Archiefdocument
Origineel
Gerechtelijk schrijven No. 6664
Dossier No. 11815
vdk/V. Deze tuchtbeschikking is een juridisch document waarin een groentenhandelaar uit Nieuwer-Amstel wordt beschuldigd van prijsopdrijving. De kern van de zaak is dat de handelaar schorseneren, wortelen en uien boven de wettelijk vastgestelde maximumprijzen heeft verkocht.
Opmerkelijk is het verweer van de verdachte: hij claimt dat hij de schorseneren zelf te duur heeft ingekocht (voor de prijs van een duurdere, dikkere soort). De inspecteur verwerpt dit argument direct als "oncontroleerbaar" en stelt bovendien dat, zelfs al was het waar, dit hem niet ontslaat van zijn plicht om de vastgestelde consumentenprijs te respecteren. Het document bevat enkel de aanklacht en de overwegingen; de uiteindelijke straf staat op de achterzijde (zoals aangegeven door "z.o.z."). Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de toenemende schaarste aan goederen voerde de bezetter, via de Nederlandse overheidsapparaten, een streng prijsbeheersingsbeleid in. Dit was bedoeld om inflatie te voorkomen en te zorgen dat basisbehoeften betaalbaar bleven voor de bevolking (en indirect om de economie stabiel te houden voor de Duitse oorlogsindustrie).
De 'Inspecteur voor de Prijsbeheersching' was de autoriteit die toezag op de naleving van deze regels. Wie boven de vastgestelde 'stopprijzen' verkocht, pleegde een economisch delict en werd tuchtrechtelijk vervolgd. Dergelijke dossiers geven een goed beeld van de dagelijkse overlevingsstrijd van zowel handelaren (die vaak ook te maken hadden met hoge inkoopprijzen op de zwarte markt) als consumenten in oorlogstijd. J.P.J.W. Bakker Politie