S. Italiaander

Getypte financiële staat (Debiteuren Saldi Staat).

* **Administratieve structuur:** Het betreft een klassieke debiteurenlijst waarbij per klant de debetstand (schuld), creditstand (betalingen/tegoed) en het uiteindelijke saldo worden weergegeven. * **Correcties:** Er zijn handmatige wijzigingen aangebracht. Bij de posten "A.J. de Graaf" en "P. van Hoeckel & Zn" is de aanduiding "NV" (Naamloze Vennootschap) doorgehaald, wat mogelijk wijst op een wijziging in de rechtsvorm of een eerdere typefout. * **Aandachtspunten:** Aan de rechterzijde van de saldikolom staan bij bepaalde regels horizontale potloodstreepjes (bijv. bij N.V. Jac.v.d. Berg, N.V.P.J.v.d. Brink en B. Moffie). Dit zijn vaak de posten met de hoogste openstaande saldi, wat suggereert dat deze extra gecontroleerd moesten worden. * **Typografische bijzonderheden:** Bij "Fa. Gebrs. S. Hagenaar" ontbreekt in de creditkolom een decimaalteken (er staat 292963 in plaats van 292.63), maar het saldo van 7.25 bevestigt de rekenkundige waarde. Bij "Fa C.H. Heerding" is een komma gebruikt in plaats van een punt (278,53).

Handgeschreven verklaring/brief.

* **Inhoud:** De afzender, S. Italiaander, geeft officiële toestemming voor de vervanging op zijn marktplaats (nummer 219) in de Ten Katestraat. De vervanging wordt opgesplitst: de heer S. van Praag neemt de doordeweekse dagen voor zijn rekening, terwijl mejuffrouw R. Klijn-kramer de zaterdag overneemt. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in formeel Nederlands met de toen gebruikelijke spelling ("Ondergeteekende", "Mejuff."). De schrijver maakt een d/t-fout bij "vind" (moet "vindt" zijn). De afsluiting "Uw dw. d." staat voor "Uw dienstvaardige dienaar", een standaard beleefdheidsformule in die tijd. * **Paleografische details:** Het handschrift is een duidelijk, lopend Latijns schrift uit het interbellum. De letters zijn goed leesbaar, met karakteristieke lussen bij de 'g' en 'j'.

Administratief voorblad of dossierstuk (bijblad).

Dit document dient als een registratie- of begeleidingsvel voor een dossier binnen een administratieve organisatie (mogelijk het Ministerie van Algemeene Zaken). Het bevat dossiernummers (27/112/1 en 27/122/1) en data die wijzen op de verwerking van een zaak in de herfst van 1939. Een cruciaal element is de aantekening "S. Italiaander in Mil. dienst". Dit suggereert dat de betreffende zaak te maken heeft met een persoon genaamd S. Italiaander die op dat moment gemobiliseerd was. De term "Afgedaan" met de verwijzing naar een volgend bijblad en een brief van november 1939 geeft aan dat deze specifieke administratieve handeling op dat moment werd afgerond.

Administratief bijblad / dossierstuk betreffende een marktplaatsvergunning.

Het document is een ambtelijke notitie met betrekking tot de vervanging op een marktplaats aan de Ten Katestraat in Amsterdam. De kern van de zaak is een verzoek van E.S. van Praag om hulp (assistentie) voor zijn vader, S. van Praag. Er wordt voorgesteld om de plek van de heer J. Italiaander (waarschijnlijk de officiële vergunninghouder) tijdelijk te laten innemen door twee personen: 1. **S. van Praag:** voor de dagen dinsdag tot en met vrijdag. 2. **R. Kleijnkamer:** de verloofde van Italiaander, voor de zaterdag (omdat zij de rest van de week elders werkt). Onderaan de pagina wordt geconcludeerd dat er "geen bezwaar" is tegen deze regeling. Verschillende data in de kantlijn en onderaan tonen de administratieve voortgang van het verzoek gedurende de maand september 1939.

