N. Walg

Getypte rekeningoverzicht of saldilijst.

* **Structuur:** Het document is een klassieke boekhoudkundige saldilijst met kolommen voor Debet, Credit en het resulterende Saldo. * **Inhoud:** Het bevat een lijst van firma's ("Fa.") en één naamloze vennootschap ("N.V. Walg") met hun respectievelijke financiële mutaties. De term "TRANSPORT" bovenaan geeft aan dat de bedragen zijn overgenomen van de vorige pagina. * **Correcties:** Er is één duidelijke typfout hersteld door deze met 'x'-jes door te halen (bij Nikkelsberg). Daarnaast zijn er potloodstreepjes zichtbaar bij de saldi van A.v. Staveren en N.V. Walg, wat kan duiden op een controle of een openstaande post. * **Berekening:** De eindtotalen onderaan de pagina (f 31026.42 debet en f 26205.76 credit) resulteren in een totaalsaldo van f 4820.66. Dit klopt rekenkundig (31026.42 - 26205.76 = 4820.66).

Document

* **Administratieve correcties:** Het document toont een nauwgezet controleproces. De getypte som van de linkerpagina (7133,62) bevat een klein rekenverschil met de handgeschreven som (7134,52). Dit verschil van 0,90 gulden wordt rechts verklaard met de aantekening "af 2 x 45". Gezien J.v. Dijk exact 0,45 gulden verschuldigd is, lijkt het te gaan om een dubbele boeking of een specifieke correctie op dat bedrag. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Italiaander, Moffie, Mok, Polak). Veel van deze personen en firma's waren actief in de handel op de Amsterdamse markten of in de fruitimport (zoals de 'Am. Fruit My.' en 'Fa. Koopman'). * **Status van vorderingen:** De vinkjes suggereren dat de posten zijn gecontroleerd tegen de boekhouding. De rode kruisjes bij B. Moffie en Posener wijzen mogelijk op oninbare vorderingen of posten die extra aandacht behoefden bij de jaarafsluiting.

Ambtsbrief / Dienstcorrespondentie.

* **Inhoud:** De brief begeleidt een huurcontract in tweevoud (in duplo) voor een pakhuisruimte (afdeling 0 4) op de Centrale Markt. De huurder is een zekere N. Walg. De directeur verzoekt de Wethouder voor de Levensmiddelen om de handtekening van de Burgemeester te faciliteren, zodat het contract officieel geregistreerd kan worden. * **Formulering:** De toon is uiterst formeel en ambtelijk, kenmerkend voor de vroege 20e eeuw ("heb ik de eer U", "te doen geworden", "Ik moge U beleefd verzoeken"). * **Referentie:** Er wordt verwezen naar een eerder besluit van Burgemeester en Wethouders (B&W) uit april 1939, wat aangeeft dat de administratieve afhandeling van dit specifieke dossier geruime tijd in beslag nam. * **Contextuele aanwijzingen:** De term "Wethouder voor de Levensmiddelen" en de vermelding van de "Centrale Markt" duiden sterk op de gemeente Amsterdam als locatie.

Doorslag van een ambtelijke brief.

Dit document is een formele begeleidende brief betreffende een huurovereenkomst voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De huurder is een zekere N. Walg. Het betreft sectie "O 4". Uit de tekst valt op te maken dat de administratieve afhandeling van een besluit uit april 1939 (vóór de Duitse inval) in augustus 1940 (tijdens de vroege bezetting) nog in volle gang is. De directeur vraagt de wethouder om bemiddeling bij het verkrijgen van de handtekening van de Burgemeester op de contracten, zodat de registratie voltooid kan worden.

Getypte officiële brief op briefpapier van de Gemeente Amsterdam.

De brief is een formele, ambtelijke kennisgeving van de Directie van het Marktwezen aan de heer N. Walg. De kern van de brief is de toezending van een geregistreerd huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De directie maakt van de gelegenheid gebruik om de huurder te herinneren aan specifieke verplichtingen: 1. **Onderhoud:** De huurder is zelf verantwoordelijk voor de kosten van dagelijkse reparaties (zoals aan ruiten en sloten), conform het destijds geldende Burgerlijk Wetboek. 2. **Beperkingen op uitingen:** Er mogen geen reclames of borden op het gehuurde pand worden aangebracht zonder expliciete schriftelijke toestemming. De schrijfstijl is uiterst beleefd ("heb ik de eer", "U gelieve") maar tegelijkertijd streng en juridisch afgebakend.

