Ambtelijke brief/nota (waarschijnlijk een doorslag of concept). 18 april 1939. 85/47/3 M.
1

extra

D/G.

18 April 1939.

Aanvulling Reglement op de
Markten met een voorschrift
inzake het plaatsen van kramen.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Nu sedert enkele maanden de Algemeene Politie Ver-
ordening, de Verordening op de heffing van markt-, stand-
plaats- en ventgelden en het Reglement op de Markten zyn
aangevuld met bepalingen betreffende het plaatsen van kramen
vóór en tydens markttyd en de heffing van het zoogenaamde
"kramengeld", blykt in de practyk, - hoewel de regeling in
zyn geheel bevredigend werkt -, dat enkele personen, wien
een vergunning krachtens artikel 344 lid 1 sub b juncto ar-
tikel 5 der Algemeene Politie Verordening is verleend,
trachten de kramenbelasting te ontduiken, door hun materi-
aal, dat zy aan de marktkooplieden plachten te verhuren, aan
dezen in schyn "te verkoopen". Dit geschiedt niet alleen aan
hun eigen klanten, doch ook aan de klanten van andere ver-
huurders; het gevolg hiervan is, dat zy de geheele regeling
in gevaar brengen. Daar de orde en de rust op de markten,
door de practyken van deze enkele verhuurders, ernstig wor-
den verstoord en my op grond van de bestaande bepalingen van
het Reglement op de Markten niet voldoende middelen ten
dienste staan om hieraan paal en perk te stellen, meen ik U
te moeten voorstellen dienaangaande het Reglement op de
Markten aan te vullen, zooals ik hieronder zal aangeven.

Teneinde U een goed inzicht in het hierboven ge-
schetste euvel te geven, laat ik hieronder de feiten volgen,
die ertoe hebben geleid, dat de onderhavige bepalingen zyn
ingevoerd. * Taalgebruik: Het document is geschreven in de destijds gangbare ambtelijke spelling (de spelling-Marchant), herkenbaar aan woorden als zyn (zijn), practyk (praktijk), tydens (tijdens) en zooals (zoals). De toon is formeel en juridisch-administratief.
* Kernproblematiek: De brief beschrijft een specifiek probleem van belastingontduiking op de markt. Sinds de invoering van het "kramengeld" (een belasting op het plaatsen van marktkramen), proberen verhuurders van marktkramen deze belasting te ontduiken door hun kramen "in schijn" te verkopen aan de marktkooplieden. Hierdoor vallen ze buiten de regels voor verhuur.
* Handhaving: De schrijver (vermoedelijk een ambtenaar of marktdirecteur) stelt dat de huidige regelgeving niet volstaat om deze "schijnverkoop" aan te pakken en dat dit de orde op de markt verstoort. Hij stelt daarom een wijziging van het Reglement op de Markten voor. Dit document stamt uit april 1939, een periode van economische spanning en de dreiging van de Tweede Wereldoorlog. In Nederland was de distributie van levensmiddelen een cruciale taak van het gemeentebestuur. De "Wethouder voor de Levensmiddelen" hield toezicht op de markten, die essentieel waren voor de voedselvoorziening van de burgerbevolking.

De brief illustreert de constante strijd tussen de overheid, die via verordeningen (zoals de Algemeene Politie Verordening) grip wilde houden op economische activiteiten en belastinginkomsten, en ondernemers die mazen in de wet zochten om kosten te besparen. Het feit dat dit onderwerp direct bij de wethouder werd aangekaart, geeft aan dat het handhaven van marktordening en eerlijke concurrentie (omdat ook klanten van andere verhuurders werden benaderd) hoog op de agenda stond.