AI-Synthese 55

Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1943.

Lotgevallen

1939 boete Aangehouden wegens kruimeldiefstal
1942 arisering Standplaats op Centrale Markthallen beëindigd op Centrale Markthallen

Relaties

Meyer Mok en Co (zakenpartner)

Handel

fruit WaterloopleinmarktCentrale Markthallen
fruitariseringdiefstalCentrale Markthallen
Gebaseerd op 28 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-296 | Pagina 9 | 1939

Handgeschreven financiële notitie / schuldbekentenis.

Het document is een administratieve afrekening met betrekking tot de huur van een marktplaats of standplaats ("jaarplaats"). Uit de berekening blijkt dat de totale kosten voor de jaarplaats in 1936 500 gulden bedroegen. Er is tot en met september van dat jaar 264,51 gulden betaald, waardoor er een restschuld van 235,49 gulden overblijft. De notitie specificeert de periodes waarin J. Brilleslijper daadwerkelijk op "plaats 12" in de "Hal" stond: van januari tot eind mei, en van augustus tot eind september. De tussenliggende periode wordt verklaard door aantekeningen tussen haakjes: in de laatste week van juni is de huur aan een zekere S. Pront betaald, en in de maand juli werd de plek door L. Pront gebruikt als maandplaats. Opmerkelijk is dat dit overzicht pas in april 1939 is opgesteld of geparafeerd, bijna drie jaar na de betreffende huurperiode. De afkorting "Z.O.Z." onderaan geeft aan dat er op de achterzijde van het document meer informatie staat.

Archief 745 | 745-296 | Pagina 22 | 1939

Document

* **De kern van de zaak:** Het document beschrijft een administratieve verwarring rondom de verhuur van een "gewilde hoekplaats" (plaats No. 12) in een markthal. De oorspronkelijke huurder, J. Brilleslijper, had een betalingsachterstand. Gedurende zijn afwezigheid nam S. Pront (huurder van de naburige plaats No. 13) de plek over en betaalde 50 gulden huur voor augustus in de hoop de plek definitief te bemachtigen. * **Conflict en Oplossing:** Brilleslijper trof echter een betalingsregeling met de heer Sixma en keerde in augustus terug naar zijn plek. Hierdoor had Pront onterecht betaald voor een plek die hij niet kon gebruiken. De assistent-bedrijfschef, Steenbeek, adviseert daarom om de 50 gulden aan Pront te restitueren. * **Administratieve hiërarchie:** Uit de tekst blijkt een duidelijke bureaucratische structuur. Steenbeek rapporteert aan de Bedrijfschef, overlegt met de heren Sixma en Van Praag, en verwijst naar de afwezigheid van de Directeur. De handgeschreven noten onderaan tonen de uiteindelijke goedkeuring ("Accoord") en de bevestiging dat de betaling is afgehandeld ("verrekend"). * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in formeel, zakelijk Nederlands uit het interbellum, met de toen geldende spelling (bijv. "ondergeteekende", "oore", "wederom").

Archief 745 | 745-296 | Pagina 24 | 1939

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en een stempel.

Dit document is een officieel verzoekschrift van een marktkoopman, S. Pront, aan de directeur van de gemeentelijke dienst Marktwezen in Amsterdam. De kern van de brief is een verzoek tot restitutie van "plaatsgeld" (de huur voor een staanplaats op de markt). Pront stelt dat hij over de maand augustus 1936 onterecht heeft betaald voor een plek in "hal 12" (waarschijnlijk de Centrale Markthal aan de Jan van Galenstraat). Onderaan het document is een ambtelijke notitie toegevoegd waaruit blijkt dat het verzoek is goedgekeurd ("accoord"). Tevens is het specifieke bedrag vastgesteld op 50 gulden (f 50,-), wat in 1936 een aanzienlijk bedrag was voor een marktkoopman.

Archief 745 | 745-292 | Pagina 48 | 1939

Document

* **Administratieve correcties:** Het document toont een nauwgezet controleproces. De getypte som van de linkerpagina (7133,62) bevat een klein rekenverschil met de handgeschreven som (7134,52). Dit verschil van 0,90 gulden wordt rechts verklaard met de aantekening "af 2 x 45". Gezien J.v. Dijk exact 0,45 gulden verschuldigd is, lijkt het te gaan om een dubbele boeking of een specifieke correctie op dat bedrag. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Italiaander, Moffie, Mok, Polak). Veel van deze personen en firma's waren actief in de handel op de Amsterdamse markten of in de fruitimport (zoals de 'Am. Fruit My.' en 'Fa. Koopman'). * **Status van vorderingen:** De vinkjes suggereren dat de posten zijn gecontroleerd tegen de boekhouding. De rode kruisjes bij B. Moffie en Posener wijzen mogelijk op oninbare vorderingen of posten die extra aandacht behoefden bij de jaarafsluiting.

