🔍
← Terug
Archief 745
Inventaris 745-377
Pagina 72
Dossier 29
Jaar 1942

Administratieve lijst van Joodse grossiers met gegevens over hun gehuurde objecten en toegewezen bewindvoerders.

7 juli 1942.

Samenvatting

Dit document is een administratieve neerslag van de **arisering** (het ontnemen van Joods bezit) van de Amsterdamse markthandel tijdens de Duitse bezetting. 1. **Doel van de lijst:** Het document dient om het overzicht te behouden over Joodse ondernemers die faciliteiten (pakhuizen, nissen en standplaatsen) huurden van de gemeente Amsterdam. De focus ligt op de aanwijzing van een *Verwalter* (bewindvoerder) of *Treuhänder-liquidateur*. 2. **Rol van de bewindvoerders:** Deze personen of instanties (zoals de beruchte *Omnia Treuhandgesellschaft*) werden aangesteld om de Joodse bedrijven over te nemen of te liquideren. In de laatste kolom is bij diverse namen expliciet vermeld: "met opdracht tot liquidatie". 3. **Administratieve controle:** De lijst toont hoe de gemeente (Afdeling Marktwezen) nauw samenwerkte met de bezetter om Joodse economische invloed uit te wissen. De handgeschreven wijzigingen (zoals bij M. v. Loggem) wijzen erop dat dit een werkdocument was dat actueel gehouden werd tijdens het proces van onteigening. 4. **Typologie objecten:** De gehuurde objecten variëren van grote pakhuizen (gecodeerd met letters als A, B, E) tot specifieke plaatsen in de markthallen ("Hal" followed by a number).

Historische Context

De datum van de lijst, **7 juli 1942**, is historisch zeer significant. Dit was exact een week voordat de grootschalige deportaties vanuit Amsterdam naar kamp Westerbork (en verder naar de vernietigingskampen) begonnen op 15 juli 1942. Terwijl de Joodse eigenaren van deze bedrijven zich in deze weken moesten voorbereiden op deportatie, was het ambtelijk apparaat van Amsterdam bezig met de laatste administratieve afhandeling van hun bezittingen. Veel van de namen op deze lijst (zoals Polak, Meentz, Wijnschenk) komen voor in de archieven van de Holocaust; zij keerden na de oorlog vaak niet terug, terwijl hun bedrijven door de hier genoemde "Verwalters" waren geliquideerd of verkocht.

Genoemde Personen

A. Bijl A. Cosman A. Wijnschenk B. Moffie B. Polak D. Appelboom D. Roodenburg D. Wachter E. Brasem F.J. Beugel H. Krant H. Leever H. Meentz H. Piller H.H. Coenen H.N.K. Westerveld J. Boeken J. Bosboom J.H. Ter J.J. Griffioen L. Meentz L. Ossedrijver L. Presser L. Vijverberg L.H. Buijs L.H. Buys M. Agsteribbe M. Nikkelsberg M. Wijnschenk N. Hagenaar N. Walg N. de Rooy P.L. Leenderd S. Blik S. Casseres S. Degen S. Hagenaar S. Hakker S. Hes S. Italiaander S. Pront S. Schelvis W. v.d. Burg

