Handgeschreven brief (verzoekschrift). 21 april 1941. E. Wijnberg, Kinkerstraat 204 II, Amsterdam. Directeur der Marktwezen, Amsterdam. Nº 33/26/1 M. 1941 22/4

Amsterdam 21 Apr. 41.

Aan den Dir der Marktwezen

M. H.

Ik ontving den vorige week een aanzegging om mijn plaats op de Westermarkt geregeld te bezetten.
Ik kan U mededeelen, dat ik op het ogenblik daarvoor geen geschikte handel voor heb, daar het ongeregelde geheel is uitgesloten.
Ik zou zeer gaarne de plaats willen behouden, en door betalen daarvan. Zoudt U daarvoor toestemming willen verleenen.

Hoogachtend.
E. Wijnberg.
Kinkerstr 204 II
A. dam In deze brief reageert E. Wijnberg op een sommatie van de Dienst der Marktwezen om zijn vaste standplaats op de Westermarkt in Amsterdam weer "geregeld" (constant) te gaan bezetten. Wijnberg voert aan dat hij op dat moment geen goederen heeft die geschikt zijn voor de verkoop, mede doordat de "ongeregelde" handel (vrije inkoop/aanvoer) door de oorlogsomstandigheden en regelgeving vrijwel onmogelijk is geworden.

De schrijver doet een handreiking: hij wil de standplaats niet opgeven en is bereid de verschuldigde marktgeld-gelden door te betalen, ook al kan hij er feitelijk niet staan met handel. Hij verzoekt om officiële toestemming voor deze constructie om zijn rechten op de plek te behouden. De brief dateert van april 1941, bijna een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De context is tweeledig:

1. Schaarsche en distributie: Door de oorlog was de aanvoer van goederen strikt gereguleerd. Marktkooplieden die afhankelijk waren van vrije handel ("ongeregelde handel") kwamen in de problemen omdat veel producten op de bon gingen of simpelweg niet meer beschikbaar waren.
2. Antijoodse maatregelen: De naam Wijnberg is een veelvoorkomende Joodse achternaam in Amsterdam. In deze periode van 1941 nam de druk op Joodse marktkooplieden drastisch toe. In de maanden na deze brief (september 1941) zouden Joodse kooplieden volledig van de reguliere markten (zoals de Westermarkt) worden verbannen en gedwongen worden naar speciaal aangewezen "Joodsche markten". Dit verzoek kan dus worden gezien als een wanhopige poging om een legale status en een bron van toekomstig inkomen te behouden in een tijd van toenemende uitsluiting en economische nood. E. Wijnberg H. Marktwezen