Brief / Verzoekschrift 19 mei 1943 A.J. Bergering, Witte de Withstraat 68 hs., Amsterdam De Heer Directeur van het Marktwezen, Amsterdam No. 53/28/ M. 1943 27/5 [stempel]
Amsterdam, 19 Mei 1943.

[Handgeschreven aantekening rechtsboven: onleesbare paraaf/naam, mogelijk "M. th. Muller"]

Aan den Heer Directeur
v/h Marktwezen.

Ondergeteekende, A.J. Bergering, wonende Witte de With-straat 68 hs., verzoekt beleefd voor het teveel betaalde entreégeld voor de Centrale Markt restitutie te mogen ontvangen. Hy is ongeveer half Februari als besteller by de Posteryën aangesteld en bezoekt zoodoende vanaf dien datum niet meer de Centrale Markt.

Hopende een gunstig antwoord van U te mogen ontvangen verblyft hy

Hoogachtend,
[Handtekening: A.J. Bergering]

Bylage: Toegangskaart Centr. Markt No. 967 en
Betalingsbewys over 1943 No. 3081.

[Handgeschreven ambtelijke aantekening onderaan:]
restitutie f 10.-
af [onleesbaar] f 1.- [dan?]
1.50
2 m. à 25 ct 0.50 [Idem?]

8.50 * Inhoud: De afzender, de heer Bergering, verzoekt om een gedeeltelijke terugbetaling (restitutie) van het jaargeld voor de toegang tot de Centrale Markt in Amsterdam.
* Reden: Hij is sinds medio februari 1943 werkzaam als postbesteller bij de Posterijen. Door deze nieuwe vaste aanstelling heeft hij de markt niet meer bezocht en heeft hij zijn toegangsbewijs niet meer nodig.
* Annotaties: Onderaan de brief is door een ambtenaar een berekening gemaakt. Het oorspronkelijke bedrag was f 10,-. Er is een bedrag van f 1,50 ingehouden (waarschijnlijk voor de reeds verstreken maanden februari t/m mei en administratiekosten), waardoor het restitutiebedrag uitkomt op f 8,50.
* Taalgebruik: Het document hanteert de toen gebruikelijke formele schrijfwijze ("Ondergeteekende", "verblyft hy") en maakt consequent gebruik van de 'y' in plaats van de 'ij' (Posteryën, verblyft, Bylage), wat typerend is voor bepaalde schrijfmachines of administratieve stijlen uit die periode. Dit document stamt uit mei 1943, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De Centrale Markt in Amsterdam (aan de Jan van Galenstraat) was in deze tijd een vitaal knooppunt voor de voedselvoorziening en distributie, die streng gereguleerd was.

De brief illustreert dat ondanks de oorlogsomstandigheden, de gemeentelijke bureaucreatie (het Marktwezen) nauwgezet bleef functioneren. Voor een burger was een bedrag van f 8,50 aanzienlijk; ter vergelijking, het gemiddelde weekloon voor een arbeider lag in die tijd rond de 25 à 30 gulden. De overstap naar de Posterijen (de toenmalige PTT) betekende in oorlogstijd vaak een begeerde positie vanwege de baanzekerheid en de sociale voorzieningen die dit staatsbedrijf bood. A.J. Bergering Marktwezen