Archief 745 | 745-298 | Pagina 71 | 1939

Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.

* **Administratieve functie:** Het document is een verzendlijst. De kolom "serie" en "no." duidt op een periodieke uitgave of een genummerde distributie van goederen of informatie. * **Geografie:** Alle identificeerbare adressen bevinden zich in Amsterdam (o.a. de Spaarndammerbuurt, Oud-West en de Pijp). * **Correcties:** * Bij **S. Pront** is het oude adres doorgestreept en vervangen door de Pres. Brandstraat 18. * Vier personen (Pront, Van Bentem, Van Heusden, Blom) zijn gemarkeerd met een kruis (**X**). * Bij **P. Blom** ontbreken de serie- en nummergegevens (aangegeven met vraagtekens). * **Handgeschreven toelichting:** De krabbel onderaan verklaart de kruisjes: deze exemplaren zijn "niet verzonden" via de reguliere weg. In plaats daarvan zou een persoon genaamd "Seegers" deze personen persoonlijk "aanzeggen" (berichten of op de hoogte stellen).

Archief 745 | 745-278 | Pagina 135 | 1939

Typoscript (doorslag van een officiële brief).

De brief is een formele, ambtelijke afwijzing van een verzoek. De geadresseerde, de heer S. Pront, was een marktkoopman met een vaste standplaats op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. Hij had gevraagd of hij zijn kraam slechts één keer per week mocht bemannen in plaats van de gebruikelijke frequentie. De weigering is kort en beslist, waarbij het woord "niet" is onderstreept om de onherroepelijkheid van het besluit te onderstrepen. Dit duidt op een strikte uitvoering van de marktverordening door de gemeente Amsterdam: een standplaatsvergunning bracht de plicht met zich mee om de plek ook daadwerkelijk en consistent te bezetten, om de markt levendig en rendabel te houden. De handgeschreven notitie "Zev. Mr. de Kler." verwijst vermoedelijk naar de behandelend ambtenaar of een specifieke afdeling binnen de dienst.

Archief 745 | 745-296 | Pagina 397 | 1939

Ambtsbrief/Memorandum.

Dit document is een ambtelijk schrijven waarin wordt gepleit voor een gedeeltelijke kwijtschelding van marktgeld voor een marktkoopman genaamd S. Pront. De reden hiervoor is zijn mobilisatie in het leger. * **Financiële details:** Pront had een jaarcontract van 500 gulden. Hij betaalde per termijn 41,67 gulden. Omdat hij vanaf september niet meer op de markt kan staan, stelt de directeur voor om hem alleen te laten betalen voor de acht maanden dat hij wel aanwezig was (januari t/m augustus). Hierbij wordt een gunstiger tarief van 50 gulden per maand gerekend in plaats van het doorlopende jaarbedrag, waardoor hij in totaal 400 gulden zou betalen en 100 gulden wordt kwijtgescholden. * **Juridische grondslag:** Er wordt verwezen naar "artikel 10 van de Verordening op de heffing van markt-, standplaats - en ventgelden" en het principe van "billijkheid" (redelijkheid). * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is uiterst formeel en hoffelijk ("Hiermede heb ik de eer U te berichten", "Ik moge U beleefd verzoeken"), typerend voor de vooroorlogse ambtelijke correspondentie. Er staat een spelfout in de tekst ("lijk" in plaats van "lijkt"). ---

Archief 745 | 745-275 | Pagina 500 | 1939

Administratief bijblad/notitie betreffende marktzaken.

