Getypte brief/ambtelijk rapport (doorslag). 15 januari 1940 ("x 40"). De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Levensmiddelen of een gerelateerde gemeentelijke instelling). 2 15 Januari x 40
2A/1/1 den Heer Wethouder voor de
Amsterdam. Levensmiddelen,

van Kleinhandelaren zijn bepaald, zijn, op grond van de
geldende groothandelsprijzen, alleszins redelijk; zou de
wijze van berekening zijn gevolgd, die destijds was vastge-
steld in de tusschen Burgemeester en Wethouders en de Federa-
tie van Groot- en Kleinhandelaren gesloten overeenkomst op
grond van het Raadsbesluit d.d. 16 Januari 1924 (no.864),
dan zouden prijzen, die 0,5 cent per kg. (bij verkoop van
10 kg. 1 ct. per kg.) hooger zijn, als maximum-prijzen zijn
bepaald. Het feit, dat thans minimum-prijzen zijn vastge-
steld beteekent geenszins, dat in de practijk voor hoogere
prijzen zal worden verkocht, aangezien de bestaande concur-
rentie tusschen de kleinhandelaren onderling, dit verhindert.
De Nederlandsche Akkerbouw Centrale heeft trou-
wens de verzekering gegeven, dat harerzijds zal worden inge-
grepen, indien zich bij de boven beschreven regeling eenige
voor het algemeen belang schadelijke omstandigheid zou blij-
ken voor te doen; ook opmerkingen van de Gemeente worden
daarbij eventueel gaarne verwacht. Vooralsnog bestaat mijns
inziens in verband met het bovenstaande voor de Gemeente
geen aanleiding om zich in de onderhavige aangelegenheid
te mengen; ik zal echter ten deze diligent blijven en U,
zoodra dit noodig zou zijn, nader rapporteeren.

                                  De Directeur, Dit document betreft een ambtelijk advies aan de Amsterdamse wethouder voor Levensmiddelen over de prijsvorming in de kleinhandel. De kernpunten zijn:

• Prijsrechtvaardigheid: De huidige prijzen worden als redelijk beschouwd op basis van de groothandelstarieven.
• Vergelijking met 1924: De schrijver refereert aan een oude overeenkomst uit 1924. Hij stelt dat de huidige prijzen zelfs lager liggen dan wanneer men die oude berekeningswijze voor maximumprijzen zou toepassen.
• Minimum- vs. Maximumprijzen: Er is een verschuiving van maximum- naar minimumprijzen. De directeur stelt de wethouder gerust: door onderlinge concurrentie zullen de prijzen in de praktijk niet stijgen, ondanks de vastgestelde minima.
• Toezicht: De Nederlandsche Akkerbouw Centrale houdt toezicht en zal ingrijpen bij misstanden.
• Conclusie: De gemeente hoeft op dit moment niet actief in te grijpen in de markt. Het document is gedateerd op 15 januari 1940. Dit is de periode van de 'Snoode Vrede' of 'Phoney War', de maanden vlak voor de Duitse inval in Nederland (mei 1940). Hoewel Nederland nog neutraal was, heerste er door de mobilisatie en de oorlogsomstandigheden in de omringende landen al grote bezorgdheid over de voedselvoorziening en prijsopdrijving.

De Nederlandsche Akkerbouw Centrale (NAC) was een crisisorganisatie die in de jaren '30 was opgericht om de landbouwmarkt te reguleren. De verwijzing naar het Raadsbesluit van 1924 herinnert aan de nasleep van de Eerste Wereldoorlog, toen de gemeente Amsterdam ook intensief betrokken was bij de distributie en betaalbaarheid van voedsel. Het gebruik van de term "diligent" (ijverig/waakzaam) onderstreept de ambtelijke voorzichtigheid in een politiek en economisch gevoelige tijd.