Gedrukt formulier met handgeschreven invullingen (dagrapport).
Origineel
Gedrukt formulier met handgeschreven invullingen (dagrapport). 30 april 1920. Opm: Handgeschreven tekst is schuingedrukt weergegeven. Doorgestreepte of overschreven tekst is zo goed mogelijk weergegeven.
Maand dorgie(?) April
DAGRAPPORT VAN DE AARDAPPELENMARKT,
aangevoerd aan de groentemarkt.
| Soort | AANVOER H.L. | PRIJZEN PER H.L. f ... à f ... | PLAATS VAN HERKOMST |
|---|---|---|---|
| Andijker muizen, groot . . . | |||
| " " klein . . . | |||
| " blauwen . . . | |||
| Drentsche ~~bonten~~ de Wet's . . | 80 | 3.25 „ 3.80 | Drente |
| Drentsche eigenheimers . . . | 40 | 3.25 „ 3.70 | " |
| ~~Flakkeesche~~ red star . . . | 320 | 3.42⁵ „ 3.82⁵ | " |
| Friesche ~~muizen~~ bravo's . . . | 900 | 7.97⁵ „ 8.45 | Friesland |
| " blauwen . . . | 100 | 7.50 „ 8.25 | " |
| " borgers . . . | 9538 | 6.71 „ 7.20 | " |
| " bonten . . . | 30 | 8.- „ 9.- | " |
| " red star . . . | 3643 | 5.07 „ 6.25 | " |
| Geldersche blauwen . . . | |||
| " bravo's . . . | |||
| " red star . . . | |||
| Hillegommer eigenheimers . | |||
| Langendijker muizen . . . . | |||
| Rijper Limburgsche industrie | 3960 | 4.- „ 4.20 | Limburg |
| Schoolmeesters . . . . . | |||
| Groninger ~~Spuische~~ eigenheimers (klei) | 300 | 5.50 „ 6.37⁵ | Groningen |
| " bravo's de Wet's . . | 360 | 4.07⁵ „ 6.- | " |
| " pooters . . . . . | |||
| Westlandsche muizen . . . | |||
| " ronden . . . | |||
| IJpolder muizen . . . . . . | |||
| " borgers . . . . . | |||
| Zeeuwsche blauwen . . . . | 740 | 10.45 „ 10.84 | Zeeland |
| " bonten . . . . . | 1700 | 10.40 „ 11.10 | " |
| " eigenheimers . . . | 1880 | 6.54 „ 7.08 | " |
| " blauwe eigenheimers | 1090 | 7.61 „ 11.90 | " |
| " bravo's . . . . . | 1345 | 8.82⁵ „ 9.21 | " |
| " red star . . . . . | 4005 | 5.90 „ 6.25 | " |
| " industrie's . . . . | 1720 | 4.85 „ 5.25 | " |
| " eigenheimer pooters | 550 | 3.87⁵ „ 5.- | " |
| " de Wet's . . . . | 650 | 5.65 „ 6.- | " |
| " blauwen (pooters) | 110 | 4.- „ 5.12⁵ | " |
| Diverse pooters | 322 | 4.- „ 6.- | No-Holland |
| Diverse partijen . . . . . . | 633 | 5.- „ 8.- | 433 „ 200 Malta |
Totaal aanvoer . . . . . ladingen of 33816 H.L.
Regeeringsaardappelen
AMSTERDAM, 30 April 1920
De marktmeester der 3e afdeeling,
(Handtekening: J.P. Werkhoven?) Dit document biedt een gedetailleerd overzicht van de aardappelhandel in Amsterdam op één specifieke dag in 1920. Enkele opvallende punten:
- Variëteit: Er wordt een grote verscheidenheid aan aardappelrassen genoemd, zoals Muizen, Blauwen, Eigenheimers (zeer populair in die tijd), Bravo's, Borgers, Bonten en Red Star. Sommige namen zijn handmatig aangepast, wat wijst op de dynamiek van het aanbod.
- Geografie: De aardappelen komen uit diverse Nederlandse provincies (Drenthe, Friesland, Limburg, Groningen, Zeeland, Noord-Holland). Opvallend is de vermelding van "200 Malta" onderaan, wat duidt op de vroege import van aardappelen uit het buitenland.
- Prijzen en Eenheden: De aanvoer wordt gemeten in Hectoliter (H.L.) en de prijzen zijn in guldens per H.L. De prijzen variëren sterk per ras, van circa 3 gulden tot uitschieters boven de 10 gulden voor Zeeuwse Blauwen en Bonten.
- Volume: De totale dagelijkse aanvoer van 33.816 H.L. is aanzienlijk, wat het belang van de Amsterdamse groentemarkt als centraal distributiepunt onderstreept.
- Administratie: Het gebruik van een voorgedrukt formulier door de "marktmeester der 3e afdeeling" toont de strakke organisatie en controle op de voedselvoorziening en handel aan het begin van de 20e eeuw. In 1920 bevond Nederland zich in de nasleep van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, had de oorlog grote invloed op de voedseldistributie en prijzen. De vermelding "Regeeringsaardappelen" onderaan het formulier (hoewel hier niet ingevuld) herinnert aan de periode van distributie en overheidsbemoeienis met de voedselvoorraad.
De aardappel was (en is) een basisvoedsel in Nederland. Veel van de genoemde rassen, zoals de 'Eigenheimer' (gekweekt in 1893 door de Groningse schoolmeester Geert Veenhuizen), waren in die tijd relatief nieuw en succesvol. De "muizen" verwijzen naar de vroege aardappelen.
De Amsterdamse groentemarkt bevond zich in deze periode aan de Marnixstraat (de Centrale Markthallen bij de Jan van Galenstraat werden pas in 1934 geopend). De marktmeester speelde een cruciale rol in het reguleren van de handel, het waarborgen van de kwaliteit en het vastleggen van de officiële marktprijzen, die als referentie dienden voor handelaren en consumenten in het hele land. H.L. De J.P. Werkhoven