgnummer (1-25), de naam van de persoon en het woonadres. * **Afkortingen:** De schrijver gebruikt veelvuldig afkortingen voor straatnamen (str., dwstr., Haarl. dijk) en etages. De 'h' staat voor 'huis' (begane grond), de 'b' voor 'boven' en de Romeinse cijfers (I, II, III) geven de specifieke verdieping aan. * **Handschrift:** Een vlot, geoefend cursief handschrift, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw. De 'h' en 'b' zijn als superscript genoteerd. * **Geografie:** De lijst bevat een dwarsdoorsnede van Amsterdamse wijken: de Jordaan (Lindengracht, Goudsbloemdwarsstraat), West (Bentinckstraat, Bellamy), Noord (Distelweg, Aldebaranstraat) en het Centrum (Nieuwmarkt, Groenburgwal).
Document
* **Structuur**: De lijst is kolom-gebaseerd: een dossiernummer/code, een status- of jaaraanduiding (M. of M'42), de aanhef en naam, gevolgd door het adres. * **Marginalia**: De handgeschreven sterren (★) markeren specifieke personen (Helsloot, Tak, Pussing, Schilder, Vet). Dit wijst vaak op een selectie voor een bepaalde actie, arrestatie of bijzondere status binnen de administratie. * **Geografie**: De adressen concentreren zich in Amsterdamse volksbuurten (zoals de Pijp, de Jordaan en de Indische Buurt) en Volendam. * **Typografie en Variaties**: * Er zijn inconsistenties in kapitalisatie, zoals "SPieringstraat" met een hoofdletter P. * De afkorting "A'dam" wordt consequent gebruikt voor Amsterdam, met de windrichting van het stadsdeel. * "M'42" suggereert een specifieke registratie uit 1942. * Bij H. Schilder staat een bijnaam tussen haakjes: "(Fik)".
Dagstaat (officiële marktadministratie).
Dit document is een officiële administratieve lijst van viskooplui op de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord. De lijst is opgesteld tijdens de Duitse bezetting van Nederland. * **Inhoud:** Het formulier registreert welke kooplieden aanwezig waren en wat zij verkochten. Opvallend is dat alle negen genoemde handelaren die dag zoetwatervis (zoetw. visch) verkochten, aangegeven met een rood vinkje. * **Hoeveelheden:** In de marge linksboven staan standaardhoeveelheden genoteerd in ponden en een "litje" (litertje) voor garnalen. In de kolom "Opmerkingen" zijn bij de laatste drie personen specifieke gewichten in kilogrammen voor zeevis genoteerd (kabeljauw, makreel en schelvis/garnalen). * **Personen:** Er staan drie familieleden Brandenburgh op de lijst, wat wijst op een familiebedrijf of meerdere takken van een familie in de vishandel.
Getypte doorslag van een officiële kennisgeving/beschikking.
Het document is een officiële strafmaatregel tegen drie individuen met de achternaam Brandenburgh, waarschijnlijk familieleden of compagnons in een visserij- of vishandelsbedrijf. De adressen (Sleutelbloemstraat, Polanenstraat, Distelweg) bevinden zich in Amsterdam-Noord, wat impliceert dat het hier gaat om een besluit van de directie van de Amsterdamse visafslag. De kern van de overtreding is het niet volledig aanbieden van de toegewezen hoeveelheid vis op de officiële markt. In de context van 1944 duidt dit op een vermoedelijke onttrekking aan de legale distributie, mogelijk ten gunste van de zwarte markt of eigen gebruik. De sanctie is tweeledig: 1. Een onmiddellijke, voorlopige schorsing van deelname aan de visverdeling bij de afslag. 2. Een voordracht aan de burgemeester voor verdere (tuchtrechtelijke of strafrechtelijke) maatregelen.
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin:] J. Brouwer
# TRANSCRIPTIE H.Bernhard, Sloterkade 130 hs, alhier.
# TRANSCRIPTIE afz. J. E. Schrandt Corn. Anthoniszstr 49 II Amsterdam. Z.
# TRANSCRIPTIE J. F. Bockelman [onderstreept] pl 67. nieuwwijk
# TRANSCRIPTIE In afwachting J. Brand 1^E Anjelierdwarsstr: 7^II Amsterdam C