Getypte brief (doorslag) met handgeschreven aantekening. 31 Maart 1942. De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke dienst, gezien de context van de Wethouder). den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier. [Handgeschreven in blauw potlood bovenin:] Extra

VD/HG.

3/2/5 M.
n 2

31 Maart 1942.

Diefstal rijwiel controleur
J.C.H. Helsloot.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r.

Onder terugzending van de met Uw kantbrief d.d. 24 dezer om advies ontvangen stukken No. 289 L.M. 1942 heb ik de eer U naar aanleiding van de op mijn brief van 10 Maart jl. door U gestelde opmerkingen te berichten, dat Helsloot mij hieromtrent het volgende heeft medegedeeld.

1e. dat hij, toen hij van huis ging, nog geen aandrang tot urineeren had, doch dat hij dit onderweg kreeg; hij is woonachtig in de 1e Oosterparkstraat en heeft op het Ferdinand Bolplein van een urinoir gebruik gemaakt.

2e. de urinoir op het Ferdinand Bolplein is een vierkanten betonnen inrichting van waaruit men geen uitzicht naar buiten heeft; bovendien gebeurde een en ander des avonds om 9 uur 30 minuten en het was dien avond buitengewoon donker.

De Directeur, Deze brief is een formeel antwoord van een directeur aan de Wethouder voor de Levensmiddelen in Amsterdam. Het betreft een onderzoek naar de diefstal van de dienstfiets van controleur J.C.H. Helsloot.

De wethouder had blijkbaar vragen gesteld over de omstandigheden van de diefstal. In dit schrijven verdedigt de directeur de controleur door twee punten aan te voeren:
1. Noodzaak: Helsloot moest onderweg plotseling naar het toilet, hoewel dat bij vertrek van huis (1e Oosterparkstraat) nog niet het geval was.
2. Omstandigheden: De diefstal vond plaats terwijl Helsloot in een urinoir op het Ferdinand Bolplein was. De directeur benadrukt dat dit een gesloten betonnen gebouwtje was zonder zicht naar buiten, en dat het op het tijdstip van de diefstal (21:30 uur) extreem donker was, wat verklaart waarom de controleur de diefstal niet kon zien aankomen of voorkomen. Het document dateert uit maart 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De opmerking dat het "buitengewoon donker" was om 21:30 uur is direct gerelateerd aan de verplichte verduistering die door de bezetter was opgelegd om geallieerde piloten de navigatie te bemoeilijken.

Controleurs voor de "Levensmiddelen" waren in die tijd cruciaal voor het handhaven van de distributie en het bonnenstelsel. Een (dienst)fiets was een essentieel en schaars vervoermiddel; diefstal was een groot probleem door de tekorten aan rubber en metalen. Het feit dat er een officiële briefwisseling tussen een directeur en een wethouder aan te pas komt voor de diefstal van één fiets, onderstreept de administratieve nauwkeurigheid en de waarde van het materieel in oorlogstijd. De locatie (Ferdinand Bolplein en 1e Oosterparkstraat) plaatst het incident in Amsterdam-Zuid en Amsterdam-Oost.