Briefconcept / minuut (handgeschreven).
Origineel
Briefconcept / minuut (handgeschreven). Waarschijnlijk een overheidsinstantie of accountant (niet expliciet vermeld in dit concept). De Directie van de Nederlandsche Akkerbouw-Centrale, Bezuidenhout 15, 's-Gravenhage. 2 A / 5 / 20 (in rood potlood)
9/10/40 [onleesbare paraaf]
De Directie van de Nederlandsche
Akkerbouw-Centrale,
Bezuidenhout 15,
's-Gravenhage.
Gevolggevende aan het verzoek
vervat in Uw brief van 1 October 1940
No 11390/B, heb ik de eer U als bijlagen
te doen toekomen een specificatie van
het bedrag groot f 7.809,26 dat bij de betaling
uwer facturen in mindering werd gebracht,
pro memorie 33 bescheiden welke daarop betrekking
hebben.
Aangezien deze stukken voor
kas bijlagen zijn, [doorgehaald: kan ik ze slechts ter inzage]
[doorgehaald: afstaan en] verzoek ik U beleefd deze
stukken na inzage aan mijn dienst te doen
retourneren. [doorgehaald: bescheiden]
[paraaf]
8-10-40 [initialen] Het document is een typisch voorbeeld van ambtelijke correspondentie uit de vroege 20e eeuw. Het betreft een kladversie van een uitgaande brief, waarbij de definitieve formulering door middel van doorhalingen en correcties is vastgesteld.
De kern van de brief is een financiële verantwoording: er is een bedrag van f 7.809,26 ingehouden op een factuur, en de afzender stuurt nu de bewijsstukken (33 stuks) op om dit te onderbouwen. Opvallend is de nadruk op het retourneren van de stukken; omdat het "kas bijlagen" zijn, moeten ze in de oorspronkelijke administratie van de afzender bewaard blijven voor eventuele controles door de rekenkamer of accountants. Het handschrift is een vlot lopend zakelijk schrift, kenmerkend voor getrainde klerken of ambtenaren uit die periode. De brief is gedateerd in oktober 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De Nederlandsche Akkerbouw-Centrale (NAC) was een crisisorganisatie die in 1933 was opgericht om de landbouwmarkt te reguleren tijdens de economische depressie.
Gedurende de Tweede Wereldoorlog bleven dergelijke organen functioneren, maar zij werden essentieel voor de Duitse oorlogseconomie en de Nederlandse voedselvoorziening (Rijksbureau voor de Voedselvoorziening). De NAC hield toezicht op de productie en distributie van akkerbouwproducten. Deze brief toont aan dat de bureaucratische molens en de strikte financiële administratie ook onder de nieuwe politieke omstandigheden nauwgezet werden voortgezet. Het genoemde bedrag van ruim 7.800 gulden vertegenwoordigde in 1940 een aanzienlijke economische waarde. Rijksbureau