Getypte financiële lijst (debiteurenoverzicht).

Dit document is een debiteurenlijst van een koelhuis, gedateerd op 31 januari 1940. Het geeft een overzicht van openstaande saldi van zowel individuen als bedrijven. Het koelhuis faciliteerde waarschijnlijk de opslag van bederfelijke waren zoals vlees of fruit (gezien de vermelding van de "Wyksche fruitmy."). De bedragen variëren sterk, van enkele centen (F.J. Beugel, f. 0.05) tot aanzienlijke bedragen voor die tijd (Wyksche fruitmy., f. 1412.82). De lijst is deels alfabetisch geordend. Onderaan de eerste kolom staat een subtotal ("Transporteeren"), dat bovenaan de tweede kolom wordt voortgezet ("Transport") om tot een eindtotaal van 5669,93 gulden te komen.

Financiële balans/debiteurenlijst.

Dit document is een overzicht van openstaande posten (debiteuren) voor het gebruik van een koelhuis, gedateerd op de vooravond van de Duitse inval in Nederland. De lijst bevat veertig individuen en bedrijven. Opvallend is dat bijna alle bedragen debet-saldi zijn (f.), met uitzondering van H.G. Ruhe, die een credit-saldo (Cr.) heeft van 4,18 gulden. Er zijn specifieke annotaties in groene inkt aangebracht: 1. **Selectie:** De vijf grootste posten (H.J.v. Nieuwkerk, N.V. Solbandera, P. Versluis, N.V. Walg en de Wijksche Fruit Mij.) zijn gemarkeerd met een horizontale groene streep. 2. **Correctie:** Het credit-saldo van Ruhe is omcirkeld. 3. **Herberekening:** Onderaan staat een handgeschreven berekening die resulteert in een nieuw totaal van 4094,56. Dit is exact 800 gulden lager dan het oorspronkelijk getypte totaal van 4894,56. Dit suggereert een correctie of een uitsluiting van een specifieke post van 800 gulden die niet direct uit de getypte lijst blijkt, of een herwaardering van de vorderingen.

Getypte lijst van debiteuren (openstaande rekeningen) met bedragen in guldens (f.).

Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande saldi van een koelhuis. Opvallend is de datum: 30 april 1940, slechts tien dagen voor de Duitse inval in Nederland. De lijst bevat namen van individuen en bedrijven (zoals fruitdistributeurs) die gebruikmaakten van koude opslag. Enkele opmerkelijke punten: * **Hoge posten:** De grootste debiteuren zijn H.J.v. Nieuwkerk (f. 1073.36) en P. Versluis (f. 1187.01). Deze bedragen zijn met een rode streep gemarkeerd, wat kan duiden op een controle of een bijzonder risico. * **Creditposten (CR):** B. Polak en H.G. Ruhé hebben een negatief saldo (tegoed), wat in de boekhouding met rood is omkaderd. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel Joodse familienamen (bijv. Agsteribbe, Blik, Hakker, Mok, Moffie, Ossedrijver, Presser). Dit suggereert dat het koelhuis een belangrijke rol speelde in de (vaak Joodse) handel in groenten, fruit of vleeswaren, vermoedelijk in de regio Amsterdam.

Een getypte financiële lijst (saldistaat).

* **Administratieve aard:** De lijst toont de financiële status van klanten die gebruikmaakten van een koelhuis voor de opslag van goederen. De meeste bedragen zijn debetsaldi (verschuldigd aan het koelhuis), met uitzondering van B. Polak en H.G. Ruhe, die een credit-saldo ("CR.") hebben. * **Markeringen:** De rode strepen staan hoofdzakelijk bij de grotere bedragen (boven de 100 gulden), wat kan duiden op een controle of een prioritering bij incasso. De handgeschreven letters/symbolen ('a', 'c', 'b') zijn waarschijnlijk parafen van een accountant of administrateur bij het afstemmen van de boeken. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat zowel individuele handelaren als grotere firma's (zoals Polak & Schwarz en N.V. Walg'sfruith.). Er zijn veel namen zichtbaar die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in de handel van die tijd (zoals Agsteribbe, Hakker, Mok, Moffie, Polak).

