AI-Synthese 22

Salomon Casseres (geb. 1901) was een kassier en marktkoopman die in 1942 actief was op de Waterloopleinmarkt met onbekende producten. In 1943 verkocht hij groenten en fruit op de stand Joubertstraat 1-10. Hij had een adres in de Retiefstraat. In 1942 was hij betrokken bij procedures rondom huurcontracten voor pakhuisruimte op de Centrale Markt en het controleren van faciliteiten door liquidateurs. Hij overleed in 1978.

Lotgevallen

1942 administratie/arisering Vermeld in lijst van Joodse ondernemers met faciliteiten; betrokken bij bemiddeling voor huurcontract pakhuisruimte (No. E 15) op Centrale Markt
1943 financiële lasten Had kleine restschulden (reparatiekosten, plaatsgeld) op de Centrale Markt op Centrale Markt

Handel

groentenfruit WaterloopleinmarktCentrale Markt
groentenfruitkassierariseringCentrale MarktWaterlooplein
Gebaseerd op 4 archiefbronnen

Archiefstukken & Foto's

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-378 | Pagina 51 | 1942

Getypte brief (doorslag/kopie).

Deze brief is een formeel administratief schrijven betreffende de verhuur van een pakhuisruimte (No. E 15) op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur verzoekt de Wethouder voor de Levensmiddelen om bemiddeling bij de Burgemeester voor de ondertekening van het huurcontract. De toon is uiterst beleefd en bureaucratisch, kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie uit die tijd ("heb ik de eer U", "moge U beleefd verzoeken"). De vermelding van "in duplo" geeft aan dat er twee exemplaren van het contract zijn bijgevoegd.

Archief 745 | 745-377 | Pagina 72 | 1942

Administratieve lijst van Joodse grossiers met gegevens over hun gehuurde objecten en toegewezen bewindvoerders.

Dit document is een administratieve neerslag van de **arisering** (het ontnemen van Joods bezit) van de Amsterdamse markthandel tijdens de Duitse bezetting. 1. **Doel van de lijst:** Het document dient om het overzicht te behouden over Joodse ondernemers die faciliteiten (pakhuizen, nissen en standplaatsen) huurden van de gemeente Amsterdam. De focus ligt op de aanwijzing van een *Verwalter* (bewindvoerder) of *Treuhänder-liquidateur*. 2. **Rol van de bewindvoerders:** Deze personen of instanties (zoals de beruchte *Omnia Treuhandgesellschaft*) werden aangesteld om de Joodse bedrijven over te nemen of te liquideren. In de laatste kolom is bij diverse namen expliciet vermeld: "met opdracht tot liquidatie". 3. **Administratieve controle:** De lijst toont hoe de gemeente (Afdeling Marktwezen) nauw samenwerkte met de bezetter om Joodse economische invloed uit te wissen. De handgeschreven wijzigingen (zoals bij M. v. Loggem) wijzen erop dat dit een werkdocument was dat actueel gehouden werd tijdens het proces van onteigening. 4. **Typologie objecten:** De gehuurde objecten variëren van grote pakhuizen (gecodeerd met letters als A, B, E) tot specifieke plaatsen in de markthallen ("Hal" followed by a number).

Archief 745 | 745-400 | Pagina 193 | 1943

Administratieve lijst van openstaande vorderingen (debiteurenlijst).

Het document betreft een overzicht van kleine restschulden van handelaren op de Centrale Markt in Amsterdam. De posten variëren van reparatiekosten (glasherstel) tot achterstallige huur en "plaatsgeld" (de vergoeding voor een vaste staanplaats op de markt). Wat opvalt is de nauwkeurige boekhouding: voor kleine bedragen zoals 10 gulden of zelfs 16,23 gulden werd een officieel overzicht bijgehouden. De rode streep en de titel onderaan de pagina geven aan dat deze bedragen als problematisch werden beschouwd. De administratie merkt expliciet op dat de "inning op moeilijkheden stuit".

