Brief op briefpapier van "G. Wedekind / Omnia Treuhandges. M.B.H." 21 januari 1944 G. WEDEKIND
SACHBEARBEITER DER OMNIA TREUHANDGES. M. B. H.

Nº 18/2/1 M. 1944 22/I
733 K476

APELDOORN, 21.Januar 1944
Waltersingel 85 T.29

Aan het Hoofdkantoor van den Dienst van het Marktwezen.
A m s t e r d a m. W.
Jan van Galenstraat 14.

Betr.: Ventvergunningen Joodsche Venters.

Wir senden Ihnen anbei eine Liste mit Namen einer Anzahl jüdischen Hausierer (Venters) in Amsterdam, die wir im Auftrage des Herrn Reichskommissars f.d.bes.niederl.Gebiete - Wirtschaftsprüfstelle zu liquidieren haben.-

Wir bitten Sie auf dieser Liste anzugeben ob die betreffenden Juden bei Ihrem Büro eingetragen waren wegen einer "Ventvergunning" unter Angabe der Nummer dieser Vergünstigungen, sowie ob solche eingezogen worden sind und wenn. Falls noch Eintragungen in Ihren Registern bestehen, bitten wir solche sofort zu streichen. Wir haben bei keinem dieser Hausierer noch Ventvergunningscheine vorgefunden und können solche also nicht zurücksenden.

Im Grundstück Rapenburgerstraat 110-I fanden wir beiflg. Ventvergunning Nr. 05055 Serie 5 Nr.44 Levie van Cleef und senden Ihnen das Büchlein anbei zurück. Wir haben dieses Unternehmen zwar nicht zu liquidieren, haben die Vergunning jedoch aus der völlig ausgeräumten Wohnung mitgenommen, damit wir Ihnen solche zuleiten könnten.-

Es genügt uns also, wenn Sie auf unsre Liste angeben z.B. in der Spalte "Ventvergunning" : E Nr. 05055 (d.h. Eingetragen unter Nr. 05055) und/oder : G 25-8-42 (d.h. Gestrichen am 25.8.42)
Weitere Einzelheiten benötigen wir nicht.-

Für die Mühe sagen wir im Voraus bestens dank und begrüssen Sie
mit Heil Hitler !
DER TREUHÄNDER
OMNIA
Treuhandgesellschaft M.B.H.
i.V. [handtekening]

1 Anlage. Dit document is een administratief bewijsstuk van de systematische economische onteigening en uitsluiting van de Joodse bevolking in Nederland tijdens de bezetting.

Kernpunten:
1. Liquidatie: De Omnia Treuhandgesellschaft handelt hier in opdracht van de Wirtschaftsprüfstelle (onderdeel van het kantoor van de Rijkscommissaris) om de zaken van Joodse straathandelaren ("venters") te liquideren.
2. Bureaucratische controle: De brief vraagt de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen om gegevens uit hun registers te verifiëren en Joodse handelaren direct te schrappen ("sofort zu streichen").
3. Individueel lot: De brief noemt expliciet de naam van Levie van Cleef (wonend aan de Rapenburgerstraat 110-I). De schrijver merkt terloops op dat zijn vergunningsboekje is gevonden in een "volledig ontruimde woning" (völlig ausgeräumten Wohnung). Dit is een eufemisme voor het feit dat de bewoner gedeporteerd was en zijn bezittingen waren geroofd (de zogenaamde "Hausratserfassung" door de Puls-ploegen).
4. Efficiëntie: Er wordt een codesysteem voorgesteld (E voor 'Eingetragen', G voor 'Gestrichen') om de administratieve verwerking te versnellen. Omnia Treuhandgesellschaft:
Dit was een door de nazi's gecontroleerde organisatie die gespecialiseerd was in de 'arisering' en liquidatie van Joodse bedrijven in Nederland. Het hoofdkantoor zat in Den Haag, maar er waren diverse regionale afdelingen (zoals hier in Apeldoorn).

De Joodse Venters:
Voor veel Joodse Amsterdammers was de straathandel (markt, venten met groenten of textiel) een belangrijke bron van inkomsten. Door het intrekken van de "Ventvergunningen" werden zij direct in hun levensonderhoud getroffen, nog voordat de fysieke deportaties begonnen.

Historische waarde:
Het document illustreert de nauwe samenwerking die werd geëist van Nederlandse gemeentelijke instanties (zoals de Dienst van het Marktwezen) door Duitse instanties. De zakelijke, bijna banale toon van de brief contrasteert scherp met de tragische realiteit van de "leeggeruimde woningen" en de vernietiging van de Joodse gemeenschap die op de achtergrond plaatsvond.