Document

* **Administratieve correcties:** Het document toont een nauwgezet controleproces. De getypte som van de linkerpagina (7133,62) bevat een klein rekenverschil met de handgeschreven som (7134,52). Dit verschil van 0,90 gulden wordt rechts verklaard met de aantekening "af 2 x 45". Gezien J.v. Dijk exact 0,45 gulden verschuldigd is, lijkt het te gaan om een dubbele boeking of een specifieke correctie op dat bedrag. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Italiaander, Moffie, Mok, Polak). Veel van deze personen en firma's waren actief in de handel op de Amsterdamse markten of in de fruitimport (zoals de 'Am. Fruit My.' en 'Fa. Koopman'). * **Status van vorderingen:** De vinkjes suggereren dat de posten zijn gecontroleerd tegen de boekhouding. De rode kruisjes bij B. Moffie en Posener wijzen mogelijk op oninbare vorderingen of posten die extra aandacht behoefden bij de jaarafsluiting.

Document

Dit document van de dienst Marktwezen Amsterdam betreft een verzoek om tijdelijke vervanging op een marktplaats aan de Ten Katestraat. Oorspronkelijk was de brief geformuleerd als een goedkeuring aan de heer E.S. van Praag om zich te laten vervangen door S. Italiaander en Mej. R. Klijnkramer. Echter, de getypte tekst is volledig doorgehaald. Uit de handgeschreven toevoeging bovenaan blijkt dat er een procedurele fout is gemaakt: het verzoek kon blijkbaar niet door een derde (waarschijnlijk Italiaander) worden ingediend, maar moest door de standhouder (Van Praag) zelf worden gedaan. De aantekening onderaan van 2 oktober 1939 suggereert dat de kwestie kort daarna opnieuw is behandeld. De doorhalingen en correcties laten de ambtelijke striktheid zien waarmee marktvergunningen en vervangingen in die periode werden beheerd.

Zakelijke correspondentie (doorslag van een uitgaande brief).

* **Inhoud:** De brief is een formele reactie op een schrijven van de heer E.S. van Praag van 6 september 1939. De directeur laat weten dat het verzoek van Van Praag niet in behandeling wordt genomen omdat het niet afkomstig is van de officiële rechthebbende. * **Kernpunt:** In de administratieve procedure wordt strikt vastgehouden aan het principe dat alleen de "plaatshouder" (de houder van een marktvergunning), in dit geval de heer S. Italiaander, gemachtigd is om verzoeken in te dienen met betrekking tot de betreffende standplaats. * **Administratieve sporen:** De handgeschreven notitie "Verzonden 2/10 - '39" duidt op de daadwerkelijke verzenddatum, twee dagen na de dagtekening. De afkorting "vP/HG." verwijst naar de opsteller en de typist van de brief.

Doorslag (carbon copy) van een officiële brief.

* **Inhoud:** De brief is een formele reactie op een schrijven van de heer E.S. van Praag van 6 september 1939. De directeur van de betreffende instantie stelt dat een ingediend verzoek niet in behandeling kan worden genomen omdat het niet door de direct belanghebbende, de "plaatshouder" de heer S. Italiaander, is ingediend. * **Terminologie:** De term "plaatshouder" wijst in deze context vaak op iemand met een vaste standplaats op een markt (bijvoorbeeld de Waterloopleinmarkt of de Dappermarkt in Amsterdam-Oost). * **Toon:** De toon is strikt bureaucratisch en formeel, waarbij de nadruk ligt op de juiste procedurele afhandeling. * **Annotaties:** De handgeschreven namen "Len. Gr. de Boer" en het woord "extra" zijn waarschijnlijk archiefaantekeningen of instructies voor de administratie.

Briefkaart (adreszijde), verzonden via de militaire veldpost.

* **Militaire status:** De vermelding "Militair" rechtsboven diende als bewijs dat de kaart portvrij mocht worden verzonden door een gemobiliseerde soldaat. * **Afzender:** S. Italiaander diende bij het **5e Regiment Infanterie (5 R.I.)**. Dit regiment was tijdens de mobilisatie van 1939-1940 voornamelijk gelegerd in de omgeving van Amersfoort en de Grebbeberg. De familienaam Italiaander is van oudsher veelvoorkomend binnen de Joodse gemeenschap in Amsterdam. * **Geadresseerde:** De kaart is gericht aan de directeur van het 'Marktwezen' aan de Jan van Galenstraat. Dit is de locatie van de Centrale Markthallen (nu het Food Center Amsterdam). Het is aannemelijk dat de afzender in het burgerleven werkzaam was bij deze gemeentelijke dienst en contact hield met zijn werkgever. * **Propagandastempel:** De tekst "STUUR BRIEVEN ZOODRA ZE GEREED ZIJN!" was een officieel stempel van de PTT om de communicatie tussen het front en de burgers te stimuleren, wat essentieel werd geacht voor het moreel van de troepen.

