P.C. van Schaik

Handgeschreven verzoekschrift (brief) aan een overheidsinstantie.

In deze brief verzoekt winkelier P.C. van Schaik om een toewijzing van vis (met name spiering, mosselen en garnalen) om zijn nering aan de Overtoom in Amsterdam voort te kunnen zetten. De brief biedt een inkijkje in de overlevingsstrategieën van kleine ondernemers tijdens de bezettingsjaren. De argumentatie van Van Schaik is dwingend: hij is zijn handel in groenten en fruit kwijtgeraakt door de toenmalige regelgeving. De latere aantekening "krijgt reeds spiering" suggereert dat de administratie van het Marktwezen concludeerde dat de man al voorzien werd, of dat er reeds een besluit was genomen. Het woord "Opbergen" markeert het einde van de administratieve behandeling van dit specifieke verzoek.

Handgeschreven verzoekschrift (brief).

* **Taalgebruik:** De brief is geschreven in een formele, enigszins archaïsche stijl ("Ondergeteekende", "U Ed", "billijk verzoek"). Er zitten enkele grammaticale slordigheden in, zoals het wisselen tussen de eerste ("Ik") en derde persoon ("Hij") en de herhaling "redenenen". * **Kern van het verzoek:** Van Schaik vraagt om flexibiliteit bij het ophalen van zijn visrantsoen. Vanwege zijn dubbele handel (vis en fruit) heeft hij logistieke problemen. Hij kan zich geen vast abonnement op een transportdienst veroorloven omdat de marges op de schaarse vis te klein zijn. * **Economische details:** De schrijver noemt "50 cent aan tramkosten", wat illustreert dat zelfs kleine bedragen in die tijd van schaarste en distributie zwaar wogen voor kleine zelfstandigen. * **Handelsgeest:** Opvallend is de expliciete vermelding van de "zwarte handel". Door dit te benoemen, voert Van Schaik druk uit op de ambtenaar: als hij zijn legale toewijzing niet krijgt, komt zijn levensonderhoud in gevaar, terwijl hij juist eerlijk wil blijven opereren.

Handgeschreven administratieve lijst (mogelijk een ledenlijst, debiteurenlijst of distributielijst).

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam (sectie K t/m W). De kolommen bevatten achtereenvolgens: Naam, een viercijferig identificatienummer, een bedrag of factor (vaak met breuken zoals ½ en ¼, wat wijst op bedragen in guldens of een specifieke distributie-eenheid), en het woonadres. * **Mutaties:** Het document vertoont actieve administratieve bijwerkingen. Namen die met rode inkt zijn doorgestreept, wijzen op personen die zijn afgemeld, verhuisd of overleden. De vinkjes ([v]) duiden op een controleproces. * **Topografie:** Alle genoemde adressen bevinden zich in Amsterdam, verspreid over de stad (o.a. Noord, Centrum, West, Zuid en de Pijp).

# TRANSCRIPTIE Aangevoerd door J. Ph v. Schaik aan Stadionplein op 11/12/43 38 pond schar ~~||||~~ ~~||||~~ ~~||||~~ / | | | contr. doss. 11/12/43 v/B.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven linksboven:] Muider 29/7-42 [Rechtsboven:] VB/HB. den Heer J.Ph. van Schaik, Jacob van Lennepkade 214 II, Amsterdam-West. Wijk 12. 46A/412/2 M. 29 Juli 1942. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 27 Juni j.l. bericht ik U, dat Uw verzoek om verhooging van toewijzingen voor visch door den Afslag te dezer stede, is behandeld in de Verdeelingscommissie, welke commissie...

# TRANSCRIPTIE (Doorgestreept: J. Hartman) __________________________________ A. P. v. Kampen D. v. Schaik vragen verhooging van toewijzing Com. zegt: 't zijn groote handelaren!! oproepen voor Insp. wellicht één verhooging tot 40. Hebben samen een zaak en v. Schaik vent er bij __________________________________ Eigenraam fijne delicatessen. Betrok visch van Y. Rien- stra. kan niet in verdeeling k...

# TRANSCRIPTIE A'dam, 16/2 43 N.V.C. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 29 Januari 1943 Nº 2258/A7/We bericht ik U, dat de toewijzing J. v. Schaik zeker te gering is om een winkel te openen. Er bestaat dezerzijds geen enkele aanleiding om deze toewijzing te verhoogen om daardoor Van Schaik in staat te stellen een winkel te beginnen. (onder de huidige omstandigheden) Er bestaat te A'dam geen enkel...

# TRANSCRIPTIE Extra [in rood potlood] D/EV den Heer Directeur der Nederlandsche Visscherijcentrale, 2e Adelheidstraat 300 's-G r a v e n h a g e (ZH) 4...