Document

* **Administratieve tekens:** De afkorting "CR." achter sommige namen duidt op een credit-saldo (het koelhuis is geld verschuldigd aan deze klant). De kruisjes ("X") achter specifieke namen (zoals A. Jansen, H.J.v. Nieuwkerk, J. Posener en Solbandera) wijzen waarschijnlijk op posten die extra gecontroleerd moesten worden of waar bijzonderheden mee waren. De letter "b" bij het eindtotaal is een paraaf of goedkeuringsmerk van een boekhouder. * **Klantenbestand:** De lijst bevat zowel particulieren als bedrijven (zoals N.V. Hoeckel & Co., Polak & Schwarz, Solbandera). Opvallend is de vermelding "A. Jansen p/a S. Hakker", wat aangeeft dat post voor Jansen via Hakker verliep. * **Economische waarde:** De bedragen variëren sterk, van kleine bedragen (f. 0,10) tot relatief grote sommen voor die tijd (N.V. Walg met f. 272,42). De gulden had in 1940 een veel hogere koopkracht dan nu. ---

Boekhoudkundig overzicht / Saldi-lijst.

Dit document is een financiële balans van uitstaande vorderingen (debiteuren) van een koelhuis, gedateerd april 1941. De lijst is opgebouwd uit een reeks individuele posten die samen het "Transport"-bedrag vormen, aangevuld met enkele grotere posten aan de rechterzijde om tot een eindtotaal te komen. * **Creditposten (CR):** Verschillende bedragen zijn gemarkeerd met "CR" (Credit). In een debiteurenlijst betekent dit dat deze klanten een tegoed hadden bij het koelhuis (bijvoorbeeld door een overbetaling of retourzending), in plaats van een schuld. * **Rekenkundige controle:** De optelstrook onderaan laat de controle zien. Het brutototaal van alle debet-posten bedroeg f 5817,99. De som van alle credit-posten (0,06 + 0,16 + 0,18 + 0,11 + 4,18 + 0,52 + 0,02 + 0,10 + 2,60) bedraagt f 7,93. Het netto totaal onderaan de streep is f 5817,99 - f 7,93 = **f 5810,06**. Dit komt exact overeen met het handgeschreven rode getal en het getypte totaal. * **Bedrijfsactiviteit:** De namen van bedrijven zoals "N.V. Walg's fruith." en "Wyksche Fruitmy." (Wijkse Fruitmaatschappij) bevestigen dat het koelhuis voornamelijk werd gebruikt voor de opslag van fruit.

Getypte debiteurenlijst (boekhoudkundig overzicht).

* **Inhoud:** Het document is een financiële momentopname van openstaande posten bij een koelhuis. Het overgrote deel van de posten betreft kleine bedragen, wat duidt op kleinschalige opslag of restposten. * **Boekhoudkundige termen:** De afkorting "CR." staat voor Credit. Deze klanten hadden een tegoed bij het koelhuis (bijvoorbeeld door overbetaling of retourzendingen), wat in mindering wordt gebracht op het totaal van de debiteuren (debetstand). * **Sleutelposten:** Twee bedrijven domineren de lijst qua omvang: N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (f 3437,23) en N.V. A.J. de Graaf (f 1388,66). Samen zijn zij verantwoordelijk voor meer dan 80% van het totale uitstaande bedrag. * **Opvallende namen:** Er staan diverse namen op de lijst die veelvoorkomend waren binnen de Joodse gemeenschap in de handel (zoals Agsteribbe, Hakker, Mok, Ossedrijver, Posner en Stodel). Ook bekende bedrijven zoals Polak & Schwarz (essencefabriek) en landgoed De Olmenhorst worden vermeld.