Typoscript (doorslag) van een officiële brief.

* **Onderwerp:** Het verlenen van toestemming voor tijdelijke vervanging op een marktplaats wegens militaire mobilisatie. * **Markt/Gebied:** Ten Katemarkt * **Oorlog & Vervolging:** Jodenster/Maatregelen * **Personen:** L. Kuhleman, S. Italiaander * **Product/Handel:** A.G.F. (Groenten): Groente, A.G.F. (Groenten): Sla, Dieren: Kat, Oorlogssurrogaten: Vervanging, Vis & Zee: Aal, Vis & Zee: Vis * **Status:** Verleend * **Inhoud:** De heer S. Italiaander, een marktkoopman op de Ten Katemarkt in Amsterdam, is opgeroepen voor militaire dienst. Hij heeft per briefkaart verzocht om zich te laten vervangen door een zekere L. Kuhleman. De directeur geeft hiervoor toestemming "tot wederopzegging" voor de duur van zijn dienstplicht. * **Adressering:** De adressering "Veldpost" en de militaire code "2 - II 5 R I" (waarschijnlijk 2e compagnie, IIe bataljon, 5e Regiment Infanterie) bevestigen dat de geadresseerde op dat moment gemobiliseerd is.

Doorslag van een getypte brief met handgeschreven aantekeningen.

Dit document betreft een officiële vergunning voor vervanging op een marktplaats. De ontvanger, de heer Salomon Italiaander, was een marktkoopman die vanwege de algemene mobilisatie zijn militaire dienstplicht moest vervullen. De brief bevat een opvallende typefout: er staat "Ten Katesbraat" in plaats van **Ten Katestraat**, een bekende marktlokatie in Amsterdam-West. De heer Italiaander krijgt toestemming om zijn nering tijdelijk over te dragen aan L. Kuhleman, zodat hij zijn staanplaats niet verliest terwijl hij onder de wapenen is. De aanduiding "2 - II 5 R I" staat voor de 2e compagnie van het IIe bataljon van het 5e Regiment Infanterie.

Document

* **Voertuigen**: De lijst toont een dominantie van Amerikaanse merken zoals Ford en Chevrolet, die in het interbellum de Nederlandse markt beheersten. Het jongste voertuig is uit 1939, wat de datering van het document bevestigt. * **Geografie**: De kentekens maken gebruik van het oude provinciale systeem: **G** (Noord-Holland), **H** (Zuid-Holland) en **P** (Utrecht). De toevoeging 'Z' (zoals GZ) werd gebruikt toen de reguliere nummerreeksen vol raakten. * **Organisatie**: De indeling in 'Pieren' en de aantekeningen "buiten A'dam" wijzen op een logistieke administratie. Dit was essentieel voor het coördineren van de aan- en afvoer van goederen naar de Centrale Markthallen, zeker in tijden van schaarste of mobilisatie. * **Personen**: Opvallend is de familie Smeerdijk in sectie Pier C, die over een aanzienlijk wagenpark van vijf vrachtwagens lijkt te beschikken.

Ambtsverslag / Rapport van de Controleur van het Marktwezen Amsterdam.

Dit document is een officieel rapport van een controleur van het Amsterdamse Marktwezen. De strekking is de beoordeling van een aanvraag door **S. de Wolf** (geboren ca. 1900) om per januari 1940 zelfstandig groothandelaar te worden op de Centrale Markt. Uit het rapport komen de volgende feiten naar voren: 1. **Huidige status:** De Wolf werkt sinds 1936 in loondienst bij de firma S. Italiaander (gevestigd in loods 6, pier B van de Centrale Markt). 2. **Verleden:** Hij heeft eerder als zelfstandige op de Elandsgracht gewerkt, wat wordt bevestigd door een getuige, de heer Dogger. 3. **Toekomstplan:** Hij wenst een eigen standplaats te huren op de Centrale Markt. 4. **Oordeel:** De controleur geeft een positief advies; hij acht de verklaringen van De Wolf geloofwaardig. Het document bevat diverse administratieve sporen, waaronder goedkeuringsstempels en parafen voor doorzending naar de "Bedrijfschef" en "den raad" (waarschijnlijk de marktcommissie of de gemeenteraad).

Administratieve notitie/advies betreffende een marktstandplaats.