Dit document is een ambtelijke notitie over de wijziging van een assistent op een marktplaats aan de Albert Cuypstraat in Amsterdam. De houder van de standplaats (nummer 151), S. Pront, verzoekt om voortaan geassisteerd te worden door een andere S. Pront (vermoedelijk een familielid, zoals een zoon) in plaats van door L. Pront. De ambtenaar noteert dat er geen bezwaar is tegen dit verzoek, mits het gaat om "assisteren" en niet om "vervangen". Dit is een cruciaal juridisch onderscheid in de marktverordening: de vergunninghouder moet in principe zelf aanwezig zijn, maar mag zich laten bijstaan. Een volledige vervanging zou een andere procedure of vergunning vereisen. Er wordt verwezen naar een rapport van de "chef marktopzicht". De verschillende data en parafen tonen de ambtelijke loop van het verzoek: van de eerste binnenkomst op 8 maart tot de definitieve afhandeling op 20 maart 1939.

Archief 745 | 745-275 | Pagina 502 | 1939

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.

* **Taal en spelling:** De brief hanteert de destijds gebruikelijke formele spelling, zoals "hierby" en "bystaan" (met een 'y' in plaats van 'ij'). * **Inhoud:** De heer S. Pront krijgt officiële toestemming van de directie om een andere helper op zijn marktkraam aan de Albert Cuypstraat aan te stellen. L. Pront wordt als helper vervangen door S. Pront. * **Juridisch onderscheid:** De brief benadrukt expliciet het verschil tussen "bijstaan" en "vervangen". De vergunninghouder (de geadresseerde) blijft verantwoordelijk voor de plek; de nieuwe persoon mag enkel assisteren. * **Personen:** Opvallend is dat zowel de geadresseerde als de nieuwe helper "S. Pront" heten. Dit wijst waarschijnlijk op een familie-relatie (bijvoorbeeld vader en zoon met dezelfde voornaam/initiaal).

Archief 745 | 745-275 | Pagina 503 | 1939

Officiële correspondentie / briefkopie.

* **Inhoud:** Het document is een officiële toestemming van de marktmeester/directeur aan de heer S. Pront om zijn assistent op de Albert Cuypmarkt te wijzigen. L. Pront wordt als helper vervangen door S. Pront (mogelijk een familielid met dezelfde voorletter). * **Juridische term:** De term "tot wederopzegging" betekent dat de toestemming geldig is totdat de instantie besluit deze in te trekken. * **Spelling:** Het document hanteert de toenmalige spelling (vóór de wijziging van 1947), herkenbaar aan woorden als "hierby", "bystaan" en "Maart". * **Specificatie:** De nadruk op "- niet vervangen -" duidt op het administratieve onderscheid tussen een tijdelijke hulp (bijstaan) en een structurele overdracht van de marktplaatsvergunning aan een ander (vervangen).

Archief 745 | 745-318 | Pagina 67 | 1940

Officiële brief/kennisgeving vanuit een gemeentelijke instantie.

In deze brief wijst de directeur (waarschijnlijk van de Amsterdamse marktdienst) een verzoek van de heer S. Pront af. De inhoud van het oorspronkelijke verzoek van 6 november 1940 wordt niet genoemd, maar de reactie is streng en formeel. De heer Pront krijgt een expliciete waarschuwing: als hij zijn standplaats op de Albert Cuypmarkt niet minstens twee keer per week bezet, zal zijn vergunning worden ingetrokken op basis van het marktreglement. De toon is bureaucratisch en dreigend.

Archief 745 | 745-332 | Pagina 106 | 1940

Getypte financiële lijst (debiteurenoverzicht).

Dit document is een debiteurenlijst van een koelhuis, gedateerd op 31 januari 1940. Het geeft een overzicht van openstaande saldi van zowel individuen als bedrijven. Het koelhuis faciliteerde waarschijnlijk de opslag van bederfelijke waren zoals vlees of fruit (gezien de vermelding van de "Wyksche fruitmy."). De bedragen variëren sterk, van enkele centen (F.J. Beugel, f. 0.05) tot aanzienlijke bedragen voor die tijd (Wyksche fruitmy., f. 1412.82). De lijst is deels alfabetisch geordend. Onderaan de eerste kolom staat een subtotal ("Transporteeren"), dat bovenaan de tweede kolom wordt voortgezet ("Transport") om tot een eindtotaal van 5669,93 gulden te komen.

Archief 745 | 745-332 | Pagina 166 | 1940

Getypte lijst van debiteuren (openstaande rekeningen) met bedragen in guldens (f.).

Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande saldi van een koelhuis. Opvallend is de datum: 30 april 1940, slechts tien dagen voor de Duitse inval in Nederland. De lijst bevat namen van individuen en bedrijven (zoals fruitdistributeurs) die gebruikmaakten van koude opslag. Enkele opmerkelijke punten: * **Hoge posten:** De grootste debiteuren zijn H.J.v. Nieuwkerk (f. 1073.36) en P. Versluis (f. 1187.01). Deze bedragen zijn met een rode streep gemarkeerd, wat kan duiden op een controle of een bijzonder risico. * **Creditposten (CR):** B. Polak en H.G. Ruhé hebben een negatief saldo (tegoed), wat in de boekhouding met rood is omkaderd. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel Joodse familienamen (bijv. Agsteribbe, Blik, Hakker, Mok, Moffie, Ossedrijver, Presser). Dit suggereert dat het koelhuis een belangrijke rol speelde in de (vaak Joodse) handel in groenten, fruit of vleeswaren, vermoedelijk in de regio Amsterdam.

Archief 745 | 745-318 | Pagina 249 | 1940

Formele berisping / ambtelijk schrijven (doorslag van een circulaire).

* **Inhoud:** Het document betreft een officiële waarschuwing aan zes marktkooplieden die op zaterdag 7 december 1940 te laat hun staanplaats op de Albert Cuypmarkt hebben verlaten. De toon is streng en formeel ("Ik maan U hierby aan"). * **Spelling:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke spelling, zoals "My" (mij), "tydstip" (tijdstip) en "hierby" (hierbij). * **Administratieve kenmerken:** De nummers in de linkerbovenhoek (bijv. No.25/251/2 M) wijzen op een dossierstructuur binnen de gemeentelijke administratie. De toevoeging "hs" bij het laatste adres staat voor "huis" (begane grond). * **Opvallend:** De lijst bevat namen en adressen (Rapenburgerstraat, Valkenburgerstraat) die typerend waren voor de Joodse bevolking in Amsterdam in die tijd.

Archief 745 | 745-361 | Pagina 31 | 1941

Boekhoudkundig overzicht (lijst van openstaande vorderingen/debiteuren).

* **Administratieve structuur:** Het document is een klassieke saldilijst uit een grootboek. De bedragen achter de namen zijn de openstaande schulden van klanten (debiteuren). De aanduiding **"CR."** staat voor Credit, wat betekent dat deze specifieke klanten een tegoed hadden of meer hadden betaald dan gefactureerd. * **Bedragen:** De bedragen variëren van zeer klein (bijv. Mark p/a Walg met f 0,03) tot aanzienlijk voor die tijd (bijv. N.V. A.J. de Graaf met f 1388,66). Het eindtotaal van deze pagina is f 7610,56. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse correcties en aantekeningen zichtbaar. De omkaderde namen (Hoogland, H. Sons) en de handgeschreven bedragen (9.20 bij de Ruiter) duiden op een controle van de boekhouding of een latere mutatie. De "x" voor het bedrag van I. Velmans suggereert een vinkje of een onduidelijkheid. * **Bedrijfsactiviteit:** Gezien de stempel van de "Nederlandsche Veiling van Land- & Tuinbouwproducten" betreft dit de handel in groenten, fruit of bloemen in Amsterdam. ---

Archief 745 | 745-361 | Pagina 54 | 1941

Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)

* **Administratieve context:** Het betreft een lijst van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis in Amsterdam, gedateerd september 1941. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. * **Structuur:** De namen staan grotendeels op alfabetische volgorde (per kolom). Enkele namen zijn gegroepeerd met toevoegingen zoals "Walg" of "Keizer", wat kan duiden op filialen of overkoepelende rekeningen. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse rode en zwarte vinkjes geplaatst bij grotere bedragen, wat wijst op een controleproces. Bij de naam "Dijkstra" is handgeschreven "6.51" toegevoegd. * **Bedrijfsvoering:** Het document is officieel ondertekend door de directeur van de exploitatiemaatschappij van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam.

Archief 745 | 745-353 | Pagina 341 | 1941

Handgeschreven verzoekschrift.

