Getypte brief of rapportage (doorslag), waarschijnlijk onderdeel van een groter dossier betreffende de voedselvoorziening.
Origineel
Getypte brief of rapportage (doorslag), waarschijnlijk onderdeel van een groter dossier betreffende de voedselvoorziening. De Secretaris van het Marktwezen (waarschijnlijk van de Gemeente Amsterdam). -3-
-
Bij dreigend oorlogsgevaar is bovendien te verwachten, dat
een deel der waterwegen, die aanvoerwegen voor aardappelen
zijn, door Defensie zullen worden afgezet. Bovendien zullen
dan schepen, auto's en wagons door Defensie worden gere-
quireerd, weshalve vrij spoedig gebrek te Amsterdam te vree-
zen valt. Juist voor dergelijke buitengewone omstandigheden
is een voorraad van Regeeringsaardappelen wel zeer dienstig.Op grond van het bovenstaande heb ik de eer U beleefd
in overweging te geven, goed te vinden, dat ~~vanwege de~~
onzerzijds aan de Akkerbouw Centrale de vorenstaande argu-
menten worden meegedeeld, het aan de Centrale (de Regeering)
overlatende, of zij die argumenten van genoegzaam belang acht
om de voorraadsvorming hier ter stede voort te zetten.De Secretaris van het Marktwezen, Dit document betreft een ambtelijk advies over de strategische voedselvoorraad in Amsterdam bij een dreigend militair conflict. De kernpunten zijn: -
Logistieke kwetsbaarheid: De secretaris waarschuwt dat de aanvoerlijnen (voornamelijk waterwegen) geblokkeerd kunnen worden door Defensie.
- Vordering van transportmiddelen: Er wordt gevreesd dat de militaire autoriteiten beslag zullen leggen op schepen, vrachtwagens en treinen (vordering/restitutie), waardoor de civiele bevoorrading stilvalt.
- Strategische reserve: Het aanleggen van een voorraad "Regeeringsaardappelen" wordt essentieel geacht om hongersnood in de stad te voorkomen.
- Bestuurlijke procedure: Er wordt voorgesteld om deze argumenten voor te leggen aan de Akkerbouw Centrale (een crisisorgaan) om toestemming te krijgen de voorraadvorming in de stad ("hier ter stede") voort te zetten. Het document dateert zeer waarschijnlijk uit de periode 1938-1939, de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog in Nederland. In deze tijd bereidde de Nederlandse overheid zich voor op een staat van beleg en mogelijke isolatie van de grote steden.
De Akkerbouw Centrale was een van de crisisinstellingen die in de jaren '30 werden opgericht (voortvloeiend uit de Landbouwcrisiswet) om de productie en distributie van landbouwproducten te reguleren. De vrees voor het "vorderen" van vervoersmiddelen was zeer reëel; bij een mobilisatie had het leger voorrang op al het transport. Amsterdam, als dichtbevolkte stad die sterk afhankelijk was van aanvoer van buitenaf, was in dit scenario uiterst kwetsbaar. De "Regeeringsaardappelen" maakten deel uit van de vroege plannen voor de voedselvoorziening in oorlogstijd (Rijksbureau voor de Voedselvoorziening). Gemeente Amsterdam Marktwezen Rijksbureau