Thema's

Jodenster/Maatregelen Kamp Westerbork

Organisaties

Gemeente Amsterdam Marktwezen Omnia

Transcriptie

| Naam grossier | Woonadres te Amsterdam | Gehuurd object | einde overeenkomst | Verwalter of Treuhänder-liquidateur | | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | | Fa. H. Piller & Zoon | Muiderstraat 9 hs | A 3 pakhuis | 31-12-1942 | H.N.K. Westerveld, Kastanjeplein 35, Schiebroek | | Fa. Jac. Wijnschenk | Wouwermanstraat 27 | A 4 " | 31-12-1942 | H.H. Coenen, Elberfeld. Tijd. adres: Kastanjeplein 35, Schiebroek | | N.V. S. Hakker | Nassaukade 110 | B 3 " | 31-12-1942 | Thomas Boers, Geestbrugweg 22, Rijswijk | | A. Wijnschenk | IJsselstraat 8 | B 5 " | 31-12-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam | | S. Italiaander | Adm. de Ruyterweg 117 | B 6 " | 31-12-1942 | L.H. Buijs, Monsterscheweg 22, Monster | | N. Walg | Ceintuurbaan 251 | B 7 " | 31- 8-1942 | Gebr. F.J. Beugel, Amsterdam | | Fa. S. Schelvis & Zn. | Vechtstraat 12 | C 8 " | 31-12-1942 | J.H. Ter Punt, Amsterdam | | L. Presser | De Clercqstraat 14 | E 2 " | 31-12-1942 | L.H. Buijs, Monsterscheweg 22, Monster | | D. Appelboom | Rapenburgerstraat 185 I | E 3 " | 31- 5-1942 | Gebr. F.J. Beugel, Amsterdam | | L. Meentz | Tugelaweg 10 | E 5 " | 31-12-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam | | A.v. Velzen | Nw. Uilenburgerstraat 84 I | E 6 " | 31-12-1942 | Gebr. F.J. Beugel, Amsterdam | | M.v. Loggem | Onbekende Gracht 1 | E 8 " | 31- 3-1943 | [doorgehaald: L.H. Buijs... / Handgeschreven: Th. Boers, Geestbrugweg 22, Rijswijk (Z.H.)] | | Fa. Gebr. Meentz | Amstellaan 57 | E 11c " | 31-12-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam | | M. Wijnschenk | Marnixstraat 208 II | E 14 " | 31-12-1942 | A. Bijl, Rotterdam | | M. Nikkelsberg en S. Casseres | Boterdiépstraat 16 en Retiefstraat 35 } | E 15 " | 31- 3-1942 | | | N. Hagenaar | Kloveniersburgwal 16 | E 18 " | 31-12-1942 | A. Bijl, Rotterdam | | S. Hes | Nic. Maesstraat 63, | Hal 6 " | 31-12-1942 | id. | | L.v. Loggem | Nw. Prinsengracht 28 | Hal 8 " | 31-12-1942 | Thomas Boers, Geestbrugweg 22, Rijswijk; met opdracht tot liquid. | | Gebr. D. Roodenburg | Swammerdamstraat 53 I | Hal 10 " | 30- 6-1942 | J.H. Ter Punt, Amsterdam | | B. Moffie | Biesboschstraat 38 | Hal 12 " | 31-12-1942 | id. | | Fa. Meyer Mok & Co. | Amstelkade 166A | Hal (19 " / (66 kantoor | 31-12-1942) / 31-12-1942) | D. Wachter | | Wed. L. Ossedrijver | 2e Hugo de Grootstraat 66 I | Hal 23 pakhuis | 31-12-1942 | P.L. Leenderd, Westduinweg 164, Scheveningen | | S. Pront | Rijnstraat 62 | Hal 1 nis | 31- 5-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam | | N. de Rooy | Van Woustraat 65 III | Hal 2 " | 31-12-1942 | J.H. Ter Punt, Amsterdam | | Fa. J. Bosboom, W. v.d. Burg & Co. | J. Bosboom, Dintelstraat 88 | 0 1 pakhuis | 31-12-1942 | Cornelis Middelburg, 1e Pijnackerstraat 147, Rotterdam | | M. Agsteribbe | Pretoriusstraat 16 | Hal 39 plaats | 31-12-1942 | | | S. Blik | 2e Boerhaavestraat 17 II | Hal 29 " | 31-12-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam | | E. Brasem | Waterlooplein 25 | Hal 34 " | 31-12-1942 | | | J. Boeken | Jodenbreestraat 64 | Hal 37 " | 31-12-1942 | | | M. v. Cleef | Andr. Bonnstraat 13 I | Hal 25 " | 31-12-1942 | H.H. Coenen, Elberfeld | | A. Cosman | Tilanusstraat 21 II | Hal 28 " | 31-12-1942 | Gebr. F.J. Beugel, Amsterdam | | S. Degen | Koestraat 13 I | Hal 32 " | 31-12-1942 | | | S. Hagenaar | Retiefstraat 21 | Hal 45 " | 31-12-1942 | H.H. Coenen, Elberfeld | | H. Krant & Zoon | Heemstraat 60 hs | Hal (41 / (42 plaatsen | 31-12-1942 | Gebr. F.J. Beugel, Amsterdam | | Fa. H. Leever & Zoon | Ch. de Bourbonstraat 30 II | Hal 36 plaats | 31-12-1942 | Omnia Treuhänd. Gess., L. Vijverberg 20, 's-Gravenhage, met opdracht tot liquidatie. | | H. Meentz | [doorgehaald: Retiefstraat 12] | Hal 47 " | 31-12-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam | | Ph. Nikkelsberg | Lekstraat 20 II | Hal 35 " | 31-12-1942 | | | B. Polak | Diezestraat 10 | Hal 27 " | 31-12-1942 | L.H. Buys, Monsterscheweg 22, Monster |