AI-Synthese 34

Van Moerkerken was een ambtenaar bij de gemeentelijke marktinspectie in Amsterdam met de rang van Chef-marktopzichter (A). Hij was actief als opzichter op diverse markten waaronder de Albert Cuypstraat, Waterlooplein, Dapperstraat, Mosplein en Centrale Markt, en adviseerde het Agrarisch Front. In 1939 had hij ziekteverzuim. In 1940 adviseerde hij om een vergunning voor 'Blitz' af te wijzen wegens onregelmatigheid. In 1942 werd Jacob Ephraim gemeld als afwezig op zijn adres, wat kan wijzen op onderduik of arrestatie. In 1943 was hij betrokken bij discussies over corruptie en visdistributie en zat hij ingeschreven in roulatieschema's voor marktmeesters.

Lotgevallen

1939 ziek Ziekteverzuim als Chef-marktopzichter (A)
1940 advies Adviseerde afwijzing van vergunning voor 'Blitz' wegens onregelmatigheid
1942 afwezigheid Jacob Ephraim gemeld als afwezig op adres Retiefstraat 11 II (mogelijk ondergedoken of gearresteerd)
1943 ambtelijke functie Betrokken bij discussies over corruptie en visdistributie; ingeschreven in roulatieschema voor marktmeesters

Relaties

Blitz (marktverkoper) Jacob Ephraim (marktkoopman)

Handel

overigvis Albert CuypstraatWaterloopleinDapperstraatMospleinCentrale MarktTen Katestraat
marktambtenaarchef-marktopzichterziekBlitzcorruptievisAgrarisch Front
Gebaseerd op 7 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-270 | Pagina 55 | 1939

Document

* **Personeelsadministratie:** Het document is een administratieve vastlegging van het ziekteverzuim van een hogere ambtenaar bij de gemeentelijke marktinspectie. De heer Van Moerkerken had de rang van 'Chef-marktopzichter (A)', wat duidt op een leidinggevende functie op de werkvloer van de markten. * **Ziekteverloop:** Hoewel het formulier gedateerd is op 1 januari 1939, wordt expliciet vermeld dat de ziekte al begon op 27 december 1938. Dit verklaart waarom het als het 'eerste' verzuim van het nieuwe jaar wordt genoteerd. * **Controle:** De melding is gericht aan Dr. H.J. Damen, de controlerend gemeente-arts. Dit wijst op een streng toezichtstelsel waarbij een arts namens de gemeente de rechtmatigheid van het ziekteverzuim controleerde. * **Status:** De doorgehaalde termen onderaan het formulier geven de status van de ambtenaar aan: een man in 'vasten en vollen dienst'. De salarisgroep IV geeft een indicatie van zijn positie in de ambtelijke hiërarchie.

Archief 745 | 745-271 | Pagina 177 | 1939

Formulier voor ziektemelding (kopie) van een gemeenteambtenaar.

Dit formulier is een officieel administratief bewijsstuk van een ziekmelding binnen de Amsterdamse gemeentelijke bureaucratie aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. Het document bevat specifieke details over de rechtspositie en de persoonlijke situatie van de ambtenaar: * **Personeelsgegevens:** De heer Van Moerkerken was een "Chef-Marktopzichter" met een vaste aanstelling ("vasten en vollen dienst"). Hij woonde in de Van der Waalsstraat 95 huis (hs.) in de Amsterdamse Watergraafsmeer. * **Verzuimhistorie:** Het betreft zijn derde ziekmelding in het kalenderjaar 1939. * **Controle:** De melding is gericht aan de "Controleerend gemeente-arts". Dit wijst op een streng verzuimbeleid waarbij een arts fysiek de zieke ambtenaar kon komen controleren. * **Classificatie:** Het salaris was ingedeeld in groep IV, een middelbare salarisschaal passend bij een leidinggevende functie op de markt.

