22 september 1941 22/9 1941. Lammers en v Zanten
over mosselen

Combinatie van Lammers,
v. Zanten en Presser (Joon)
Niet meer personen opnemen
in comb. (niet Kool en Slijphorst)
want dan gevaar voor actie
van grossiers (Rooseman en Wijn-
schenk).

Acc. zegt Lammers. Alleen
Lammers en v. Zanten vormen
de combinatie. Voor de rest
nemen ze personeel in dienst
tegen vast loon. Wie dat per-
soneel zal zijn, gaat niemand
iets aan.

Slot brief Heimeriks dd. 15 dezer
niet accoord. Brengt geheele regeling
in gevaar. Eén centraal punt
en dan desnoods bepaling, dat
bepaalde partijen bestemd zijn voor daarin
genoemde vaste afnemers. Anders
knoeierijen. Afrekening over één centraal
punt. * Inhoud: De notitie beschrijft een strategie voor de vorming van een handelscombinatie. Er is een duidelijke wens om de kern klein te houden (alleen Lammers en Van Zanten, met eventueel Presser) om weerstand van gevestigde grossiers te voorkomen.
* Personeelsbeleid: Er wordt expliciet gekozen om extra krachten (zoals Kool en Slijphorst) niet als partners op te nemen, maar als personeel tegen een vast loon. Dit dient om de controle te behouden en pottenkijkers te weren ("gaat niemand iets aan").
* Logistiek en Controle: Een voorstel van Heimeriks wordt afgewezen. De schrijver hamert op een "centraal punt" voor zowel de distributie van partijen aan vaste afnemers als voor de financiële afwikkeling. Dit is essentieel om "knoeierijen" (onregelmatigheden of fraude) te voorkomen.
* Terminologie: "dd. 15 dezer" betekent "van de 15e van deze maand". "Acc." staat waarschijnlijk voor "Akkoord". Dit document stamt uit september 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de handel in levensmiddelen, waaronder mosselen, streng gereguleerd door de Rijksbureaus. Mosselen waren een belangrijk volksvoedsel omdat ze vaak buiten de strengste vleesrantsoenering vielen.

Handelaren vormden vaak "combinaties" om sterker te staan in de toewijzing van quota of om de markt te beheersen. De vrees voor "actie van grossiers" en de nadruk op een "centraal punt" en "vaste afnemers" duidt op de spanningen tussen de vrije handel en de toenemende bureaucratische controle en schaarste in oorlogstijd. De notitie weerspiegelt de zakelijke hardheid en geheimzinnigheid die nodig waren om in deze grijze markt te overleven.