Archief 745
Inventaris 745-293
Pagina 112
Dossier 83
Jaar 1939
Stadsarchief

Archiefdocument

7 september 1939 (de '9' achter de datum verwijst naar het jaartal, gezien de referentie naar de ingetreden oorlogsomstandigheden). Van: Een niet bij naam genoemde directeur (waarschijnlijk van een gemeentelijke dienst of adviserend orgaan).

Origineel

7 september 1939 (de '9' achter de datum verwijst naar het jaartal, gezien de referentie naar de ingetreden oorlogsomstandigheden). Een niet bij naam genoemde directeur (waarschijnlijk van een gemeentelijke dienst of adviserend orgaan). 2 7 September 9.
55/3/8 den Heer Wethouder voor de
Amsterdam. Levensmiddelen,

    Bij de vorenvermelde argumenten, die door de directie

der meergenoemde N.V. tot staving van haar standpunt werden aange-
voerd, verzuimde zij nog één te noemen, waarop haar dezerzijds niet
is gewezen, doch dat ik van genoegzaam belang acht, om het U mede
te deelen. Bij de redeneering, waarbij wordt uitgegaan van de
cijfers van 1938, die, bij een pachtsom van ƒ 20.000,- een winst
van ƒ 2.500,- zouden aangeven, is verzuimd rekening te houden met
het feit, dat de door "Marcanti" gestorte waarborgsom van ƒ 6.875,-
aan de Gemeente vervalt. Het verliescijfer over de afgeloopen vijf
jaren der exploitatie moet derhalve met vorenstaand bedrag worden
vergroot, respectievelijk moet dit bedrag in de komende vijf jaren
worden afgeschreven, hetgeen neerkomt op een last van rond ƒ 1.400,-
per jaar. Dit is mijns inziens een krachtig argument te meer,
waarom aanvaarding van een pachtsom van ƒ 25.000,- in de laatste
3 jaren der te sluiten overeenkomst, op grond van de thans bekend
zijnde cijfers, voor "Marcanti" niet wel mogelijk lijkt.
De directie dezer N.V. verkeert echter in de noodzake-
lijkheid, dat zij in elk geval tot een nieuw contract met de Ge-
meente moet komen, omdat alleen dan de achterstallige pacht over
de afgeloopen contractsperiode wordt kwijtgescholden.
Teneinde zoover mogelijk aan de wenschen der Gemeente
tegemoet te komen, heeft "Marcanti" mij thans bericht, dat zij,
hoewel ongaarne, heeft besloten, haar aanbod te verhoogen en dat
zij bereid is om voor de vijf jaren der te sluiten overeenkomst,
in plaats van ƒ 22.500,-, een pachtsom van ƒ 23.000,- 's jaars te
betalen.
Ik ben ervan overtuigd, dat dit inderdaad het maximum is,
dat in redelijkheid van "Marcanti" kan worden verlangd, terwijl
het vaststaat, dat geen enkele andere serieuse gegadigde een derge-
lijk bedrag zou kunnen bieden. Ik heb mitsdien de eer U te advi-
seeren, dit voorstel te aanvaarden.
Een verbetering van den economischen toestand, die een
belangrijken invloed ten goede op de zaken van "Marcanti" zou
hebben, welke verbetering aan het slot van het in den aanhef be-
doelde accountants-rapport nog mogelijk wordt geacht, is, bij de
na het schrijven van dat rapport ingetreden oorlogsomstandigheden,
ongetwijfeld in jaren niet te verwachten.