Archief 745 | 745-316 | Pagina 262 | 1940

Document

Het document betreft een administratieve besluitvorming over de marktvergunning (voorkeurskaart) van een zekere heer Blitz. 1. **Aanvankelijk negatief advies:** Inspecteur Van Moerkerken adviseert in eerste instantie om een verzoek van Blitz af te wijzen. De reden hiervoor is dat Blitz in het verleden onregelmatig op de markt verscheen (voornamelijk alleen op zaterdagen), waardoor hij zijn rechten op een vaste plek had verspeeld. 2. **Heroverweging:** In de tweede alinea vindt een omslag in de redenering plaats. Er wordt erkend dat Blitz in april 1940 een vaste plaats heeft geweigerd omdat hij naar Rotterdam vertrok. 3. **De "Ramp van Rotterdam":** De cruciale wending is de vermelding dat Blitz is getroffen door de "ramp van R'dam" (het bombardement van 14 mei 1940). Op basis van deze verzachtende omstandigheden adviseert de schrijver nu om de situatie van vóór het bombardement (de toestand van april) te herstellen en Blitz alsnog een vaste standplaats toe te kennen.

Archief 745 | 745-394 | Pagina 144 | 1942

Administratieve notitie / indexkaart (mogelijk uit de administratie van de Joodse Raad).

Dit document is een administratief bewijsstuk betreffende **Jacob Ephraim**. Enkele belangrijke kenmerken: * **Status "Afwezige":** De notitie "naam en voornaam van afwezige J. Ephraim" suggereert dat Jacob op het moment van schrijven niet (meer) aanwezig was op zijn adres. In de context van 1942 betekende dit vaak dat iemand was ondergedoken of reeds was opgepakt. * **Administratieve nummers:** De codes (zoals 103/811/1) verwijzen naar de complexe dossier- en kaartenbak-administratie van de Joodse Raad voor Amsterdam. * **Namen:** Er wordt verwezen naar de heren **Van Moerkerken** en **Engels**. P. van Moerkerken was een bekende medewerker binnen de administratieve apparaten van de Joodse Raad. * **Locatie:** De Retiefstraat 11-II lag in de Transvaalbuurt, een Joodse wijk in Amsterdam-Oost die zwaar getroffen werd door razzia's.

Archief 745 | 745-411 | Pagina 178 | 1943

Verslag van een vergadering (Concept-notulen)

Dit document is een verslag van een dienstvergadering van het 'Marktwezen' tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kern van de vergadering is de corruptie en de gebrekkige handhaving bij de distributie van vis op de dagmarkten. **Belangrijkste punten uit het verslag:** * **Fraude en vriendjespolitiek:** Er wordt geconstateerd dat kostbare vis (zoals snoekbaars en Deense vis) wordt achtergehouden voor eigen gebruik of voor de politie en kennissen, in plaats van op de markt te verschijnen voor het publiek. * **Strengere controle:** Er worden maatregelen aangekondigd zoals het 'turven' (tellen/noteren) van de voorraad en het beperken van het aantal assistenten per koopman om illegale handel tegen te gaan. * **Gebrek aan mankracht:** De ambtenaren Dijkema en Uitvlugt klagen dat zij hun controlerende taak niet kunnen uitvoeren omdat er geen politiebijstand beschikbaar is op locaties als de Jan Evertsenstraat en het Mosplein. * **Sociale ongelijkheid:** De visventers ervaren een onrechtvaardigheid (grief) omdat zij aan strenge regels gebonden zijn, terwijl viswinkels schijnbaar vrijer mogen verkopen.

Archief 745 | 745-411 | Pagina 181 | 1943

Getypte notulen of verslag van een vergadering (pagina 2).