Dit document betreft een administratieve afhandeling van een verzoek tot vervanging op de Amsterdamse markt (Ten Katemarkt). S. Italiaander, een marktkoopman, is opgeroepen voor militaire dienst. Vanwege de mobilisatie in 1939 moest hij zijn standplaats tijdelijk overdragen. Uit de tekst blijkt een conflict in de regelgeving: Italiaander wilde zich eerst laten vervangen door zijn zakenpartner S. van Praag. Dit werd echter geweigerd omdat Van Praag dan twee plekken op de markt zou beheren, wat blijkbaar niet was toegestaan. Als oplossing wordt L. Kuhleman voorgedragen als vervanger. De ambtenaar (mogelijk de marktopzichter of een directe superieur) adviseert hier positief over. De notitie toont de strikte handhaving van marktregels, zelfs in tijden van militaire noodzaak.

Dienstbrief / Ambtelijke correspondentie.

Deze brief is een formeel geleidebiljet voor een huurcontract in tweevoud (duplo). Het betreft de verhuur van een specifieke pakhuisruimte (sectie B 7) op de Centrale Markt aan een persoon of firma genaamd S. Italiaander. De tekst volgt een strikt ambtelijk protocol: * Er wordt verwezen naar een eerder besluit van Burgemeester en Wethouders (B&W) uit 1939, wat aangeeft dat de administratieve afhandeling van dergelijke contracten geruime tijd in beslag nam. * De Directeur verzoekt de Wethouder om ervoor te zorgen dat de Burgemeester het contract tekent. Dit duidt op de hiërarchische weg die officiële documenten moesten afleggen voor rechtsgeldigheid. * Het taalgebruik is archaïsch en formeel ("heb ik de eer U... te doen geworden", "dezerzijds").

Handgeschreven lijst met namen en adressen.

Het document is een administratieve lijst van mannen, gelet op het opschrift "Mil. dienst" (Militaire dienst). De lijst is niet strikt alfabetisch geordend. De adressen zijn bijna uitsluitend in Amsterdam (o.a. Pijp, Kinkerbuurt, Oost en de oude Joodse buurt), met enkele uitzonderingen zoals Volendam en Oostzaan. Er wordt gebruikgemaakt van specifieke archivistische afkortingen voor locaties in een pand: * **h**: huis (begane grond). * **I, II, III**: eerste, tweede of derde verdieping. * **a**: vaak een aanduiding voor een achterwoning of specifieke tussenwoning. Eén regel (C.C. v.d. Heijden) is doorgestreept, wat duidt op een mutatie in de lijst (bijvoorbeeld afkeuring, verhuizing of overlijden).

Financieel dagoverzicht / Verkoopstaat van een groothandel.

Dit document betreft een gedetailleerde afrekening van de dagelijkse handel van de firma B. Polak op de Centrale Markt in Amsterdam. De staat toont de verkoop van grote partijen sla (in kratten), komkommers en bloemkool aan diverse handelaren en via contante transacties. **Financiële structuur:** * **Bruto omzet:** f 1.280,60. * **Kostenposten:** Onder de kop 'Uitbetaald' staan loonbetalingen of commissies aan individuen (o.a. chauffeurs en sjouwers) en overige onkosten, totaal f 92,40. * **Netto resultaat:** Na aftrek van onkosten en een eerdere afdracht van f 420,- resteert een saldo van f 768,20. Opvallend zijn de handgeschreven aantekeningen in de kantlijn (zoals '1045', '507', '1907'), wat waarschijnlijk verwijzingen zijn naar grootboeknummers of partijnummers. De kruisjes achter de namen in de uitbetalingslijst fungeren als vinkjes voor voltooide betalingen.

Ambtelijk bijblad / intern memorandum.

Dit document is een ambtelijke besluitvorming naar aanleiding van een verzoek van een zekere S. Italiaander. Hij verzocht om terugkeer op zijn vaste staanplaats op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. De ambtenaar (mogelijk 'de Maar', getuige de handtekening onderaan) adviseert negatief op dit verzoek ("kan m.i. niet worden ingewilligd"). De motivering voor deze afwijzing wordt niet expliciet in dit bijblad genoemd, maar er wordt verwezen naar een extern rapport van de 'Chef Marktopzichter' van 3 juli 1940. De administratieve afhandeling loopt van de doorzending op 27 juni tot de uiteindelijke registratie op 13 juli 1940.

