Getypte instructie/omzendbrief (pagina 2). 2.

TAAK DER GEMEENTERADEN EN COLLEGES VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS

A. Volgens artikel 3 lid 1 zijn de gemeenteraden verplicht, bij plaat-
solijke verordening regelen te stellen met betrekking tot:
1. de wijze waarop de afvalstoffen moeten worden bewaard.
Gedacht wordt hier aan de verplichting om de afvalstoffen ge-
scheiden te bewaren (bijv. beenderen apart van etensresten).
2. De wijze, waarop de afvalstoffen moeten worden ter beschikking ge-
steld.
Dienaangaande ware zooveel mogelijk aanpassing te zoeken aan de in
de gemeente bestaande toestanden.
Bepaald zou bijv. kunnen worden, dat de houders van afvallen
op de wijze, welke reeds thans voor het gewone huisvuil geldt, ver-
plicht zijn, die afvallen in afzonderlijk vaatwerk op de trottoirs
te plaatsen.
De gemeenteraden dragen verder zorg, dat bedoelde verordeningen
steeds in overeenstemming zijn met de door den Secretaris-Generaal
van het Departement van Landbouw en Visscherij gegeven aanwijzingen,
en dat de verordeningen alsmede eventueele wijzigingen daarvan ter-
stond na haar vaststelling worden medegedeeld aan den evengenoemden
Secretaris-Generaal.
Burgemeester en wethouders zijn verplicht zorg te dragen, dat de
ter beschikking gestelde afvalstoffen worden ingezameld (artikel 5
sub l). Burgemeester en wethouders kunnen aldus de methode van in-
zamelen kiezen, welke zich het beste aanpast aan de plaatselijke
omstandigheden en de reeds op dit of annex gebied bestaande organi-
satie, zulks met inachtneming van de door of vanwege den Secretaris-
Generaal van het Departement van Landbouw- en Visscherij te geven
aanwijzingen, handhaven.
Met nadruk moge erop worden gewezen, dat het de bedoeling is,
dat bij het organiseeren dezer inzameling de normale handel in af-
valstoffen zooveel mogelijk wordt ingeschakeld.
In gemeenten, waar zich tot dusver schilleboeren en kleine vee-
houders hebben bezig gehouden met het inzamelen van afvalstoffen,
is het gewenscht deze personen in de eerste plaats voor een ver-
gunning in aanmerking te doen komen. Den houders van afvallen moet
de verplichting worden opgelegd, de afvallen alleen ter beschikking
te stellen van die personen of lichamen, welke in het bezit zijn
van een gemeentelijke ophaalvergunning.
In gemeenten, waar tot heden geen of slechts weinig personen
van het inzamelen van genoemde afvallen hun beroep hebben gemaakt,
zal door een algemeenen oproep kunnen worden getracht, gegadigden
voor een ophaalvergunning te vinden, welke personen dan zoo moge-
lijk voor eigen rekening en risico de afvallen zullen moeten in-
zamelen en verkoopen.
Zoo een dergelijke oproep niet het gewenschte resultaat heeft,
zouden werkloozen en steuntrekkenden kunnen worden ingeschakeld,
waarbij dan wellicht door burgemeester en wethouders of het Bur-
gerlijk Armbestuur de garantie zou kunnen worden gegeven, dat, in-
dien de opbrengst der afvalstoffen beneden het tot dan genoten
steunbedrag blijft, een toeslag zal worden uitgekeerd. Dienaangaan-
de plege men zoo noodig overleg met het Departement van Sociale
Zaken.
Voorts moge in dit verband de aandacht worden gevestigd op
oorlogsinvaliden, die voor dit werk mogelijk kunnen worden inge-
schakeld. Dit document beschrijft de administratieve en organisatorische verplichtingen van Nederlandse gemeenten met betrekking tot de inzameling van specifiek afval (voornamelijk keukenafval en beenderen). De kernpunten zijn:
1. Scheiding aan de bron: Burgers moeten etensresten en beenderen apart bewaren.
2. Regulering: Gemeenten moeten verordeningen opstellen die goedgekeurd worden door het Departement van Landbouw en Visscherij.
3. Privaat-publieke samenwerking: Er wordt nadrukkelijk geadviseerd om bestaande "schilleboeren" en kleine veehouders in te schakelen via een vergunningstelsel.
4. Sociale werkverschaffing: Indien er geen private gegadigden zijn, moeten werklozen, steuntrekkenden of oorlogsinvaliden worden ingezet, met een inkomensgarantie vanuit de overheid. Het document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Vanwege de enorme tekorten aan grondstoffen en veevoer was recycling van cruciaal belang. Het Departement van Landbouw en Visscherij stond in deze jaren onder streng toezicht van de bezetter.

De "schilleboer" was een bekend fenomeen in het straatbeeld; zij haalden groenteafval en schillen op om als veevoer (voor varkens) te gebruiken of door te verkopen. De vermelding van "oorlogsinvaliden" en de bemoeienis van het "Burgerlijk Armbestuur" wijst op de sociaaleconomische noodzaak om kwetsbare groepen aan werk te helpen in een tijd van schaarste en rantsoenering. Het scheiden van beenderen was specifiek bedoeld voor de industriële verwerking tot o.a. lijm en vetten.