Dit document is de tweede pagina van een verslag van een overleg over marktbeheer, specifiek gericht op de visverkoop. De tekst bevat enkele interessante observaties: * **Schaarste en discipline:** Het verbod om politieagenten "buiten de rij om" vis te verstrekken, wijst op een situatie van schaarste waarbij strikte naleving van de wachtrij essentieel was voor de publieke orde. * **Logistieke uitdagingen:** Er is discussie over het concentreren van de middagverkoop. Van Moerkerken wil voorkomen dat mensen voor niets wachten, terwijl De Haer wijst op de onvoorspelbaarheid van de aanvoer (zoals kabeljauw of mosselen). * **Crowd control:** Dijkema stelt een duurzame oplossing voor om de opstelplaatsen voor het publiek te markeren met "verkeers-punaises" (wegdekreflectoren of nagels), omdat verf te snel slijt door het intensieve gebruik. * **Taalgebruik:** De spelling (zoals "Visch", "markeeren", "grootere") is de zogenaamde spelling-Marchant of ouder, wat gebruikelijk was tot 1947.

Archief 745 | 745-406 | Pagina 206 | 1943

Getypt administratief overzicht (mogelijk een besluit of dienstrooster).

* **Inhoud:** Het document betreft een roulatieschema voor marktmeesters of markttoezichthouders in Amsterdam. Het overzicht toont de bezetting van de verschillende dagmarkten per 1 september 1943. * **Kolommen:** Er wordt een vergelijking gemaakt tussen de huidige situatie ("THANS") en de nieuwe situatie ("WORDT"). * **Locaties:** De genoemde locaties zijn bekende Amsterdamse markten: Lindengracht, Westerstraat, Noordermarkt (Jordaan), Ten Katestraat (Oud-West), Albert Cuypstraat (De Pijp), Dapperstraat (Oost), Nieuwmarkt (Centrum), Mosplein (Noord), Stadionplein (Zuid) en Jan Evertsenstraat (West). * **Personen:** De namen (o.a. Stroer, Lak, Renz, Dijkema, van Moerkerken, Uitvlugt, Bekkering) verwijzen naar de ambtenaren belast met het markttoezicht. Opvallend is dat Uitvlugt op het Mosplein gehandhaafd blijft (onderstreept). * **Aantekeningen:** In de onderste regel worden Helsloot, Engelen en Bekkering aangewezen als reserve en belast met "ventcontrole" (toezicht op ambulante handelaren buiten de vaste markten). * **Opmaak:** De handgeschreven cirkels om de naam "Lak" en de onderstrepingen bij de nieuwe namen voor de Ten Katestraat en het Mosplein suggereren dat dit een werkdocument was voor administratieve verwerking.

Koopliedenlijsten

Bron: 745-406.md | 1943

Uilenburg — standplaats van der Waalstraat 95 huis " " opzichter dagmarkt

dagmarkt Overig

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-424 | Pagina 501 | 1944

# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]

Relevantie: 84% of een specifieke eenheid., en locaties:** "molenaar 'b" verwijst waarschijnlijk naar een persoon genaamd molenaar, mogelijk behorend tot een groep 'b'. de vermelding "markt dapperstraat" plaatst de handeling op de d
Archief 745 | 745-394 | Pagina 17 | 1942

# TRANSCRIPTIE [stempel:] GEZIEN DE INSPECTEUR, [handschrift:] H. v. Moerkerken ter kennisneming. [paraaf/handtekening] 12/5 '42 [?] Gym. C opb. 10/7 '42

Relevantie: 84%
Archief 745 | 745-374 | Pagina 345 | 1942

# TRANSCRIPTIE [Bovenaan, onderstreept:] Moerkerke [Hoofdtekst:] s.v.p. bekendmaking volgens model laten typen en doorzenden naar M. v. Moerkerke ter ophanging in kastje bekendmakingen.

Relevantie: 84% vraagt om een officiële aankondiging op te stellen.
Archief 745 | 745-396 | Pagina 219 | 1942

# TRANSCRIPTIE H Molenaar

Relevantie: 84%
Archief 745 | 745-396 | Pagina 218 | 1942

# TRANSCRIPTIE H Molenaar

Relevantie: 84%