Saldi-staat debiteuren (overzicht van openstaande posten)

Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande schulden van klanten (debiteuren) bij de N.V. Nederlandsche Veiling van Land-, & Tuinbouwproducten in Amsterdam. Het betreft specifiek de exploitatie van het koelhuis op de Centrale Markt. De lijst bevat een grote diversiteit aan namen, van individuele handelaren tot grotere firma’s (N.V., Gebr.). Opvallend is de vermelding "CR." bij sommige bedragen, wat staat voor 'Credit'; dit betekent dat deze personen of bedrijven geen schuld hadden, maar juist nog een klein bedrag tegoed hadden van de veiling. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. De handgeschreven correctie bij "N.V. Walg" (373.89) is een significante post in het totaaloverzicht.

Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)

* **Administratieve context:** Het betreft een lijst van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis in Amsterdam, gedateerd september 1941. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. * **Structuur:** De namen staan grotendeels op alfabetische volgorde (per kolom). Enkele namen zijn gegroepeerd met toevoegingen zoals "Walg" of "Keizer", wat kan duiden op filialen of overkoepelende rekeningen. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse rode en zwarte vinkjes geplaatst bij grotere bedragen, wat wijst op een controleproces. Bij de naam "Dijkstra" is handgeschreven "6.51" toegevoegd. * **Bedrijfsvoering:** Het document is officieel ondertekend door de directeur van de exploitatiemaatschappij van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam.

Administratieve balans/debiteurenlijst.

Het document is een overzicht van openstaande schulden van diverse handelaren en particulieren aan een koelhuis, gedateerd oktober 1941. De lijst bevat honderden namen met de bijbehorende bedragen in guldens. Opvallend zijn de handgeschreven correcties: 1. **Rode strepen:** Meerdere grote posten (zoals N.V. Beugel, N.V. v.d. Brink, J. de Geus) zijn met een dikke rode potloodstreep doorgehaald. Dit duidt er vaak op dat de schuld is voldaan, afgeboekt, of dat het dossier is overgedragen. 2. **CR (Credit):** Sommige posten, zoals L. de Hond en B. Walg, zijn gemarkeerd als credit (het koelhuis is hen geld verschuldigd). 3. **Totalen:** Onderaan is een handgeschreven eindtotaal van *f* 13745,41 vermeld, dat later is doorgehaald.

Een getypte lijst met saldi (openstaande bedragen).

Dit document is een administratief overzicht van de saldi van een Amsterdamse veilingorganisatie op 30 november 1941. Het betreft waarschijnlijk debiteuren- en crediteurenposities. De afkorting "CR." bij sommige bedragen duidt op een credit-saldo (een te goed voor de genoemde partij). De lijst bevat namen van diverse aard: individuele handelaren, familiebedrijven (Gebr., & Co.), grotere ondernemingen (N.V.) en gemeentelijke instellingen (Binnengasthuis, Westergashuis). De handgeschreven doorhalingen en correcties wijzen op een actieve controle van de boekhouding. Het document is officieel ondertekend en gestempeld door de directie van de veiling, die gevestigd was op de Centrale Markt in Amsterdam.

Financiële staat / Lijst van debiteuren (openstaande posten).

* **Inhoud:** Het document is een debiteurenlijst van de koelhuisafdeling van de Amsterdamse Groenten- en Fruitveiling. Het toont bedragen die derden nog verschuldigd waren voor het koelen van producten. * **Annotaties:** De toevoeging "C." bij diverse kleine bedragen (die bovendien handmatig zijn omcirkeld) duidt zeer waarschijnlijk op een 'Credit'-saldo (vooruitbetalingen of te verrekenen bedragen). * **Opvallende posten:** * **Wehrmacht:** De Duitse bezettingsmacht staat op de lijst voor een substantieel bedrag van ƒ 519,54. * **Cr. Contr. Dienst:** De Crisis Controle Dienst, belast met de handhaving van prijs- en distributievoorschriften tijdens de oorlog. * **Grote debiteuren:** A.J. de Graaf is met ƒ 1350,33 de grootste schuldenaar. * **Correcties:** De naam "M. Tabak" is handmatig doorgehaald en vervangen door "P.G. Tabak" in de regel eronder.

Officieel rapport van een controleur van het Marktwezen.