Document

* **Inhoud:** Het document betreft een balansstaat van debiteuren (klanten die nog geld verschuldigd zijn of tegoeden hebben) van de koelfaciliteiten van de Amsterdamse veiling. * **Financiële details:** Bedragen gemarkeerd met "CR." (Credit) staan in cirkels, wat duidt op een voorschot of overbetaling door de klant. Grote posten zijn gemarkeerd met een handgeschreven plusteken (+), waarschijnlijk om prioriteit bij incasso aan te geven. * **Marginalia:** Handgeschreven berekeningen en opmerkingen in de kantlijn en onderaan tonen de actieve administratieve opvolging in juni 1941, kort na de peildatum van 31 mei. Er is sprake van telefonisch contact met een zekere J. Kleeff en het versturen van aanmaningen. * **Organisatie:** De stempel bevestigt dat de N.V. Nederlandsche Veiling de exploitant was van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam. ---

Boekhoudkundig overzicht (lijst van openstaande vorderingen/debiteuren).

* **Administratieve structuur:** Het document is een klassieke saldilijst uit een grootboek. De bedragen achter de namen zijn de openstaande schulden van klanten (debiteuren). De aanduiding **"CR."** staat voor Credit, wat betekent dat deze specifieke klanten een tegoed hadden of meer hadden betaald dan gefactureerd. * **Bedragen:** De bedragen variëren van zeer klein (bijv. Mark p/a Walg met f 0,03) tot aanzienlijk voor die tijd (bijv. N.V. A.J. de Graaf met f 1388,66). Het eindtotaal van deze pagina is f 7610,56. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse correcties en aantekeningen zichtbaar. De omkaderde namen (Hoogland, H. Sons) en de handgeschreven bedragen (9.20 bij de Ruiter) duiden op een controle van de boekhouding of een latere mutatie. De "x" voor het bedrag van I. Velmans suggereert een vinkje of een onduidelijkheid. * **Bedrijfsactiviteit:** Gezien de stempel van de "Nederlandsche Veiling van Land- & Tuinbouwproducten" betreft dit de handel in groenten, fruit of bloemen in Amsterdam. ---

Getypte transportlijst/vrachtlijst.

* **Structuur:** De lijst is een administratief overzicht van voedseltransporten per spoor of vracht. De herhaling van namen (zoals P.v. Es en Heeremans) duidt op grote distributeurs of centrale inkooppunten. * **Hoeveelheden:** De gewichten worden meestal uitgedrukt in ronde getallen (vaak 15.000), wat waarschijnlijk wijst op kilogrammen (15 ton, de standaardcapaciteit van een toenmalige goederenwagon). * **Geografie:** De verzendstations liggen verspreid over heel Nederland, met een sterke concentratie in Drenthe (Assen, Beilen, Emmen, Dalen) en Friesland (Berlikum, St. Anna Parochie, Morra-Lioessens), wat de rol van deze provincies als "voedselleveranciers" bevestigt. * **Inhoud:** De lading bestaat hoofdzakelijk uit primaire levensmiddelen: aardappelen, rapen, uien, wortelen en diverse soorten fruit.

Saldi-staat debiteuren (overzicht van openstaande posten)

Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande schulden van klanten (debiteuren) bij de N.V. Nederlandsche Veiling van Land-, & Tuinbouwproducten in Amsterdam. Het betreft specifiek de exploitatie van het koelhuis op de Centrale Markt. De lijst bevat een grote diversiteit aan namen, van individuele handelaren tot grotere firma’s (N.V., Gebr.). Opvallend is de vermelding "CR." bij sommige bedragen, wat staat voor 'Credit'; dit betekent dat deze personen of bedrijven geen schuld hadden, maar juist nog een klein bedrag tegoed hadden van de veiling. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. De handgeschreven correctie bij "N.V. Walg" (373.89) is een significante post in het totaaloverzicht.

Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)

* **Administratieve context:** Het betreft een lijst van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis in Amsterdam, gedateerd september 1941. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. * **Structuur:** De namen staan grotendeels op alfabetische volgorde (per kolom). Enkele namen zijn gegroepeerd met toevoegingen zoals "Walg" of "Keizer", wat kan duiden op filialen of overkoepelende rekeningen. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse rode en zwarte vinkjes geplaatst bij grotere bedragen, wat wijst op een controleproces. Bij de naam "Dijkstra" is handgeschreven "6.51" toegevoegd. * **Bedrijfsvoering:** Het document is officieel ondertekend door de directeur van de exploitatiemaatschappij van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam.