In deze brief verzoekt S. Pront om kwijtschelding van een openstaande navordering en een gedeeltelijke restitutie van zijn entreegeld voor de Centrale Markthallen in Amsterdam. De reden voor dit verzoek is dat hij zijn gehuurde plek in de hal heeft moeten opgeven omdat hij werd opgeroepen voor militaire dienst. Pront geeft aan dat hij voor een heel jaar had betaald, maar slechts acht maanden gebruik heeft kunnen maken van de staanplaats. Hij vraagt om het restant van het bedrag terug te ontvangen, na aftrek van hetgeen de instantie nog toekomt. De brief is formeel en beleefd opgesteld, gericht aan een functionaris (Dr. v.d. Laan) die waarschijnlijk een bestuurlijke rol had binnen de markthallen of de gemeentelijke overheid.

Archief 745 | 745-353 | Pagina 342 | 1941

Slotfragment van een handgeschreven brief.

Het betreft hier de afsluiting van een formele brief. De schrijver hanteert een beleefde, enigszins archaïsche stijl die gebruikelijk was in de eerste helft van de 20e eeuw. * **UEd.:** Afkorting voor "Uw Edelheid" of "Uwe Edelachtbare", een formele aanspreekvorm. * **Uw dw. dnr.:** Afkorting voor "Uw dienstwillige dienaar", een standaardformule voor de ondertekening van een formele brief aan een hooggeplaatst persoon of een instantie. * **Handschrift:** Een vlot, geoefend cursief handschrift met kenmerkende lussen, passend bij iemand met een zekere mate van scholing uit die periode. * **Inhoud:** De schrijver verzoekt om een positieve reactie ("gunstig antwoord"), wat suggereert dat de voorgaande (niet getoonde) tekst een verzoek of aanvraag bevatte.

Archief 745 | 745-349 | Pagina 554 | 1941

Doorslag van een officiële brief (ambtelijke correspondentie).

* **Inhoud:** De brief is een officiële inwilliging van een verzoek tot tijdelijke afwezigheid. De heer S. Pront krijgt voor een periode van drie maanden (tot medio oktober 1941) vrijstelling van de bezettingsplicht van zijn marktkraam op de Albert Cuypmarkt. * **Voorwaarden:** De vrijstelling is niet kosteloos; de marktkoopman blijft verplicht om het wekelijkse marktgeld door te betalen aan de marktambtenaar, ook al is hij zelf niet aanwezig. * **Administratieve details:** Het document bevat het wijknummer (Wijk 20) en een dossiernummer, wat wijst op de strikte administratieve organisatie van de Amsterdamse markten in die tijd. De handgeschreven notitie "Verzonden 17/7" diende als verificatie voor het archief dat de brief daadwerkelijk was uitgegaan.

Archief 745 | 745-349 | Pagina 555 | 1941

Officiële brief/kennisgeving (doorslag).

* **Inhoud:** De brief is een officiële reactie op een verzoek van de heer S. Pront om tijdelijk vrijgesteld te worden van de bezettingsplicht van zijn marktkraam op de Albert Cuypmarkt. De directeur verleent dit uitstel voor een periode van drie maanden. * **Voorwaarde:** Hoewel de heer Pront niet fysiek aanwezig hoeft te zijn, blijft hij verplicht om het wekelijkse marktgeld (stageld) te betalen aan de dienstdoende ambtenaar. * **Administratieve context:** De vermelding "Wijk 20" duidt op de administratieve indeling van de stad of het marktwezen destijds. De afkorting "jl." staat voor 'jongstleden' (afgelopen juni). "d.d." staat voor 'de dato' (gedateerd).

Archief 745 | 745-380 | Pagina 33 | 1942

Getypte namenlijst met adressen op een enkel blad papier.

* **Geografische focus:** Alle identificeerbare adressen bevinden zich in Amsterdam (o.a. de Pijp, West en Centrum). * **Annotaties:** De Romeinse cijfers (I, II, III) en letters (b, h) achter de huisnummers duiden op etage-aanduidingen, wat gebruikelijk was in de Amsterdamse woningadministratie. * **Opvallende zaken:** * Er zijn diverse spellingvariaties en mogelijke typefouten (bijv. "Tuihstraat" i.p.v. Tuinstraat, "Knollandamstraat" i.p.v. Knollendamstraat). * Namen zoals "Selecta" lijken eerder op een bedrijfsnaam dan op een persoon. * De vermelding "Sjaak. ?" aan het einde suggereert een onvolledige of onzekere registratie. * De correctie bij "Jacob van Lennepstraat.kade" laat zien dat men specifiek de kade bedoelde.

