Archief 745
Inventaris 745-306
Pagina 191
Dossier 2A
Jaar 1940
Stadsarchief

Getypte ambtelijke rapportage of brief (kopie of doorslag).

2 Februari [19]x40.

Origineel

Getypte ambtelijke rapportage of brief (kopie of doorslag). 2 Februari [19]x40. 1 2 Februari x40
2A/1/4 den Heer Wethouder voor de
Alhier. Levensmiddelen,

deze aardappelen echter reeds terstond worden afgenomen;
daartoe moeten dan de kuilen worden geopend, waarin deze aard-
appelen zijn bewaard. Dit is mogelijk als het niet strenger
dan 4° vriest. De kosten voor het openen der kuilen zullen
± 1½ cent per kg. bedragen, welke kosten zeer waarschijnlijk
door het Rijk zullen worden gedragen (dit laatste werd offi-
cieus en vertrouwelijk verklaard). De hierbedoelde 2000 ton
aardappelen zullen door de Centrale bij de boeren worden af-
genomen, als de grossiers een daartoe strekkend verzoek bij
haar doen. De tweede ondergetekende zal thans nader overleg
plegen met de grossiers (en wel met hun organisatie, de "Ve
Be Na"), opdat zij zich terzake tijdig tot de Centrale wenden.

De heer Mr. Pool verklaarde, dat in de polders rondom
Amsterdam nog zeer groote hoeveelheden aardappelen zijn opge-
slagen: zelfs indien de aanvoeren uit Zeeland en Friesland
practisch onmogelijk zouden zijn en blijven, dan is in de pol-
ders voldoende voorraad om Amsterdam gedurende ongeveer één
maand van aardappelen te voorzien. In geheel Nederland is een
voorraad aardappelen, die tenminste voldoende is voor 1½ x
het normale gebruik. De officieele inventarisatie der aard-
appelvoorraden zal binnenkort voltooid zijn; de desbetreffende
cijfers zijn evenwel geheim; zij worden ook aan de Gemeente-
besturen niet meegedeeld. Officieel werd ons echter verklaard,
dat geen enkele reden tot ongerustheid bestaat voor de aard-
appelvoorziening van Amsterdam.

Nochtans is de mogelijkheid niet uitgesloten, dat tij-
delijk moeilijkheden in de voorziening zullen optreden, als
de vorst nog lang blijft aanhouden. De gladheid der buiten-
wegen maakt namelijk het vervoer der aardappelen zeer moeilijk;
zij het, dat de Amsterdamsche grossiers tot nu toe nagenoeg
steeds met hun auto's zijn blijven rijden: zij beschikken
over 28 vracht-auto's, die dagelijks elk gemiddeld 2 vrachten
uit de polders aanvoeren. Met betrekking tot de moeilijkheden
door de gladheid der wegen deelde de heer Mr. Pool nog mede,
dat hij van de militaire autoriteiten de toezegging heeft,
(mits hij 3 dagen te voren waarschuwt) te mogen beschikken
over een trein van 20 wagons, teneinde bijvoorbeeld aard- * Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "groote", "officieele", "Amsterdamsche"). Het is geschreven in een zakelijke, ambtelijke stijl die typerend is voor de voedselvoorzieningsbureaus uit die tijd.
* Logistieke uitdagingen: De tekst belicht de kwetsbaarheid van de voedselvoorraad in de winter. Aardappelen die in "kuilen" (onder de grond of onder stro/aarde) bewaard worden, kunnen bij strenge vorst (> 4 graden) niet verplaatst worden omdat ze dan bevriezen en bederven zodra de kuil geopend wordt.
* Organisaties: Er wordt gesproken over "de Centrale" (vermoedelijk het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd) en de "Ve Be Na" (Vereniging van Bevoorraders van de Nederlandsche Aardappelhandel).
* Militair belang: De vermelding van militaire autoriteiten die treinen toezeggen, duidt op de staat van paraatheid of mobilisatie waarin Nederland zich in februari 1940 bevond. Dit document stamt uit februari 1940, de periode van de "Phoney War" (Schemeroorlog), vlak voor de Duitse inval in Nederland in mei 1940. Nederland was gemobiliseerd en de overheid had de controle over de voedselvoorraden al stevig in handen om schaarste te voorkomen. De winter van 1939-1940 was bovendien uitzonderlijk streng, wat de zorgen over het openen van de aardappelkuilen en de gladheid van de wegen (vervoer per vrachtwagen versus trein) verklaart. Mr. Pool was een belangrijke functionaris binnen de Rijksdienst voor de Voedselvoorziening. Het document weerspiegelt de balans tussen bureaucratische geruststelling ("geen reden tot ongerustheid") en de praktische angst voor logistieke stagnatie door natuurkrachten en oorlogsdreiging. Er wordt gesproken over "de Centrale" (vermoedelijk het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd) en de "Ve Be Na" (Vereniging van Bevoorraders van de Nederlandsche Aardappelhandel).

