M.C. Spaargaren

Getypte brief (doorslag)

In deze brief adviseert de directeur (vermoedelijk van een distributie- of toezichthoudend orgaan) de Nederlandsche Visscherij-centrale om een vergunningsaanvraag voor een nieuwe viswinkel af te wijzen. De aanvraag werd gedaan door M.C. Spaargaren voor een pand aan de Binnen Oranjestraat (waarschijnlijk in Amsterdam). De argumenten voor de afwijzing zijn drieledig: 1. **Omzeiling van controle:** Spaargaren is nu marktkoopman. De schrijver vermoedt dat hij een winkel wil openen om aan de strikte controle op de markt te ontsnappen, aangezien controle in winkels lastiger zou zijn. 2. **Schaarste:** Er is een geringe aanvoer van vis. Een eigen winkel zou leiden tot een vraag naar meer toewijzing van vis (om de winkel rendabel te houden), waaraan de overheid niet kan voldoen. 3. **Economische noodzaak:** Volgens de schrijver is er simpelweg geen behoefte aan nieuwe viswinkels onder de huidige omstandigheden. Er wordt expliciet geadviseerd te wachten tot "weder normale tijden" (na de oorlog).

Getypte brief (doorslag/kopie) met handgeschreven kanttekeningen.

In deze brief wordt een negatief advies gegeven met betrekking tot de aanvraag van de heer M.C. Spaargaren voor het openen van een viswinkel in de Binnen Oranjestraat (Amsterdam). De argumentatie voor deze afwijzing is drieledig: 1. **Toezicht en Controle:** De afzender vermoedt dat de aanvrager de strengere marktcontroles wil ontwijken. In een winkel zou illegale handel (zwarte handel) lastiger op te sporen zijn dan op de open markt. 2. **Schaarste en Toewijzing:** Vanwege de oorlogsomstandigheden is de aanvoer van vis zeer beperkt. Een nieuwe winkel zou aanspraak maken op een groter deel van de schaarse voorraad, wat de bestaande distributie onder druk zet. 3. **Economische Noodzaak:** Er wordt expliciet gesteld dat er op dat moment "geen enkele behoefte" is aan uitbreiding van het aantal viswinkels. De aanvrager krijgt het advies te wachten op "normale tijden" (het einde van de oorlog). De toon is formeel en bureaucratisch, typerend voor de gereguleerde distributie-economie tijdens de bezettingsjaren.

Handgeschreven verzoekschrift.

* **Inhoud:** De heer M.C. Spaargaren verzoekt om een grotere toewijzing (quotum) van vis op de gemeentelijke afslag. Hij voert als argument aan dat hij al meer dan 20 jaar ervaring heeft op de Amsterdamse vismarkt en een gevestigde handelaar is ("niet een de minste viskoopers"). * **Besluitvorming:** Het document toont de snelle bureaucratische afhandeling. Hoewel de brief beleefd en gemotiveerd is, staat bovenaan in rood potlood direct het verdict: "afwijzen". * **Taal en Vorm:** De brief is geschreven in de formele stijl van de vroege 20e eeuw ("Mijne Heeren", "den Commissie", "Amsterdamsche"). De afkorting "Gem:" staat voor Gemeentelijke. Het adres "Haarl. Houttuinen" verwijst naar de Haarlemmer Houttuinen in Amsterdam.

Getypte brief (doorslag op dun papier).

* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek dat door de heer Spaargaren is ingediend. De aard van het verzoek wordt niet expliciet vermeld, maar het is behandeld door een commissie van de "Visscherijcentrale". * **Snelheid van afhandeling:** Het valt op dat de brief van de heer Spaargaren is binnengekomen op 2 maart 1942 en dat de afwijzing op diezelfde dag gedateerd is. Volgens de handgeschreven aantekening is het antwoord de volgende dag (3 maart) verzonden. Dit duidt op een zeer efficiënte (of wellicht voorspelbare) bureaucratische procedure. * **Vorm:** Het betreft een doorslag (carbonkopie) op dun archiefpapier, herkenbaar aan de textuur en de lichte doorschijnendheid. Rechtsboven staan de initialen "HG.", waarschijnlijk van de opsteller of typist. ---

Getypte namenlijst met handgeschreven annotaties en correcties.