Archief 745 | 745-377 | Pagina 72 | 1942

Administratieve lijst van Joodse grossiers met gegevens over hun gehuurde objecten en toegewezen bewindvoerders.

Dit document is een administratieve neerslag van de **arisering** (het ontnemen van Joods bezit) van de Amsterdamse markthandel tijdens de Duitse bezetting. 1. **Doel van de lijst:** Het document dient om het overzicht te behouden over Joodse ondernemers die faciliteiten (pakhuizen, nissen en standplaatsen) huurden van de gemeente Amsterdam. De focus ligt op de aanwijzing van een *Verwalter* (bewindvoerder) of *Treuhänder-liquidateur*. 2. **Rol van de bewindvoerders:** Deze personen of instanties (zoals de beruchte *Omnia Treuhandgesellschaft*) werden aangesteld om de Joodse bedrijven over te nemen of te liquideren. In de laatste kolom is bij diverse namen expliciet vermeld: "met opdracht tot liquidatie". 3. **Administratieve controle:** De lijst toont hoe de gemeente (Afdeling Marktwezen) nauw samenwerkte met de bezetter om Joodse economische invloed uit te wissen. De handgeschreven wijzigingen (zoals bij M. v. Loggem) wijzen erop dat dit een werkdocument was dat actueel gehouden werd tijdens het proces van onteigening. 4. **Typologie objecten:** De gehuurde objecten variëren van grote pakhuizen (gecodeerd met letters als A, B, E) tot specifieke plaatsen in de markthallen ("Hal" followed by a number).

Archief 745 | 745-378 | Pagina 137 | 1942

Brief op zakelijk briefpapier.

Deze brief is een zakelijk verzoek van J.J. Griffioen aan de directie van de Centrale Markt in Amsterdam. Griffioen meldt dat hij door de *Wirtschaftsprüfstelle* (een instantie van de Duitse bezetter) is aangesteld als 'Treuhänder-liquidateur' voor vijf specifieke firma's: L. Meents, H. Meents, Gebroeders Meents, S. Pront en S. Blitz. Het doel van de brief is om de huurbetalingen voor deze ondernemingen stop te zetten per 1 juni 1942. Dit suggereert dat de fysieke activiteiten van deze bedrijven op de markt werden beëindigd als onderdeel van het liquidatieproces. De namen van de firma's (Meents, Pront, Blitz) wijzen erop dat dit van oorsprong Joodse ondernemingen waren.

Archief 745 | 745-373 | Pagina 177 | 1942

Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.

Dit document is een register van marktkooplieden die werkzaam waren op een Amsterdamse markt, zeer waarschijnlijk de markt op het Waterlooplein of een van de speciaal aangewezen "Joodse markten" tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kolom 'Artikel' toont een grote diversiteit aan handel: van etenswaren (koek, ijs, vis, groente en fruit) tot textiel en schoenfournituren. De term "ongeregeld" duidt op de handel in diverse kleine goederen (snuffelmarkt). De berekening onderaan duidt op een organisatorische planning: een basiscapaciteit van 129 standplaatsen werd met 20% verhoogd (waarschijnlijk door plaatsen te verkleinen of de indeling te verdichten) om tot een totaal van 155 plaatsen te komen.

Archief 745 | 745-405 | Pagina 467 | 1943

Document

* **Administratieve nauwkeurigheid**: Het document toont de nauwgezette boekhouding van de Centrale Markt tijdens de bezettingsjaren. Er wordt onderscheid gemaakt tussen standgelden (*plaatsgeld*), reparatiekosten en pakhuishuren. * **Betalingsregelingen**: Er is sprake van sociale of economische coulance; verschillende handelaren hebben afbetalingsregelingen (bijv. J. Blank en C. van Klaveren). * **Terminologie**: * *Fol Deb. bokk.*: Verwijst naar de pagina (folio) in het debiteurenboek. * *Quit.*: Afkorting voor kwitantie (bewijs van betaling). * *Liq.*: Waarschijnlijk liquidatie, wat duidt op de beëindiging van een bedrijfsvoering. * **Typografie**: Het document bevat een typfout in "eenregeling" (één woord) en "bokk." (waarschijnlijk bedoeld als *boek*). ---