Samenvatting

  • Taalgebruik: Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "groote", "officieele", "Amsterdamsche"). Het is geschreven in een zakelijke, ambtelijke stijl die typerend is voor de voedselvoorzieningsbureaus uit die tijd.
  • Logistieke uitdagingen: De tekst belicht de kwetsbaarheid van de voedselvoorraad in de winter. Aardappelen die in "kuilen" (onder de grond of onder stro/aarde) bewaard worden, kunnen bij strenge vorst (> 4 graden) niet verplaatst worden omdat ze dan bevriezen en bederven zodra de kuil geopend wordt.
  • Organisaties: Er wordt gesproken over "de Centrale" (vermoedelijk het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd) en de "Ve Be Na" (Vereniging van Bevoorraders van de Nederlandsche Aardappelhandel).
  • Militair belang: De vermelding van militaire autoriteiten die treinen toezeggen, duidt op de staat van paraatheid of mobilisatie waarin Nederland zich in februari 1940 bevond.

Historische Context

Dit document stamt uit februari 1940, de periode van de "Phoney War" (Schemeroorlog), vlak voor de Duitse inval in Nederland in mei 1940. Nederland was gemobiliseerd en de overheid had de controle over de voedselvoorraden al stevig in handen om schaarste te voorkomen. De winter van 1939-1940 was bovendien uitzonderlijk streng, wat de zorgen over het openen van de aardappelkuilen en de gladheid van de wegen (vervoer per vrachtwagen versus trein) verklaart. Mr. Pool was een belangrijke functionaris binnen de Rijksdienst voor de Voedselvoorziening. Het document weerspiegelt de balans tussen bureaucratische geruststelling ("geen reden tot ongerustheid") en de praktische angst voor logistieke stagnatie door natuurkrachten en oorlogsdreiging.

Organisaties

Er wordt gesproken over "de Centrale" (vermoedelijk het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd) en de "Ve Be Na" (Vereniging van Bevoorraders van de Nederlandsche Aardappelhandel).

Kooplieden in dit dossier 23

Bevelanders [met rode stippen eronder] Waterlooplein " 247,80
M. Wagenhuizen Waterlooplein " 376,12
N. Eigenhuis Waterlooplein " 115,05 [vinkje]
N. Eigenhuis Waterlooplein "   70,87
Bl.Eigenheimer Waterlooplein 15,75
A. Bonten Waterlooplein " 278,60
Div. soorten Waterlooplein f 19.437,625
G. Franzen Waterlooplein
I. A-soorten exc. Eigenheim. en Bevelanders Waterlooplein 8½ <br> 8½
B. Soort Waterlooplein 7 <br> 7
II soorten Eigenh. en Bevelanders Waterlooplein 8 <br> 8
J. van Andel Waterlooplein
J. Gooyer Wzn (geboren 1881) Waterlooplein 113505
N.G. v.d. Bijl Waterlooplein
B. Pinkster Waterlooplein 1.781,39
B. Pinkster Waterlooplein " 278,60
B. Pinkster Waterlooplein " 3.362,35
A. Geboorte Waterlooplein " 3.362,35 ✓
A. Geboorte Waterlooplein " 3.362,35 [vinkje]
A. Geboorte Waterlooplein " 790.53 [vinkje]
Edward Voûte (Burgemeester) Waterlooplein " 235,07
Edward Voûte (Burgemeester) Waterlooplein " 236,84