Administratieve balans/debiteurenlijst.

Het document is een overzicht van openstaande schulden van diverse handelaren en particulieren aan een koelhuis, gedateerd oktober 1941. De lijst bevat honderden namen met de bijbehorende bedragen in guldens. Opvallend zijn de handgeschreven correcties: 1. **Rode strepen:** Meerdere grote posten (zoals N.V. Beugel, N.V. v.d. Brink, J. de Geus) zijn met een dikke rode potloodstreep doorgehaald. Dit duidt er vaak op dat de schuld is voldaan, afgeboekt, of dat het dossier is overgedragen. 2. **CR (Credit):** Sommige posten, zoals L. de Hond en B. Walg, zijn gemarkeerd als credit (het koelhuis is hen geld verschuldigd). 3. **Totalen:** Onderaan is een handgeschreven eindtotaal van *f* 13745,41 vermeld, dat later is doorgehaald.

Een getypte lijst met saldi (openstaande bedragen).

Dit document is een administratief overzicht van de saldi van een Amsterdamse veilingorganisatie op 30 november 1941. Het betreft waarschijnlijk debiteuren- en crediteurenposities. De afkorting "CR." bij sommige bedragen duidt op een credit-saldo (een te goed voor de genoemde partij). De lijst bevat namen van diverse aard: individuele handelaren, familiebedrijven (Gebr., & Co.), grotere ondernemingen (N.V.) en gemeentelijke instellingen (Binnengasthuis, Westergashuis). De handgeschreven doorhalingen en correcties wijzen op een actieve controle van de boekhouding. Het document is officieel ondertekend en gestempeld door de directie van de veiling, die gevestigd was op de Centrale Markt in Amsterdam.

Officiële brief/kennisgeving.

De brief is een formeel administratief schrijven van de Directie van het Marktwezen in Amsterdam aan drie huurders van pakhuisruimten op de Centrale Markt. De toon is zakelijk en ambtelijk, kenmerkend voor de vroege 20e-eeuwse bureaucratie in Nederland. De kern van de brief is drieledig: 1. **Begeleiding:** Het toesturen van het officieel geregistreerde huurcontract. 2. **Onderhoudsplicht:** Een herinnering aan de wettelijke verplichting (volgens het toenmalige Burgerlijk Wetboek) dat klein onderhoud en reparaties aan zaken als sloten en ruiten voor rekening van de huurder komen. 3. **Regulering:** Een strikte herinnering aan het verbod op het ongeoorloofd plaatsen van reclame-uitingen op het gehuurde pand zonder toestemming van de directeur. Het taalgebruik hanteert de destijds gebruikelijke spelling (*pakhuisafdeeling*, *reparatiën*, *zooals*, *noodig*). De handgeschreven notitie "verzonden 22/8" dient als intern bewijs van verzending.

Financiële staat / Lijst van debiteuren (openstaande posten).

* **Inhoud:** Het document is een debiteurenlijst van de koelhuisafdeling van de Amsterdamse Groenten- en Fruitveiling. Het toont bedragen die derden nog verschuldigd waren voor het koelen van producten. * **Annotaties:** De toevoeging "C." bij diverse kleine bedragen (die bovendien handmatig zijn omcirkeld) duidt zeer waarschijnlijk op een 'Credit'-saldo (vooruitbetalingen of te verrekenen bedragen). * **Opvallende posten:** * **Wehrmacht:** De Duitse bezettingsmacht staat op de lijst voor een substantieel bedrag van ƒ 519,54. * **Cr. Contr. Dienst:** De Crisis Controle Dienst, belast met de handhaving van prijs- en distributievoorschriften tijdens de oorlog. * **Grote debiteuren:** A.J. de Graaf is met ƒ 1350,33 de grootste schuldenaar. * **Correcties:** De naam "M. Tabak" is handmatig doorgehaald en vervangen door "P.G. Tabak" in de regel eronder.

Financieel overzicht (debiteurenlijst).