Archief 745 | 745-400 | Pagina 520 | 1943

Getypte namenlijst met handgeschreven aantekeningen en markeringen.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, hoewel er handgeschreven toevoegingen zijn die deze volgorde onderbreken (zoals Gobets onderaan de eerste kolom). * **Numerieke codes:** De breuken aan de linkerzijde (zoals 7/13) verwijzen zeer waarschijnlijk naar transportnummers en volgnummers op die lijsten, of naar specifieke dossiers/kaarten in een cartotheek. * **Symboliek:** * De **'X'** achter de namen is een veelvoorkomende administratieve markering in oorlogsarchieven om aan te geven dat een persoon is "afgevoerd", overleden of dat de actie is voltooid. * De **omcirkelde 'L'** staat vaak voor "Lager" (kamp) of een specifieke barak-indicatie. * De **omcirkelde 'Z'** kan duiden op "Ziekenhuis" of "Ziek". * De handgeschreven notitie **'overl.'** (bij Matteman en Roodveldt) bevestigt dat deze personen tijdens het administratieve proces als overleden zijn geregistreerd. * **Handgeschreven correcties:** Er zijn correcties aangebracht in data en namen, wat duidt op een "levend" document dat herhaaldelijk werd bijgewerkt.

Archief 745 | 745-400 | Pagina 539 | 1943

Register/Lijst van personen met adressen (handgeschreven).

De lijst vertoont kenmerken van een administratieve index van personen. Opvallend is de concentratie van namen die historisch geassocieerd worden met de Joodse gemeenschap in Amsterdam (bijv. Nikkelsberg, Pach, Sarfatij, Pinto, Polak, Sjouwerman). De adressen bevinden zich grotendeels in de toenmalige Joodse buurt (Uilenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Krugerplein). De kolommen "S." en "№" verwijzen hoogstwaarschijnlijk naar dossier- of kaartnummers in een centraal archief. De doorhalingen suggereren mutaties, zoals verhuizingen of administratieve correcties.

Archief 745 | 745-1406 | Pagina 27 |

Document

Het document is een administratief overzicht van verhuurde ruimtes, ingedeeld in "Nis" en verschillende pieren (M, N, O, P). * **Structuur:** De tabel bevat kolommen voor het nummer van de ruimte, de jaarhuur, de maandhuur, de naam van de huurder, de afloopdatum van het contract, de verlenging en eventuele aantekeningen. * **Huurders:** Het betreft zowel individuele personen (zoals S. Pront, N. de Rooy) als firma's (fa. W. Winkelman & Co, fa. Visser & De Lange). Veel van deze namen klinken Nederlands en lijken verbonden aan handel of visserij. * **Financiën:** De bedragen zijn in guldens (getuige de notatie met de komma en het streepje). De berekening van maandhuur is consistent de jaarhuur gedeeld door twaalf. * **Data:** De afloopdata liggen voornamelijk in het najaar van 1941 en het voorjaar van 1942. Opvallend is dat Pier P volledig onbezet lijkt op het moment van dit overzicht. * **Bijzonderheid:** In de kolom "Verhuurd aan:" zijn enkele namen met rood onderstreept (N. de Rooy en fa. J. Bosboom...). Dit duidt op een handmatige toevoeging of een specifieke status van deze huurders in de administratie.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-292 | Pagina 48 | 1939

Overzichtslijst

#52 S. Pront
overzichtslijst 68%

| S. Pront | 72.24 | 🗸 |

Archief 745 | 745-292 | Pagina 107 | 1939

Saldi-staat (overzicht van openstaande posten).

#16 S.Pront
transportlijst 68%

| Dijkstra | 3.57 | S.Pront | 1.48 |

Archief 745 | 745-332 | Pagina 166 | 1940

Getypte lijst van debiteuren (openstaande rekeningen) met bedragen in guldens (f.).

#43 S. Pront
transportlijst getypt 60%

| S. Pront | 1.48 | | | |

Archief 745 | 745-332 | Pagina 304 | 1940

Typscript (doorslag/carbonkopie) van een financiële lijst.

#14 S.Pront
transportlijst getypt 68%

| J.D.Elings | 27.67 | | S.Pront | 7.93 |

Archief 745 | 745-354 | Pagina 65 | 1941

Administratieve lijst van Joodse ondernemers/grossiers.

#28 S.Pront Rijnstraat 62
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| S.Pront | S.Pront | Rijnstraat 62 | HN 1 | fruit |

Archief 745 | 745-372 | Pagina 268 | 1942

Administratieve lijst ("Staat van vorderingen").

