Archief 745
Inventaris 745-362
Pagina 106
Dossier 55
Jaar 1941
Stadsarchief

Getypte brief (circulaire/formulier) met handgeschreven kanttekeningen.

10 december 1941.

Origineel

Getypte brief (circulaire/formulier) met handgeschreven kanttekeningen. 10 december 1941. [Linksboven, handgeschreven in zwarte inkt:]
59/11/4 M.

[Midden boven, in blauwe hoofdletters met stippellijn onderstreept:]
M A R K T W E Z E N A M S T E R D A M .

[Rechtsboven:]
Amsterdam, 10 December 1941.

[Midden, handgeschreven in blauwe inkt:]
Muronden [?] 17/12-'41.

[Links onder de handgeschreven notitie:]
Den Heer

[Hoofdtekst:]
De Burgemeester van Amsterdam heeft in het feit, dat tuinders sedert 5 Mei jl. tengevolge van de betreffende Regeeringsmaatregelen verplicht zijn hun producten aan te voeren op de op de Centrale Markt gevestigde veiling en van dien datum af dus geen gebruik hebben mogen maken van hun plaats op de Centrale Markt, aanleiding gevonden om aan tuinders, die een verklaring hebben geteekend voor het bezet houden van een plaats gedurende het kalenderjaar 1941 een kwijtschelding te verleenen van ƒ 59.- per plaats op de door hen verschuldigde plaatsgelden en ƒ 6,55 en ƒ 1,31 respectievelijk per entrée-kaart voor patroons en personeel voor de door hen te betalen entréegelden.

Door U was verschuldigd:
wegens plaatsgeld van vóór 1941 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ƒ
wegens plaatsgeld over 1941 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . „
wegens entréegeld over 1941 ƒ 10,- min ƒ 6,55 . . . . . . . . . . . . „ [handgeschreven:] 3,45
-----------------
Totaal . . . . . ƒ

De kwijtschelding van plaatsgeld voor 1941
bedraagt voor U . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ƒ
U betaalde in 1941 aan plaatsgeld . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . „
-----------------
Totaal . . . . . „
-----------------
Door U moet nog betaald worden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ƒ
=========

Ik verzoek U het laatstgenoemde bedrag ten spoedigste ten mijnen kantore Jan van Galenstraat no.14 te voldoen of te doen overschrijven op de rekening no.74 van de Centrale Markt bij het Gemeentelijke Girokantoor.

Het bedrag kan ook voldaan worden door inhouding ten behoeve van mijn dienst op de veilingopbrengsten die de N.V. Nederlandsche Veiling van Land- en Tuinbouwproducten "Amsterdam", alhier, aan U moet uitbetalen.

Indien vóór 1 Januari 1942 geen betaling van U is binnengekomen en op dien datum ook geen tegenbericht van U is ontvangen, neem ik aan, dat U met de laatstgenoemde wijze van verrekening genoegen neemt en zal ik aan de administratie van bovengenoemde veiling verzoeken om op haar eerste betaling aan U na 1 Januari 1942 het bedrag van Uw schuld te mijnen behoeve in mindering te brengen.

Indien U daartoe het verzoek tot mij richt, kan overwogen worden om de inhouding van Uw schuld in twee of vier termijnen te doen geschieden.

De Directeur, Dit document is een administratieve afwikkeling van markttarieven in oorlogstijd. Door nieuwe regelgeving (ingesteld door de bezetter of de gelijkschakeling van overheidsorganen) werden tuinders vanaf 5 mei 1941 verplicht hun waren via de centrale veiling te verkopen in plaats van via hun eigen vaste staanplaatsen op de markt.

Omdat de tuinders wel hadden betaald voor plaatsen die zij door deze dwangmaatregelen niet meer mochten gebruiken, besloot de burgemeester tot een gedeeltelijke restitutie of "kwijtschelding". Opvallend aan dit specifieke exemplaar is dat het een invulformulier betreft waarbij de meeste bedragen open zijn gelaten, behalve een handgeschreven verrekening van het entréegeld (ƒ 3,45). De brief getuigt van de bureaucratische precisie waarmee de gemeente Amsterdam de overgang naar de gecentraliseerde voedselvoorziening tijdens de bezetting reguleerde. In 1941 stond de voedselvoorziening in Nederland onder strikte controle van de Duitse bezetter. De "Centrale Markt" aan de Jan van Galenstraat (het huidige Food Center Amsterdam) speelde hierin een cruciale rol. Om de distributie en prijsvorming te beheersen, werden vrije markten aan banden gelegd en moesten producten via centrale veilingen worden verhandeld.

De brief vermeldt de "N.V. Nederlandsche Veiling van Land- en Tuinbouwproducten 'Amsterdam'". Dit was het orgaan dat de feitelijke handel overnam. De burgemeester van Amsterdam in december 1941 was de pro-Duitse Edward Voûte. De brief illustreert hoe de dagelijkse economische realiteit van kleine ondernemers (tuinders) veranderde door de invoering van de distributiepolitiek en hoe de stedelijke administratie deze overgang financieel faciliteerde.

Samenvatting

Dit document is een administratieve afwikkeling van markttarieven in oorlogstijd. Door nieuwe regelgeving (ingesteld door de bezetter of de gelijkschakeling van overheidsorganen) werden tuinders vanaf 5 mei 1941 verplicht hun waren via de centrale veiling te verkopen in plaats van via hun eigen vaste staanplaatsen op de markt.

Omdat de tuinders wel hadden betaald voor plaatsen die zij door deze dwangmaatregelen niet meer mochten gebruiken, besloot de burgemeester tot een gedeeltelijke restitutie of "kwijtschelding". Opvallend aan dit specifieke exemplaar is dat het een invulformulier betreft waarbij de meeste bedragen open zijn gelaten, behalve een handgeschreven verrekening van het entréegeld (ƒ 3,45). De brief getuigt van de bureaucratische precisie waarmee de gemeente Amsterdam de overgang naar de gecentraliseerde voedselvoorziening tijdens de bezetting reguleerde.

Historische Context

In 1941 stond de voedselvoorziening in Nederland onder strikte controle van de Duitse bezetter. De "Centrale Markt" aan de Jan van Galenstraat (het huidige Food Center Amsterdam) speelde hierin een cruciale rol. Om de distributie en prijsvorming te beheersen, werden vrije markten aan banden gelegd en moesten producten via centrale veilingen worden verhandeld.

De brief vermeldt de "N.V. Nederlandsche Veiling van Land- en Tuinbouwproducten 'Amsterdam'". Dit was het orgaan dat de feitelijke handel overnam. De burgemeester van Amsterdam in december 1941 was de pro-Duitse Edward Voûte. De brief illustreert hoe de dagelijkse economische realiteit van kleine ondernemers (tuinders) veranderde door de invoering van de distributiepolitiek en hoe de stedelijke administratie deze overgang financieel faciliteerde.

Locaties

Amsterdam (Jan van Galenstraat 14).

Gerelateerde Documenten 6