Concept-brief/ambtelijke nota. Vermoedelijk oktober 1945 (gebaseerd op het rode stempel "27/10/45"). Waarschijnlijk de Directie van de Centrale Markt (ondergetekende(n)). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen. (Handgeschreven linksboven:)
toelating als grossier
doss. C.M.
zie C. Esveld

(Rood stempel:)
27/10/45

CONCEPT.

Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen.

Door den Heer C.Esveld Jr is in den aanvang van dezen zomer een verzoek gedaan tot het kunnen huren van een pakhuis of een open plaats op de Centrale Markt om zich als grossier hier ter stede te kunnen vestigen. Na onderzoek van de aanvrage heb ik gemeend het verzoek van de hand te moeten wijzen.

De Heer Esveld Jr. heeft met dit besluit blijkbaar/geen genoegen kunnen nemen en heeft de hulp van het advocatenkantoor van ~~Mr. Vos te Bennekom (Gld)~~ (handgeschreven vervanging:) Mrs Van der Deure & Oro ingeroepen, van welke zijde bij mij de betreffende zaak opnieuw aanhangig is gemaakt. Een /hernieuwd onderzoek van deze aanvrage heeft eerste ondergetekende niet op zijn aanvankelijk besluit kunnen doen terugkomen. Het is bekend, dat de heer Esveld Jr. dezer dagen door U over dezelfde aangelegenheid is ontvangen. Hieronder moge nu over deze zaak een uiteenzetting van ondergetekenden volgen en de conclusies.

De aanvrage dient vanuit twee gezichtspunten te worden bezien. Er zijn namelijk de zuiver zakelijke gegevens te beoordelen en de omstandigheden, waarin de aanvrager zakelijk en persoonlijk verkeert.

Esveld Jr. is in het bezit van een erkenning als groothandelaar van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale en dat hij (handgeschreven tussenvoeging:) thans via commissionnairs goederen krijgt van de veilingen te Aalsmeer, Loosduinen, Zwaag en sinds kort van Zwolle. Naar beweren van zijn raadsman bedraagt zijn inkoop wekelijks f. 1000,-.

Voorts valt vast te stellen, dat Esveld Jr. voorheen een groente- en fruitzaak winkel heeft gehad en op de dagmarkt stond. Deze kleinhandelszaak heeft hij opgegeven. (Handgeschreven doorgehaalde toevoeging:) De laatste jaren staat Esveld Jr. hij heeft ook een erkenning als kleinhandelaar op de dagmarkt.

Wat de persoonlijke kant van de zaak betreft, moet medegedeeld worden, dat Esveld Jr. niet iemand is, waarop geen aanmerkingen zijn. In de eerste plaats ~~overtreedt hij regelmatig~~ (handgeschreven vervanging:) wordt hij er op het oog van verdacht het voorschrift uit het Reglement op de Centrale Markt (te schenden), waarbij het aan winkeliers verboden is van grossiers buiten de Centrale Markt te koopen, terwijl (handgeschreven tussenvoeging:) door Esveld Jr. geregeld deze leveranciers ~~verzorgd~~ (handgeschreven vervanging:) worden voorzien.

(Handgeschreven aantekeningen links onderaan:)
1 handelaar vrijgesteld v de dagmarkt.
bleek wettig in de hand (...)
Trouw overheid

--- * Kernconflict: C. Esveld Jr. wil een officiële plek als grossier (groothandelaar) op de Centrale Markt. De marktmeester/directie heeft dit geweigerd. Esveld Jr. heeft vervolgens advocaten ingeschakeld en is zelfs direct naar de wethouder gestapt om de weigering aan te vechten.
* Juridische/Zakelijke status: De aanvrager heeft wel de benodigde papieren (erkenning van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale) en een substantiële omzet (1000 gulden per week), maar dit is voor de marktdirectie onvoldoende reden om hem een fysieke plek toe te wijzen.
* Integriteitskwestie: De weigering lijkt deels gestoeld op "persoonlijke" gronden. Men verdenkt Esveld ervan de regels te omzeilen door te leveren aan winkeliers die eigenlijk alleen op de Centrale Markt mogen inkopen. Dit wijst op een streng gereguleerd systeem waarbij de overheid grip probeert te houden op de voedseldistributie.
* Taalgebruik: Het document is geschreven in een formele, ambtelijke stijl, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw (gebruik van de naamvallen "den", "dezer").

--- * Naoorlogse Schaarste: In oktober 1945 bevond Nederland zich in de wederopbouwfase direct na de Tweede Wereldoorlog. Voedseldistributie was nog strikt gereguleerd via een bonnensysteem en overheidsinstanties (zoals de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale).
* De Centrale Markt: De Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam) was het hart van de voedselvoorziening. Toegang tot deze markt was cruciaal voor handelaren, maar ook streng gecontroleerd om zwarte handel en prijsopdrijving te voorkomen.
* Handhaving: De verdenking dat Esveld Jr. "buiten de markt om" handelde, was in 1945 een ernstige beschuldiging. Het ondermijnde het officiële distributiesysteem dat bedoeld was om schaarse goederen eerlijk te verdelen. De wethouder voor Levensmiddelen had in deze periode een politiek zeer gevoelige en machtige positie.