* **Doel:** Het document is een financiële verantwoording van openstaande posten (debiteuren) van het koelhuis van de Centrale Markt in Amsterdam per het einde van het eerste kwartaal in 1941. * **Structuur:** De lijst is opgebouwd uit een transportbedrag (overdracht van een vorige pagina), gevolgd door specifieke posten van individuen en bedrijven. * **Boekhoudkundige verwerking:** Er is een duidelijk onderscheid gemaakt tussen debet- en creditposten. De creditposten (gemarkeerd met "CR.") zijn omcirkeld en apart opgeteld (totaal f 5,15). Dit bedrag is vervolgens in mindering gebracht op het brutototaal (f 6531,36) om tot het definitieve saldo van f 6526,21 te komen. * **Rekenfouten/Correcties:** De linker kolom fungeert als een soort controle-optelling (met subtotalen) van alle losse bedragen in de middelste en rechter kolom.

Saldi-staat (overzicht van openstaande posten/debiteuren).

Dit document is een financiële administratie van het koelhuis van de Centrale Markt in Amsterdam, gedateerd bijna een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Het overzicht toont de openstaande saldi van diverse handelaren en instanties. Enkele opvallende zaken: 1. **Grootte van de schulden:** De grootste debiteuren zijn N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (ƒ 3437.23) en N.V. A.J. de Graaf (ƒ 1383.39), wat wijst op grote groothandelsactiviteiten. 2. **Creditposten (CR.):** Verschillende namen hebben een klein creditsaldo (teveel betaald of retour), wat met blauwe inkt is geaccentueerd. 3. **Aanwezigheid Wehrmacht:** De Duitse Wehrmacht staat genoteerd als debiteur voor een aanzienlijk bedrag van ƒ 595.57, wat aantoont dat de bezetter direct gebruikmaakte van de faciliteiten van de Centrale Markt voor de opslag en levering van levensmiddelen. 4. **Joodse namen:** In de lijst komen veel namen voor die historisch geassocieerd worden met de Joodse handelsgemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Hakker, Mok, Moffie, Polak, Stodel, Velmans). In maart 1941 waren veel van deze handelaren nog actief, hoewel de anti-Joodse maatregelen van de bezetter reeds in volle gang waren.

Zakelijke correspondentie (getypte brief op officieel briefpapier).

De brief is een formele klacht van N.V. Walg's Fruithandel gericht aan het gemeentelijk Marktwezen van Amsterdam. De kern van de klacht betreft een ongedierteprobleem in hun gehuurde opslagruimte (Pakhuis No. 7 aan Pier B) op de Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat). De schrijver klaagt dat muizengaten in het gebouw leiden tot aanzienlijke schade aan kwetsbaar "zacht fruit" zoals druiven en perziken. Uit de tekst blijkt frustratie over de trage gang van zaken: er is al een maand eerder melding gemaakt en er is herhaaldelijk aangedrongen op reparatie, maar actie is tot dan toe uitgebleven. De toon is zakelijk en dwingend, waarbij de nadruk ligt op de geleden en voortdurende financiële schade.

Ambtelijke correspondentie (brief)

* **Inhoud:** Het schrijven betreft de administratieve afhandeling van een huurcontract voor een pakhuisruimte (sectie B 7) op de Centrale Markt. De directeur van de markt stuurt twee exemplaren van het contract naar de Wethouder van Levensmiddelen met het verzoek om de handtekening van de burgemeester te faciliteren. * **Sleutelfiguren:** * **N. Walg:** De huurder. Dit verwijst zeer waarschijnlijk naar Nathan Walg, een bekende Joodse aardappelhandelaar die destijds op de Amsterdamse markt actief was. * **Burgemeester:** In augustus 1941 was Edward Voûte de (door de bezetter aangestelde) burgemeester van Amsterdam. * **Administratieve proces:** De brief toont de hiërarchische weg van contracten binnen de gemeentelijke organisatie: van de directie van de markt via de wethouder naar de burgemeester voor de definitieve bekrachtiging.

Getypte ambtelijke brief.

Dit document is een formele ambtelijke correspondentie betreffende de verhuur van vastgoed op de Centrale Markt te Amsterdam. De directeur verzoekt de wethouder om bemiddeling bij de burgemeester voor het laten ondertekenen van een huurcontract. Opvallende elementen: * **Huurder:** Het contract staat op naam van N. Walg. * **Locatie:** Pakhuisafdeling no. B 7 op de Centrale Markt. * **Procedure:** De burgemeester moet het contract tekenen, waarna het teruggestuurd moet worden naar de directeur voor de definitieve registratie. * **Tijdsbeeld:** Het gebruik van de 'y' in plaats van 'ij' (bylage, my, dezerzyds) was in ambtelijke stukken destijds nog gebruikelijk, hoewel de spelling-Marchant (1934) de 'ij' al voorschreef.