Dit document is een rapportage van een controleur aan de bedrijfschef van het Marktwezen in Amsterdam. De jonge L. Italiaander (21 jaar) vraagt een officiële erkenning aan als groothandelaar. Hij werkt al enkele jaren in de zaak van zijn vader op de Centrale Markt. De controleur bevestigt de feiten en geeft aan dat de aanvraag naar waarheid lijkt te zijn ingevuld. Het meest opvallende en historisch beladen detail is de handgeschreven toevoeging onderaan: *"N.B. L. Italiaander is israëliet"*. Dit duidt aan dat de ambtenaar het noodzakelijk vond om de Joodse achtergrond van de aanvrager expliciet te vermelden, wat in de context van de toenmalige bezetting directe gevolgen zou hebben voor de afhandeling van zijn verzoek.

Administratieve lijst van Joodse grossiers met gegevens over hun gehuurde objecten en toegewezen bewindvoerders.

Dit document is een administratieve neerslag van de **arisering** (het ontnemen van Joods bezit) van de Amsterdamse markthandel tijdens de Duitse bezetting. 1. **Doel van de lijst:** Het document dient om het overzicht te behouden over Joodse ondernemers die faciliteiten (pakhuizen, nissen en standplaatsen) huurden van de gemeente Amsterdam. De focus ligt op de aanwijzing van een *Verwalter* (bewindvoerder) of *Treuhänder-liquidateur*. 2. **Rol van de bewindvoerders:** Deze personen of instanties (zoals de beruchte *Omnia Treuhandgesellschaft*) werden aangesteld om de Joodse bedrijven over te nemen of te liquideren. In de laatste kolom is bij diverse namen expliciet vermeld: "met opdracht tot liquidatie". 3. **Administratieve controle:** De lijst toont hoe de gemeente (Afdeling Marktwezen) nauw samenwerkte met de bezetter om Joodse economische invloed uit te wissen. De handgeschreven wijzigingen (zoals bij M. v. Loggem) wijzen erop dat dit een werkdocument was dat actueel gehouden werd tijdens het proces van onteigening. 4. **Typologie objecten:** De gehuurde objecten variëren van grote pakhuizen (gecodeerd met letters als A, B, E) tot specifieke plaatsen in de markthallen ("Hal" followed by a number).

Getypt proces-verbaal of rapport van een marktcontroleur.

Dit rapport beschrijft de aanhouding van een bekende "kistendief" op het terrein van de groothandelsmarkt. De kern van de zaak betreft de diefstal van een lege veilingkist met het merk "Rotterdam", die een statiegeldwaarde had van 1 gulden (f.1,--). De verdachte, K.A. Smit, wordt direct herkend door de controleur omdat hij eerder voor soortgelijke feiten is bekeurd en geschorst door de Directeur van het Marktwezen. Smit probeert zichzelf te verdedigen met een verklaring over de aankoop van prei, maar deze wordt door de grossier Simon Italiaander onderuitgehaald op basis van logistieke gronden: prei wordt niet verpakt in "Rotterdamsche kisten". Bovendien verklaart de grossier dat Smit die ochtend juist probeerde het statiegeld voor de bewuste kist te innen. Opvallend is de gedetailleerde verslaglegging van een ogenschijnlijk klein vergrijp. In de context van de schaarste tijdens de oorlogsjaren hadden verpakkingsmaterialen en de bijbehorende statiegeldwaarden echter een grotere relatieve betekenis.

Brief van de Directie van het Marktwezen aan een huurder.

* **Inhoud:** De brief dient als officiële verzending van een geregistreerd huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur specificeert de huurprijs (116,67 gulden per maand), de betalingstermijn (binnen zeven dagen) en de betalingswijze. Daarnaast wordt de huurder gewezen op zijn verantwoordelijkheid voor klein onderhoud (reparaties aan rolluiken, ruiten en sloten) en de strikte regels omtrent het plaatsen van reclameuitingen op het pand. * **Toon:** Zeer formeel en zakelijk ("heb ik de eer U", "beleefd verzoek ik U"), typerend voor de ambtelijke correspondentie van die tijd. * **Taalgebruik:** Verouderde spelling en naamvallen zijn zichtbaar, zoals "in bijlage dezes", "reparatien" en "te Uwen behoeve".

Getypte ambtelijke brief (pagina 3).