Archief 745 | 745-1406 | Pagina 25 |

Document

* **Doel van de lijst**: Dit document fungeert als een overzicht van huurinkomsten uit commerciële objecten ("Pieren"). De eenheidsprijs van 800 gulden per jaar suggereert dat het gaat om gestandaardiseerde units, zoals marktkramen of opslagruimtes. * **Betekenis van de rode onderstrepingen**: De rode lijnen onder namen als Presser, Meentz, Casseres, Nikkelsberg en Hagenaar zijn zeer waarschijnlijk markeringen van Joodse huurders. In de context van de Duitse bezetting van Nederland werden dergelijke lijsten gebruikt voor de registratie en latere onteigening ('Arisering') van Joodse bezittingen en contracten. * **Handgeschreven vinkjes**: De vinkjes bij de eerste vier regels duiden op een administratieve controle, mogelijk met betrekking tot betalingen of de status van het contract.

Koopliedenlijsten

Bron: 745-378.md | 1942

Waterlooplein

Bron: 745-414.md | 1943

meerdere — standplaats Joubertstraat 1-10-43 groenten

groenten Fruit & Groenten

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-268 | Pagina 91 | 1939

# TRANSCRIPTIE **№ 23/2/, M. 1339 3/7** **R A P P O R T.** M. de Casseres, oud 39 jaar, wonende Weesperstraat 17 hs, ver- zoekt erkenning als kleinhandelaar met groenten en fruit. Hy was vanaf 1932 tot 1 Januari 1937 groothandelaar en bezette in die kwaliteit een pakhuisafdeeling op de Centrale Markt. Met ingang van 1 Januari 1937 is hy kooper geworden. Op dien datum heeft hy zich als winke...

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-299 | Pagina 140 | 1939

# TRANSCRIPTIE [Linksboven in handschrift:] N° 77/18/3 M. 1939 [Stempel:] Gezien [Handtekening onleesbaar] [Linkermarge:] Mishandeling van Samuel van Gelderen, contra Salomon Blik, oud 58 jaar, fruitgrossier, wonende 2e Boerhaavestraat 17 II te Amsterdam(Oost).

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-268 | Pagina 91 | 1939

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Rapport van de marktopzichter aan de Bedrijfchef van het Marktwezen. * **Referentienummer:** № 23/2/, M. 1339 3/7. * **Datum:** 2 januari 1939. * **Locatie:** Amsterdam. * **Betrokkene:** M. de Casseres (39 jaar), wonende aan de Weesperstraat 17 huis. * **Onderwerp:** Verzoek tot erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit.

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-355 | Pagina 293 | 1941

# TRANSCRIPTIE No 37/51/1 M.1941 $^{24}/_5$ [Handgeschreven:] M. Heimbach **Rapport.** In verband met een klacht van kooper P. van Hilten, dat grossier Casseres groenten zou leveren aan een van zijn klanten heb ik, ondergetekende, een onderzoek ingesteld, waarbij mij het volgende is gebleken. De heer Max Simon, heeft in het perceel Verbindingsstraat 11, alhier, een bedrijf tot het vervaardigen...

Relevantie: 80% ** p. van hilten (klager/koper), casseres (grossier), max simon (ondernemer) +2
Archief 745 | 745-292 | Pagina 155 | 1939

# TRANSCRIPTIE [Linksboven, paars stempel en handgeschreven:] Nº 53/6/1 M. 1939 14/1 [Rechtsboven, handgeschreven in inkt:] Kan een voorloopige koopkaart verstrekt worden. moet over '37 en '38 bijbetalen. v.s. 30/12/38 [Gecentreerd, getypt en onderstreept:] R A P P O R T. [Hoofdtekst, getypt:] By het behandelen eener erkenningsaanvrage deelde M. de Casseres, oud 39 jaar, wonende Weesperstraat ...

Relevantie: 80% ** m. de casseres (betrokkene), l. beers (koper), marktopzichter (rapporteur).