Financieel overzicht (debiteurenlijst).

Dit document is een boekhoudkundige lijst van openstaande schulden (debiteuren) aan het koelhuis van de Centrale Markthallen in Amsterdam, midden in de Tweede Wereldoorlog. De bedragen zijn genoteerd in guldens. De afkorting **"CR."** achter diverse namen duidt waarschijnlijk op een credit-saldo (vooruitbetalingen of verrekeningen), wat gebruikelijk is in dergelijke grootboekoverzichten. Opvallend aan de lijst zijn de diverse soorten debiteuren: * **Overheidsinstanties:** "C. Dienst v. Levensmiddelen" en "C. Voedselvoorz." (Centrale Voedselvoorziening). * **Zorginstellingen:** Binnengasthuis en Westergasthuis. * **Commerciële bedrijven:** Bekende namen zoals **Coca Cola** (slechts 27 cent schuld) en fruitteeltbedrijf "Olmenhorst". * **Duitse bezettingsmacht:** Zeer significant zijn de posten **"Lufthanza Laz."** (Lufthansa Lazarett, een Duits militair hospitaal) en **"Wehrm. Verpfl. Hauptamt"** (Wehrmacht Verpflegungshauptamt, het hoofdkantoor voor de bevoorrading van het Duitse leger). De Wehrmacht is met 307,08 gulden een van de grotere debiteuren op de lijst.

Getypte financiële lijst (debiteurenoverzicht).

Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis verbonden aan de Centrale Markthallen in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De bedragen zijn genoteerd in Nederlandse guldens (f.). De afkorting "Cr." achter bepaalde bedragen duidt op een creditsaldo, wat betekent dat deze partijen nog geld tegoed hadden of vooruitbetaald hadden. De lijst bevat een diverse groep debiteuren: * **Overheidsinstanties:** "Centr. Dienst v. Levensm." (Centrale Dienst voor Levensmiddelen) en "Centr. Voeds. Voorz." (Centrale Voedselvoorziening) waren instanties belast met de distributie en rantsoenering tijdens de bezetting. * **Zorginstellingen:** "Binnengasthuis" en "W. Gasthuis" (Wilhelmina Gasthuis). * **Duitse bezettingsmacht:** Zeer opvallend zijn de posten "Lufthansa Lazaret" (een militair hospitaal van de Duitse luchtmacht) en "Wehrm. Verpfl. Haupt." (Wehrmacht Verpflegung Hauptamt), het hoofdkantoor voor de voedselvoorziening van het Duitse leger. De Wehrmacht is met f. 308,52 een van de grootste debiteuren op de lijst. * **Bedrijven en particulieren:** Bekende namen zoals Coca Cola staan naast lokale handelaren en firma's (bijv. Meyer Mok & Co, Gebr. Kooy).

Administratieve lijst van Joodse grossiers met gegevens over hun gehuurde objecten en toegewezen bewindvoerders.

Dit document is een administratieve neerslag van de **arisering** (het ontnemen van Joods bezit) van de Amsterdamse markthandel tijdens de Duitse bezetting. 1. **Doel van de lijst:** Het document dient om het overzicht te behouden over Joodse ondernemers die faciliteiten (pakhuizen, nissen en standplaatsen) huurden van de gemeente Amsterdam. De focus ligt op de aanwijzing van een *Verwalter* (bewindvoerder) of *Treuhänder-liquidateur*. 2. **Rol van de bewindvoerders:** Deze personen of instanties (zoals de beruchte *Omnia Treuhandgesellschaft*) werden aangesteld om de Joodse bedrijven over te nemen of te liquideren. In de laatste kolom is bij diverse namen expliciet vermeld: "met opdracht tot liquidatie". 3. **Administratieve controle:** De lijst toont hoe de gemeente (Afdeling Marktwezen) nauw samenwerkte met de bezetter om Joodse economische invloed uit te wissen. De handgeschreven wijzigingen (zoals bij M. v. Loggem) wijzen erop dat dit een werkdocument was dat actueel gehouden werd tijdens het proces van onteigening. 4. **Typologie objecten:** De gehuurde objecten variëren van grote pakhuizen (gecodeerd met letters als A, B, E) tot specifieke plaatsen in de markthallen ("Hal" followed by a number).