Dit document is de derde pagina van een rapport of brief gericht aan de Amsterdamse wethouder van Levensmiddelen. De tekst betreft de uitgifte van een "Genehmigung" (Duitse vergunning) aan zeven Joodse handelaren om veilingen te mogen bezoeken. De genoemde namen zijn: 1. **S. Wijnschenk** 2. **B. Polak** 3. **Bakker** 4. **H. Piller** 5. **S. Italiaander** 6. **L. Presser** 7. **J. Bosboom** (specifiek voor aardappelen) De kern van de passage is de verwondering over de herkomst van deze vergunningen. De schrijver merkt op dat de handelaren er niet om gevraagd hebben en dat zelfs de Joodsche Raad niet weet waar de vergunningen vandaan komen of waarom ze zijn verstrekt. Het gebruik van de Duitse term "Genehmigung" wijst op een directe bemoeienis of verordening van de bezettingsmacht.

Document

Dit document is een officiële brief van de Joodsche Raad aan de Duitse bezettingsautoriteiten. In de brief doet de Raad een formeel voorstel ("Auftragsgemäss beantragen wir") voor de samenstelling van een commissie voor de groentedetailhandel (*Gemüsekleinhandel*). Er worden vijf namen van mogelijke leden genoemd, inclusief hun privéadressen en hun zakelijke achtergrond (vaak mede-eigenaren van bestaande firma's). Als voorzitter van deze commissie wordt Dr. A. van der Laan voorgedragen. De keuze voor Van der Laan wordt gemotiveerd door zijn functie als Algemeen Secretaris van de Joodsche Raad en zijn eerdere ervaring als directeur van het Amsterdamse Marktwezen. De toon van de brief is strikt formeel en geschreven in het Duits, de taal van de bezetter.

Getypte administratieve lijst op doorslagpapier, voorzien van handgeschreven rode vinkjes.

Het document is een administratieve doorslag van een lijst met persoonsgegevens van Joodse mannen in Amsterdam. De kolommen bevatten achtereenvolgens: 1. Een registratienummer voorafgegaan door de letter **'J.'**, wat staat voor 'Jood'. 2. Achternaam en voorletter. 3. Geboortedatum. 4. Adresgegevens, inclusief huisnummer en etage (hs = huis, Romeinse cijfers duiden de verdieping aan). 5. Handgeschreven rode/oranje vinkjes, wat duidt op een controle- of afvinkproces bij een overheidsinstantie. De titel **"1e vervolg van plaatsing in de werkverruiming"** is cruciaal; het verwijst naar het proces waarbij Joodse mannen werden opgeroepen voor dwangarbeid in Nederlandse werkkampen.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven verzoekschrift. * **Datum:** 4 augustus 1941. * **Locatie:** Amsterdam. * **Afzender:** C. Italiaander, Rapenburgerstraat 126 huis, Amsterdam (C). * **Ontvanger:** Onbekend, geadresseerd als "Wel Edd Heer" (waarschijnlijk een marktmeester of gemeentelijke instantie). * **Registratienummer:** Nº 25/100 / M. 1941 6/8.

# TRANSCRIPTIE *extra* VD/HG. den Heer A. Italiaander, Graaf Florisstraat 7 III, Amsterdam-Centrum. Wijk 11. 25/114/2 M. 13 Juli 1940. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 24 Juni jl. bericht ik U, dat ik niet kan voldoen aan Uw verzoek, de intrekking van Uw vaste plaats op de markt Albert Cuypstraat ongedaan te maken. De Directeur,

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtelijk verslag / Dienstbrief. * **Datum:** 3 juli 1940. * **Locatie:** Amsterdam. * **Betrokken personen:** De heer Italiaander (marktkoopman), J.F. Molhuysen (ondertekenaar/inspecteur). * **Onderwerp:** Advies over het verzoek van Italiaander om intrekking van zijn marktvergunning ongedaan te maken.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (doorslag). * **Datum:** 17 april 1941. * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten in Amsterdam). * **Geadresseerde:** Den Heer B. Italiaander, Rapenburgerstraat 126 hs, Amsterdam-Centrum. * **Referentienummer:** 25/36/2 M. * **Kenmerken:** Blauwe handgeschreven notitie "extra" bovenaan; initialen "HG." recht...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtelijk advies/memorandum betreffende marktplaatsbeheer. * **Datum:** Betreft gebeurtenissen tussen 6 januari 1940 en 15 april 1940. * **Afzender/Dienst:** Onbekend (waarschijnlijk een commies of afdelingshoofd), gericht aan de Inspecteur van het Marktwezen te Amsterdam. * **Betrokkene:** A. Italiaander (vermoedelijk Abraham Italiaander), marktkoopman...