                                   De Directeur, *   **Kern van het geschil:** Er vindt een heronderhandeling plaats over de pachtsom voor "Marcanti" (N.V. Exploitatie Maatschappij Marcanti). De Gemeente Amsterdam wilde een pachtsom van ƒ 25.000,- voor de laatste drie jaar van het contract, maar Marcanti acht dit financieel onhaalbaar.
  • Financieel argument: De schrijver wijst op een over het hoofd gezien detail: een waarborgsom van ƒ 6.875,- die aan de gemeente vervalt. Dit bedrag moet als verlies worden beschouwd en over vijf jaar worden afgeschreven (ƒ 1.400,- per jaar), wat de winstgevendheid van de exploitatie verder onder druk zet.
  • De dwangpositie: De directie van Marcanti zit in een lastige parket; ze moeten een nieuw contract tekenen, omdat dit de enige manier is om kwijtschelding te krijgen van hun achterstallige pachtschulden.
  • Het compromis: Marcanti verhoogt het aanbod van ƒ 22.500,- naar ƒ 23.000,- per jaar. De schrijver adviseert de wethouder om dit te accepteren, omdat er waarschijnlijk geen andere partijen zijn die meer willen bieden.
  • Oorlogsomstandigheden: Het meest opvallende element is de slotzin. De optimistische economische verwachtingen uit een eerder accountantsrapport worden volledig tenietgedaan door de "ingetreden oorlogsomstandigheden". Dit document is geschreven op 7 september 1939, slechts zes dagen na de Duitse inval in Polen, wat het begin van de Tweede Wereldoorlog markeerde. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was en nog niet bezet, waren de economische gevolgen en de onzekerheid direct voelbaar.

"Marcanti" was een bekend uitgaans- en evenementencentrum aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam, vlakbij de Centrale Markthallen. Gezien de betrokkenheid van de Wethouder voor de Levensmiddelen, had de pachtovereenkomst waarschijnlijk een sterke link met de logistiek of de marktfunctie van de omliggende gebieden, die cruciaal werden voor de voedselvoorziening in oorlogstijd. De brief illustreert hoe de overheid en het bedrijfsleven direct na het uitbreken van de vijandelijkheden in Europa hun financiële verwachtingen en contracten moesten bijstellen.

Samenvatting

  • Kern van het geschil: Er vindt een heronderhandeling plaats over de pachtsom voor "Marcanti" (N.V. Exploitatie Maatschappij Marcanti). De Gemeente Amsterdam wilde een pachtsom van ƒ 25.000,- voor de laatste drie jaar van het contract, maar Marcanti acht dit financieel onhaalbaar.
  • Financieel argument: De schrijver wijst op een over het hoofd gezien detail: een waarborgsom van ƒ 6.875,- die aan de gemeente vervalt. Dit bedrag moet als verlies worden beschouwd en over vijf jaar worden afgeschreven (ƒ 1.400,- per jaar), wat de winstgevendheid van de exploitatie verder onder druk zet.
  • De dwangpositie: De directie van Marcanti zit in een lastige parket; ze moeten een nieuw contract tekenen, omdat dit de enige manier is om kwijtschelding te krijgen van hun achterstallige pachtschulden.
  • Het compromis: Marcanti verhoogt het aanbod van ƒ 22.500,- naar ƒ 23.000,- per jaar. De schrijver adviseert de wethouder om dit te accepteren, omdat er waarschijnlijk geen andere partijen zijn die meer willen bieden.
  • Oorlogsomstandigheden: Het meest opvallende element is de slotzin. De optimistische economische verwachtingen uit een eerder accountantsrapport worden volledig tenietgedaan door de "ingetreden oorlogsomstandigheden".

Historische Context

Dit document is geschreven op 7 september 1939, slechts zes dagen na de Duitse inval in Polen, wat het begin van de Tweede Wereldoorlog markeerde. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was en nog niet bezet, waren de economische gevolgen en de onzekerheid direct voelbaar.

"Marcanti" was een bekend uitgaans- en evenementencentrum aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam, vlakbij de Centrale Markthallen. Gezien de betrokkenheid van de Wethouder voor de Levensmiddelen, had de pachtovereenkomst waarschijnlijk een sterke link met de logistiek of de marktfunctie van de omliggende gebieden, die cruciaal werden voor de voedselvoorziening in oorlogstijd. De brief illustreert hoe de overheid en het bedrijfsleven direct na het uitbreken van de vijandelijkheden in Europa hun financiële verwachtingen en contracten moesten bijstellen.

Locaties

Amsterdam.

Gerelateerde Documenten 6