H.W. Methorst

Dienstbrief (administratieve correspondentie).

* **Doel van de brief:** Het CBS verzamelt gegevens over de beschikbare koelcapaciteit in Nederland. Men vraagt de directeur van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam om een lijst met namen van handelaren die over eigen koelfaciliteiten beschikken. * **Toon:** De brief is gesteld in de formele, ambtelijke stijl van de vooroorlogse periode ("zoo mogelijk", "betuig ik U bij voorbaat mijn dank"). * **Status van het CBS:** Uit de tekst in het kader blijkt de bevoorrechte status van het CBS als staatsinstelling (portvrije verzending van dienstbrieven). * **Identificatie ondertekenaar:** H.W. Methorst (Henri Willem Methorst, 1868-1955) was de eerste directeur-generaal van het CBS en een zeer invloedrijk statisticus die de basis legde voor de moderne Nederlandse statistiek.

Dienstbrief.

* **Inhoud:** De brief dient als begeleiding bij een door het CBS gecorrigeerde statistische vragenlijst betreffende koelhuisruimte. De kern van de brief is echter een verzoek om toestemming. Het Departement van Handel, Nijverheid en Scheepvaart wil deze specifieke bedrijfsgegevens inzien om te bepalen of er overheidssteun (via de N.V. Nederlandsche Maatschappij voor Industriefinanciering) nodig is voor de bouw van nieuwe koelfaciliteiten voor fruit. * **Taalgebruik:** Formeel ambtelijk Nederlands van vóór de spellingwijziging van 1947 (gebruik van de naamvals-'n' en dubbele klinkers in woorden als 'individueele' en 'zooals'). * **Juridisch aspect:** Interessant is dat het CBS expliciet om toestemming vraagt om de individuele bedrijfsgegevens te delen met een ander departement. Dit wijst op een vroege vorm van gegevensbescherming en het principe van statistische geheimhouding, waarbij gegevens verzameld voor statistiek niet zomaar voor beleidsdoeleinden van andere instanties gebruikt mogen worden zonder instemming van de bron.

Voorbedrukte briefkaart/formulier met handgeschreven aanvullingen.

* **Inhoud:** Het document is een formele herinnering (rappèl) voor het aanleveren van gegevens ten behoeve van de "Statistiek van Voortbrenging en Verbruik". Er wordt verwezen naar een eerdere brief van slechts een week eerder (22 december), wat de urgentie benadrukt. * **Taalgebruik:** De tekst hanteert de destijds gebruikelijke formele schrijftaal en spelling (bijv. "zoo", "schrijven in herinnering"). * **Handgeschreven notities:** De toevoeging "Spoed" en de verwijzing naar een persoon ("Hr. Sijpma") duiden op een interne routering of een specifieke behandeling binnen de ontvangende of verzendende organisatie. * **Referentienummers:** Er lijken twee verschillende kenmerken te worden gebruikt (*P. H. / 335* bovenaan en *P. K. / 835* in de tekst), wat kan wijzen op verschillende dossierstromen.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven:] *extra* VP/HG. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, **A l h i e r .** 77/40/5 M. 8 October 1940. Ten vervolge op mijn rapport d.d. 30 September jl. (No.77/40/4 M.) heb ik de eer U in bijlage dezes een afschrift te doen toekomen van een nader rapport van den controleur Felt- huis d.d. 28 September jl., waaruit blijkt, dat Cornelisse de door hem weggenomen...

# TRANSCRIPTIE DV. 53/19/2 M. Mevonden 29/5-40 28 Mei 1940. den Heer F.J.M. Jirka, Boekhorst 29, <u>V O O R H O U T.</u> Naar aanleiding van Uw brief d.d. 27 April jl. verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedrijfschef van mijn dienst, den heer J. Broerse, die kantoorhoudt in de Centra- le Hal, No. H 69, des voormiddags tusschen 9 en 10 uur. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE vP/HG. 2B/123/2 M. 11 September 1939. den Heer H.M. Cornelisse, Van der Duinstraat 15 IV., Amsterdam-West. Wijk 19a. Naar aanleiding van Uw desbetreffend verzoek bericht ik U, dat bij mijn di...

# TRANSCRIPTIE HG. [handgeschreven:] *Catra* 2B/119/2 M. 17 Augustus 1939. den Heer C.A.Seur, Stadionweg 292 III, Amsterdam-Zuid. Wijk 13C. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 11 dezer verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedrijfschef van mijn dienst, den heer J.Broerse, die kantoorhoudt in de Centrale Hal, No.H.69, des voormiddags tusschen 9 en 10 uur. De Directeur, b.a.De Secretaris...

# TRANSCRIPTIE HG. *extra* 53/94/2 M. 4 December 1939. Oproeping. den Heer W. Gort, Hellingenstraat 8 A M U I D E N . Naar aanleiding van Uw brief d.d. 30 November jl. ...