* **Doel:** Dit document lijkt een administratieve lijst voor de toewijzing of registratie van vis (aal/paling), vermoedelijk bij een visafslag of binnen een handelsvereniging. * **Terminologie:** De kolom "Aantal Aal" duidt op stuks, terwijl "kg. Zw." waarschijnlijk duidt op kilogram 'Zware' aal, een specifieke sortering. * **Correcties:** De vele doorhalingen en handmatige wijzigingen wijzen op een dynamisch document dat over een langere periode werd bijgewerkt. Opvallend is dat veel '15' waarden naar '20' zijn verhoogd. * **Sociaal-Economisch:** De namenlijst is representatief voor de Noord-Hollandse vishandel in de vroege 20e eeuw. De aanwezigheid van veel joodse namen (Polak, Wurms, Wijnschenk, Zak) is historisch consistent met de Amsterdamse vishandel van die tijd. * **Datering:** De data tussen haakjes bij J. Vos (1883) en Sal. Wijnschenk Sr. (1881) zijn waarschijnlijk geboortedata, wat suggereert dat de lijst dateert van ergens tussen 1910 en 1940.

Document

Dit document bevat notulen of aantekeningen van een commissievergadering ("Com.") die gaat over de distributie en toewijzing van vis aan straathandelaren. De kernpunten zijn: 1. **Individuele verzoeken:** M.C. Spaargaren en K. Zwaan verzoeken om een "dubbele toewijzing" van zoetwatervis. Hoewel zij als "bona fide" (betrouwbaar/echt) worden beschouwd, adviseert de commissie het verzoek af te wijzen om te voorkomen dat er een precedent wordt geschapen waarbij tientallen anderen hetzelfde zullen vragen. 2. **Vergelijking Amsterdam - Volendam:** Er is sprake van onvrede of een waarneming dat straathandelaren uit Volendam in verhouding tot die uit Amsterdam een te grote toewijzing krijgen. Dit zal in een volgende vergadering met vertegenwoordigers uit Volendam worden besproken. 3. **Hulpbehoevenden:** Een specifiek verzoek van een Weduwe R. Stout uit de Bethaniëndwarsstraat voor gerookte vis wordt genoteerd, met de opmerking dat zij nog niets heeft ontvangen.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Bijblad van een dossier (Alg. Zaken-Model No. 14). * **Kenmerk:** M. No. 46a/583/1 1942. * **Datum:** September - oktober 1942. * **Betrokkene:** M.C. Spaargaren, Jan Evertsenstraat. * **Locatie:** Amsterdam (Jan Evertsenstraat / Binnen Oranjeplantsoen). * **Status:** Handgeschreven ambtelijke correspondentie met een definitief besluit in rood krij...

# TRANSCRIPTIE HG. [handgeschreven: Verzonden 3/3] den Heer M.C.Spaargaren, Haarlemmer Houttuinen 48 e II, Amsterdam-Centrum. Wijk 9. 46A/31/2 M. 2 Maart 1942. Naar aanleiding van Uw brief ingekomen op 2 Maart 1942 deel ik U mede, dat na behandeling van Uw verzoek in de door de Visscherij- centrale ingestelde Commissie is gebleken, dat er geen aanleiding be- staat aan Uw verzoek te voldoen. ...

# TRANSCRIPTIE no 460/583/1 M 1942 11/9 Den Heer Inspecteur v/h Marktwezen Alhier. In verband met mijn onderzoek in- zake M.C. Spaargaren diene het volgende. Het perceel no 1 Binnen Oranjestraat is momenteel ambtelijk verzegeld, daar de bewoners uitgeweken zijn. Zoodoende heb ik de winkel niet kunnen inspecteeren. Volgens mededeeling van den eige- naar wordt het winkelhuis geheel voor de vischv...

# TRANSCRIPTIE 20/10/42 [paraaf] 487/583/3 A’dam, 15/10 1942 N. V. C. Naar aanleiding van Uw brieven dd. 10 Sept. jl. en 8 Oct. jl. bericht ik U, dat dezerzijds tegen de vestiging van een winkel aan de Binnen Oranjestraat door M.C. Spaargaren bezwaren bestaan. Spaargaren is momen- teel marktkoopman en moet zijn toegewezen visch onder con- trôle op de markt verkoopen. Het is waarschijnlijk, dat...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtelijke brief/correspondentie. * **Datum:** 15 oktober 1942 (ontvangen/verwerkt op 20 oktober 1942). * **Locatie:** Amsterdam (A'dam). * **Betrokken personen:** M.C. Spaargaren (marktkoopman). * **Instelling:** N.V.C. (vermoedelijk de Rijksdienst voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd of een gerelateerd controleorgaan). * **Referentienummer:*...