#2 S.Pront Reitzstraat 62 " "
overzichtslijst 68%

| 2. | S.Pront | Reitzstraat 62 " " | " 92,50 | " April-Mei 1942 | J.J.Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam-West. |

Archief 745 | 745-373 | Pagina 177 | 1942

Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.

#19 S. Pront + Pres.Brandstraat 18 I
administratieve lijst Waterlooplein alle soorten visch handschrift onder 80% 80%

| S. Pront + | 22- 5-1898 | Pres.Brandstraat 18 I | alle soorten visch |

Archief 745 | 745-377 | Pagina 72 | 1942

Administratieve lijst van Joodse grossiers met gegevens over hun gehuurde objecten en toegewezen bewindvoerders.

#23 S. Pront Rijnstraat 62
administratieve lijst Waterlooplein handschrift onder 80% 68%

| S. Pront | Rijnstraat 62 | Hal 1 nis | 31- 5-1942 | J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam |

Archief 745 | 745-377 | Pagina 87 | 1942

Getypte administratieve lijst/tabel.

#23 S.Pront Rijnstraat 62
overzichtslijst Waterlooplein getypt 68%

| S.Pront | Rijnstraat 62 | Hal 1 nis | 31- 5-1942 | J.J.Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam |

Archief 745 | 745-378 | Pagina 175 | 1942

Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.

#7 S.Pront
administratieve lijst Centrale Markt handschrift onder 80% 68%

| S.Pront | 10.= | 2178 S.Pront V Rijnstraat 62 |

Archief 745 | 745-414 | Pagina 375 | 1943

Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een doorslag of stencil).

#11 S.Pront
administratieve lijst " visch getypt 68%

| S.Pront | 22-5-98 | " | 11-1-43 | visch |

Archief 745 | 745-400 | Pagina 539 | 1943

Register/Lijst van personen met adressen (handgeschreven).

#34 S. Pront Utrechtse str. $73^I$
register Waterlooplein handschrift onder 80% 80%

| 19 | 129 | S. Pront | Utrechtse str. $73^I$ |

Archief 745 | 745-414 | Pagina 372 | 1943

Getypte lijst/register van marktkooplieden.

#11 S.Pront
koopliedenlijst " visch getypt 68%

| S.Pront | 22-5-98 | " | 11-1-43 | visch |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-292.md | 1939

Onbekend

Bron: 745-292.md | 1939

Onbekend

Bron: 745-332.md | 1940

Onbekend

Bron: 745-332.md | 1940

Onbekend

Bron: 745-354.md | 1941

Waterlooplein — standplaats HN 1 fruit

fruit Fruit & Groenten
Bron: 745-354.md | 1941

Waterlooplein — standplaats HN 1 fruit

fruit Fruit & Groenten
Bron: 745-373.md | 1942

Uilenburg — standplaats alle soorten visch

alle soorten visch Vis
Bron: 745-377.md | 1942

Uilenburg — standplaats 31- 5-1942 J

J.J. Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam Overig
Bron: 745-377.md | 1942

Uilenburg — standplaats 31- 5-1942 J

J.J.Griffioen, Bilderdijkkade 31, Amsterdam Overig
Bron: 745-378.md | 1942

Waterlooplein

Bron: 745-414.md | 1943

Waterlooplein — standplaats 11-1-43 visch

visch Vis
Bron: 745-414.md | 1943

Waterlooplein — standplaats 11-1-43 visch

visch Vis

Relevante Archieffragmenten

- 3 -

Relevantie: 83%
Archief 745 | 745-424 | Pagina 501 | 1944

# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]

Relevantie: 83% of een specifieke eenheid., en locaties:** "molenaar 'b" verwijst waarschijnlijk naar een persoon genaamd molenaar, mogelijk behorend tot een groep 'b'. de vermelding "markt dapperstraat" plaatst de handeling op de d
Archief 745 | 745-424 | Pagina 527 | 1944

# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...

Relevantie: 82% ** a. fonn, a.b. fonn, w. ruiter en controleur 'debau'.
Archief 745 | 745-353 | Pagina 343 | 1941

# TRANSCRIPTIE Hopende, een gunstig ant- woord van UEd. te mogen ont- vangen, teeken ik Hoogachtend Uw dw. dnr. S. Pront Rijnstraat 62 A’dam.

Relevantie: 82% ** s. pront.

## Rechterpagina

Relevantie: 82%