Zakelijke correspondentie (brief).

* **Inhoud:** De firma F.J. Beugel & Zn's reageert op een verzoek van de Directie van het Marktwezen. De schrijver verklaart geen tegoeden te beheren voor A. van Velzen en de heren Cosman. Wat betreft de firma's Walg en D. Appelboom, erkent Beugel dat er schulden zijn die voldaan zullen worden zodra de liquidatie van die bedrijven is afgerond. * **Administratieve sporen:** Het document bevat diverse administratieve aantekeningen die duiden op verwerking door de ontvangende instantie. Er staan vinkjes bij de namen van Walg en Appelboom. De handgeschreven bedragen (108.34, 41.61 en 66.67) boven deze namen refereren waarschijnlijk aan de exacte guldensbedragen van de uitstaande schulden. De aantekening "aanget. 4/10-'42" wijst op een registratie of verwerking op 4 oktober 1942. * **Bedrijfsvoering:** Het briefpapier toont een gevestigde fruithandel gevestigd in de Centrale Markthallen in Amsterdam, met uitgebreide bereikbaarheid (meerdere telefoonnummers voor na sluitingstijd).

Administratieve lijst/bijlage bij een ambtelijke brief.

Het document is een overzicht van de administratieve afhandeling van marktzaken tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De lijst bevat namen van grossiers die actief waren op de Amsterdamse markten (vermoedelijk de Centrale Markthallen). Kenmerkend zijn de volgende aspecten: 1. **Joodse ondernemers:** De namen op de lijst (zoals Meentz, Blik, Walg, Krant, Cosman, Moffie, Schelvis, Posener) wijzen erop dat dit nagenoeg allemaal Joodse ondernemers zijn. 2. **Treuhänder:** Dit is de meest kritieke kolom. Een *Treuhänder* was een door de Duitse bezetter aangestelde beheerder die de leiding van Joodse bedrijven overnam in het kader van de "arisering". Het doel was om Joodse eigenaren uit hun bedrijf te zetten en de bezittingen uiteindelijk te onteigenen of te liquideren. 3. **Huurcontracten:** De meeste contracten lopen af op 31-12-1942, wat aangeeft dat de gemeente Amsterdam op dat moment de administratie van deze "onder beheer gestelde" zaken nauwgezet bijhield.

# Salomon Walg 28 Augs. 1903 A'dam. Van Ostadestr. 370 II. Z. A 35 No. 614213 Erk. K 1845 [Kantlijn links: #. Kantlijn rechts: v (rood), omcirkeld: gr.]

# TRANSCRIPTIE Nº 103/68/1 M. 1942 $^{22}/_{7}$ WelEd. Heer Ondergeteekende S Walg Hakker verzoekt zich op haar plaats op de markt Gaaspstraat te mogen laten assis- teren door haar zoon Michel Walg, geb. 1 April 1925. Hoogachtend S Walg-Hakker

# TRANSCRIPTIE Gebr. J. & S. Beugel. Centrale Markt H. 7-9 M. Walg pakhuis B 7. f 100.34 v- huur mei D. Appelboom . E 3 . 66.67 v- " " A. Velsen . E 6 . 66.67 v- " " A. Cosman plaats Hal 28. 41.67 v- plaatsgeld mei W. Cosman . buitengr 10 25 - v- " " M. Walg Sn . Hal 43 41.67 v- " " ~~Gbr J. Beugel ...................~~

# TRANSCRIPTIE afz. G. v. d. Wal 3^e Oosterparkstraat 118 belet A’dam (O)

# TRANSCRIPTIE | Hal | Naam | | :--- | :--- | | Nis | | | 2 | N.de Rooy | | 3 | N.V.v.h. Gebr. Docter | | | | | Veilingen | N.V. Nederlandsche Veiling van Land- | | | en Tuinbouwproducten "Amsterdam". |